شنبه 15 ذیقعده 1447
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
2 می 2026

(۱۰۹۵) ابوموسی اشعری مزماری از مزامیر آل داود

(۱۰۹۵) سوال: اینکه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به ابوموسی اشعری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ گفت: «مزماری از مزامیر آل داود به تو داده شده است»[۱]، چه معنایی دارد؟

جواب:

معنی حدیث این است که ابو موسی اشعری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ صدای خوب و قرائت زیبایی داشت. «شبی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به تلاوت  او گوش فرا داد و به او گفت که از تلاوتش شگفت زده شده است. او گفت: یا رسول الله، آیا تلاوت مرا شنیدی؟ فرمود: بله. ابو موسی گفت: اگر می‌دانستم که شما دارید به قرائتم گوش می‌دهید، صدایم را خیلی زیباتر می‌کردم».[۲] منظور از اینکه مزماری از مزامیر آل داود به او عطا شده این است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ وقتی زبور را بر داود عَلَيْهِ‌السَّلَام نازل کرد، داود عَلَيْهِ‌السَّلَام آن را با آوازی زیبا می‌خواند. داود عَلَيْهِ‌السَّلَام صدای زیبایی داشت، تا جایی که کوه‌ها و پرندگان با او تسبیح می‌گفتند. آنها به صف می‌ایستادند و به زبور خواندن او با آن صدای زیبا گوش می‌دادند و لذت می‌بردند. این معنی حدیث پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است که فرمود: «به تو نغمه‌ای از نغمه‌های آل داود داده شده است».

اینجا واضح است که منظور پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از مزماری که به ابوموسی رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ داده شده، آلات موسیقی نیست. بلکه او به تلاوت ابوموسی گوش داده بود نه به ساز زدنش. زیرا موسیقی حرام است و گوش دادن به آن جايز نیست مگر آن چیزی که شریعت آن را استثنا کرده است. مانند: دف زدن در عروسی یا استقبال شخص محترم و بزرگی که غایب بوده و مواردی از این قبیل.

***


[۱]  صحیح بخاری: کتاب فضائل القرآن، باب حسن الصوت بالقراءة للقرآن، حدیث شماره (۴۷۶۱)، و مسلم در صحیح: کتاب صلاة المسافرین و قصرها، باب استحباب تحسین الصوت بالقرآن، حدیث شماره (۷۹۳) با این لفظ: «لَقَدْ أُوتِيتَ ‌مِزْمَارًا ‌من مزامير آل داود».

[۲]  روایت نسائی در «السنن الکبری»، (ج۵، ص۲۳) حدیث شماره (۸۰۵۸)، با این لفظ: «مَرَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَبِي مُوسَى ذَاتَ لَيْلَةٍ وَهُوَ يَقْرَأُ. فَقَالَ: لَقَدْ أُعْطِيَ مِنْ مَزَامِيرِ آلِ دَاوُدَ. فَلَمَّا أَصْبَحَ ذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ. فَقَالَ: لَوْ كُنْتَ أَعْلَمْتَنِي لَحَبَّرْتُ ذَلِكَ ‌تَحْبِيرًا».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما معنى قول الرسول صلى الله عليه وسلم لأبي موسى الأشعري رضي الله عنه: «لقد أوتيت مزمارا من مزامير آل داود»؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: معنى هذا الحديث أن أبا موسى الأشعري عبد الله بن قيس كان له صوت جيد، وأداء قيم طيب، «استمع النبي صلى الله عليه وسلم إلى قراءته ذات ليلة فأخبره بأنه أعجب بذلك، وقال: أسمعت قراءتي يا رسول الله؟ قال: نعم. قال: لو عَلِمْتُ لَحَبَّرْتُه لك تحبيرا». ومعنى أوتي مزمارًا من مزامير آل داود أن داود -عليه الصلاة والسلام- آتاه الله الزبور، فكان يَتَرَنَّم به، وكان له صوت جميل، حتى إن الجبال تسبح معه والطير تسبح معه، تَقِف صَوَافَّ تستمع إلى ترنمه بالزبور وتتلذذ بقراءته، هذا معنى قول الرسول صلى الله عليه وسلم: «أوتيت مزمارا من مزامير آل داود».

ومن المعلوم أنه ليس مراد الرسول -عليه الصلاة والسلام- أنه أعطي مزمارا، أي آلة العزف، فإنه إنما استمع إلى قراءته لا إلى عزفه، والمعازف حرام لا يحل الاستماع إليها إلا ما استثناه الشرع كالدفوف ليالي الزواج، أو عند قدوم الغائب المحترم الكبير، وما أشبه ذلك.

مطالب مرتبط:

(۱۱۲۰) هر کس ذره‌ای کبر در وجودش داشته باشد

کبر دو نوع است: کبر بر الله و کبر بر مخلوقات. کبر بر الله باعث کفر شده و شخص را از دین خارج می‌کند. کبر بر مخلوقات گناه کبیره است

ادامه مطلب …

(۱۲۵۰) حدیث انس در مورد قنوت نماز صبح

این حدیث صحیح نیست. چون هیچ کدام از کسانی که نماز رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را برای ما وصف کرده‌اند، نگفته‌اند که ایشان جز در هنگام نوازل، در نماز صبح قنوت می‌خواندند

ادامه مطلب …

(۱۲۳۶) راه پیشگیری و درمان چشم زخم چیست

چشم زخم حقیقت دارد و ما در واقعیت شاهد آن هستیم. برای پیشگیری از آن نیز باید بر اوراد و اذکار صبح و شام مواظبت داشت. درمان آن در جواب آمده است

ادامه مطلب …

(۱۰۷۲) منظور از زیور آلات مومن در بهشت چیست؟

«زینت مومن – در بهشت – تا جایی است که آب وضو بدان می‌رسد». معنایش این است که اهل بهشت وقتی وارد آن شدند، با زیور آلاتی زینت داده می‌شوند

ادامه مطلب …

(۱۱۷۳) حکم صید پرندگان در شب

این حدیث صحیح نیست. صید چه در شب و چه در روز، جایز است. ولی در شب خطر بیشتری دارد. اما از لحاظ کلی صید در شب یا روز اشکالی ندارد

ادامه مطلب …

(۱۱۳۷) شرح حدیث و بیان درجه‌ی صحت آن

معنای جمله این است که او را به زور به حق باز می‌گردانید. در مورد صحت حدیث نیز برخی محدثین آن را مرسل و برخی دیگر آن را منقطع می‌دانند

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه