دوشنبه 22 جمادی‌الاول 1448
۱۱ آبان ۱۴۰۵
2 نوامبر 2026

(۵۵) رقیه‌ی شرعی و غیرشرعی

(۵۵) سوال: درباره‌ی رُقْیه‌ی شرعی و رقیه‌ی غیرشرعی توضیح دهید؟

جواب:

شیخ ابن عثیمین رَحِمَهُ‌الله جواب دادند: رقیه‌ی شرعی همان است که در سنّت وارد شده‌ مثل: «اللهم رب الناس، أذهب البأس، و اشف أنت الشافي، لا شفاء إلا شفاؤك، شفاء لا يغادر سقما»۱ (بار الها! ای پروردگار مردم! بیماری را از بین ببر، شفا بده که تو شفا دهنده‌ای، شفایی جز شفای تو وجود ندارد، شفایی بده که هیچ دردی را به جای نگذارد) اما رقیه‌ی غیر شرعی همان رقیه‌‌ای است که عبارت از بدعت یا شرک یا شامل بدعت یا شرک باشد لذا هرآنچه بدعت یا شرک باشد رقیه کردن با آن حرام است و چیزی جز ضرر و بیماری به انسان نمی‌افزاید حتی اگر -فرض شود- که با آن شفا یابد در واقع با آن شفا نیافته بلکه شفا در هنگام آن بوده است نه به‌ وسیله‌ی آن، بدین خاطر که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ این شخص که با شرک یا بدعت رقیه نموده را امتحان کند؛ اما دعاهای مباح، بدعت نیستند و رقیه نمودن با آن‌ها جایز است.

رقیه‌ها به چهار بخش تقسیم می‌شوند:

اول: آنچه در سنّت وارد شده که رقیه نمودن با آن مشروع و مستحب است.

دوم: آنچه شرک یا بدعت است که رقیه نمودن با آن حرام است. سوم: دعای مباحی که شرک یا بدعت در آن نیست اما از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیز وارد نشده است رقیه با آن جایز است زیرا رسول‌ الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم پیرامون رقیه‌ها فرموده‌اند: «لا بأس بالرقى ما لم يكن فيه شرك»۲(رقیه‌ها مادامی ‌که شرک در آن نباشد اشکالی ندارند).

***


  1. [تخریج بخاری: كتاب المرضى، باب دعاء العائد للمريض، رقم ٥٦٧٥ / تخريج مسلم: كتاب السلام، باب استحباب رقية المريض، رقم ٢١٩١] ↩︎
  2. [تخریج مسلم: كتاب السلام، باب لا بأس بالرقى ما لم يكن فيه شرك، رقم ٢٢٠٠] ↩︎

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أسأل عن الرقية الشرعية و غير الشرعية؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: الرقية الشرعية ما جاءت به السنة، مثل: اللهم رب الناس، أذهب البأس، واشف أنت الشافي، لا شفاء إلا شفاؤك، شفاء لا يغادر سقما، وغير الشرعية هي البدعية أو الشركية، فما كان بدعة أو شركا فإن الرقية به محرمة، ولا تزيد الإنسان إلا ضررًا ومرضًا، وإن قدر أنه شفي بها فهو لم يشف بها في الواقع، وإنما كان الشفاء عندها لا بها، امتحانا من الله -سبحانه وتعالى- لهذا الرجل الذي رقى بالشرك أو بالبدع، وأما الأدعية المباحة التي ليست ببدعة فالرقية بها جائزة.

فالرقى أربعة أقسام:

الأول: ما جاءت به السنة، فالرقية به مشروعة مستحبة.

الثاني: ما كان شركًا أو كان بدعة فالرقية به محرمة.

الثالث: ما كان دعاءً مباحًا لا شرك فيه ولا بدعة، لكنه ليس مما ورد عن النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- فالرقية به جائزة، و لهذا قال النبي – عليه الصلاة والسلام – في الرقى: «لا بأس بالرقى ما لم يكن فيه شرك».

مطالب مرتبط:

(۴۷) مؤمن بین رجاء (امید) و خوف (ترس)

واجب است مؤمن در حرکتش به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مانند دو بال پرنده بین خوف و رجاء باشد. امام احمدرَحِمَهُ‌الله می‌فرماید: (شایسته است خوف و رجاء انسان ‌هم‌اندازه باشد اما اگر یکی بر دیگری غالب شود صاحبش هلاک می‌شود)....

ادامه مطلب …

(۹۶) آویزان نمودن برخی از آیات قرآن کریم در منازل

همچنین این کار بدعت است؛ چون سلف، خانه‌های خود را با آویزان کردن آیات حفظ نمی‌کردند.

ادامه مطلب …

(۵۷) حکم مداوا نمودن با برخی از آیات قرآن کریم

مداوا نمودن با قرآن عظیم، جایز است.

ادامه مطلب …

(۷۵) حکم آویزان کردن تمیمه

تمیمه‌ها یا از آیات قرآن نوشته می‌شود یا از غیر از آن؛ اگر از قرآن نوشته شود، علمای سلف و خلف پیرامون آن اختلاف‌ نظر دارند.....

ادامه مطلب …

(۵۶) حکم قرائت روی آب

اشکالی ندارد روی آب قرائت شود و بیمار با آن وضو گیرد تا بدین وسیله‌ شفا یابد.

ادامه مطلب …

(۷۸) حکم آویختن تعویذ به اعضای بدن

مسأله‌ی آویختن تعویذ یا تمیمه دو قسمت دارد: اول: اگر آنچه آویزان می‌شود از قرآن باشد. دوم: اگر نوشته‌هایش از غیر قرآن و معنایش نامفهوم باشد.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه