شنبه 23 ربیع‌الاول 1448
۱۴ شهریور ۱۴۰۵
5 سپتامبر 2026

(۱۸۹۴) بعضی از بدعت‌های موذنین بعد از اذان

(۱۸۹۴) سوال: مؤذن بعد از هر اذانی می‌گوید: الصلاة و السلام علیک یا سیدی یا رسول الله، یا من فی المدینة المنورة، صلاة و سلاما دائما علیک، آیا این بدعت است؟

جواب:

بله والله این از بدعت است و واجب است که از آن دست بکشد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به صلوات و بعد هم دعای وسیله برای او تشویق کرده است پس هنگامی که مؤذن اذان را تمام کرد بگوید: اللهم صل علی محمد اللَّهُمَّ رَبَّ هَذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ، وَالصَّلَاةِ الْقَائِمَةِ، آتِ مُحَمَّدًا الْوَسِيلَةَ وَالْفَضِيلَةَ، وَابْعَثْهُ مَقَامًا مَحْمُودًا الَّذِي وَعَدْتَهُ، إنك لا تخلف الميعاد همچنین کسی که از مؤذن تبعیت نموده است ولی آن را در میکروفون یا بر مناره نمی‌گوید بلکه به صورت سری در نفسش می‌گوید زیرا الفاظ اذان محفوظ و منقول به تواتر بین مسلمین می‌باشد و در آن این زیادت نمی‌باشد و دعا سری می‌باشد و جهری نیست.

سؤال کننده می‌گوید: شیخ بزرگوار آیا مؤذن اگر بر این صیغه استمرار ورزد گناه‌کار می‌شود؟

جواب: بله گناه دارد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از بدعت صریحا تحذیر داده است و فرموده است: «کل بدعة ضلالة»[۱] (هر بدعتی گمراهی است) آیا امکان  برای انسان امکان دارد که جرائت کند در کل اوقات بر گمراهی باشد مخصوصا که او برای نماز و فلاح ندا می‌زند؟


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعد كل أذان يقول المؤذن: الصلاة والسلام عليك يا سيدي يا رسول الله يا من في المدينة المنورة، صلاة وسلاما دائما عليك، هل هذا من البدع؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذا والله من البدع، ويجب الكف عنه، لأن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- إنها حثّ على الصلاة عليه ثم الدعاء بالوسيلة له، فإذا فرغ المؤذن من الأذان قال: اللهم صل على محمد اللهم رب هذه الدعوة التامة، والصلاة القائمة آت محمدا الوسيلة والفضيلة وابعثه مقاما محمودا الذي وعدته إنك لا تخلف الميعاد. وكذلك يقول من كان يتابع المؤذن، ولكن لا يقوله في الميكرفون أو على منارة، يقول ذلك سرا في نفسه، لأن ألفاظ الأذان محفوظة منقولة بالتواتر بين المسلمين، وليس في هذه زيادة فالدعاء يكون سِرا ولا يكون جَهْرًا.

يقول السائل: فضيلة الشيخ هل يأثم المؤذن إذا استمر على مثل هذه الصيغة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم يأثم، لأن النبي صلى الله عليه وسلم حَذَّر من البدع تحذيرًا بالغا وقال: «كل بدعة ضلالة»، وهل يمكن للإنسان أن يتجرأ على الضلالة كل وقت، ولاسيما وأنه ينادي للصلاة وللفلاح؟

مطالب مرتبط:

(۱۸۸۸) حکم فرستادن درود بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بعد از اذان

صلوات بر وجه مشروع بعد از اذان سنت است و شایسته است که انسان بعد از این از اذان تبعیت کرد بگوید: (اللهم صل علی محمد و علی آل محمد، اللَّهُمَّ رَبَّ هَذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ، وَالصَّلَاةِ الْقَائِمَةِ، آتِ مُحَمَّدًا الْوَسِيلَةَ وَالْفَضِيلَةَ، وَابْعَثْهُ مَقَامًا مَحْمُودًا الَّذِي وَعَدْتَهُ، إنك لا تخلف الميعاد).....

ادامه مطلب …

(۱۸۵۶) حکم اذان و اقامه در حالت تنهایی

اذان و اقامه برای منفرد سنت است و واجب نیست زیرا که نزد او کسی نیست که با اذان به او ندا بزند...

ادامه مطلب …

(۱۸۷۱) حکم تاخیر در گفتن اذان

اگر انسان در داخل شهر می‌باشد شایسته نیست که اذان را از اول وقت به تأخیر بیاندازد زیرا که هرج و مرج پیش می‌آید و بین مؤذنین اختلاف به وجود می‌آید....

ادامه مطلب …

(۱۸۴۸) حکم رفع اذان در صورتی که مؤذن وضو ندارد

اذان آن صحیح است ولی افضل این است که وضو داشته باشد زیرا که اذان از ذکر الله می‌باشد و در همه‌ی ذکرهای الله افضل این است که انسان بر طهارت باشد...

ادامه مطلب …

(۱۸۵۰) آیا برای مؤذن اذان بدون وضو جایز است؟

بله جایز است که بدون وضو اذان بگوید...

ادامه مطلب …

(۱۸۵۹) حکم خواندن نماز در مسجد بدون اذان

اگر در آن بلد مؤذنینی وجود دارند که صدا را به همه جا می‌رسانند پس اذان فرض کفایه است و این فرض با اذان دیگران بجا آمده است و اگر امام نماز را بدون اذان اقامه کرد اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه