یکشنبه 12 صفر 1448
۴ مرداد ۱۴۰۵
26 جولای 2026

(۸۴۳) خواندن قرآن از رو بهتر است یا از حفظ؟

(۸۴۳) سوال: خواندن قرآن از روی مصحف بهتر است یا از حفظ؟

جواب:

برای قرائت قرآن در خارج از نماز، بهتر این است که آن را از روی مصحف بخواند. چون بهتر می‌تواند آن را درک و حفظ کند. اما در صورتی که خواندن قرآن از حفظ باعث می‌شود بیشتر حضور قلب و خشوع داشته باشد، از حفظ بخواند.

اما خواندن قرآن در نماز: بهتر این است که از حفظ بخواند. چرا که اگر قرآن را از روی مصحف بخواند، باید مرتب قرآن را در نماز حمل کرده و در آن نظر کند. صفحاتش را ورق بزند و به حروفش نگاه کند. همچنین گذاشتنِ دست راست بر دست چپ در قیام، از او فوت می‌شود. اگر در رکوع و سجود، قرآن را زیر بغلش بگذارد، باید دور بودنِ دست از بدن در رکوع و سجود را ترک کند که این خلاف سنت است. به همین خاطر ترجیح می‌دهیم که نمازگزار، قرآن را از حفظ بخواند.

وقتی برای امام چنین حکم کردیم، باید در مورد نمازگزارانی که پشت امام ایستاده و قرآن به دست گرفته و قرائت امام را پیگیری می‌کنند نیز همین حکم را بدهیم. چنین کاری شایسته نیست، چون شامل تمام آن چیزهایی می‌شود که کمی قبل ذکر کردیم. دیگر اینکه آنها اصلا نیازی به پیگیری قرائت امام ندارند. اما اگر امام حفظش خوب نبود و به یکی از مامومین گفت: پشت سرم بایست و نماز بخوان و از روی قرآن، قرائت مرا ببین و هر جا اشتباه کردم، تصحیح کن، اشکالی ندارد؛ چون ضرورت است.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل القراءة من المصحف أفضل من القراءة عن ظهر قلب؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أما من جهة قراءة القرآن في غير الصلاة: فالقراءة من المصحف أَوْلَى، لأنه أقرب إلى الضَّبْطِ والحفظ، إلا إذا كانت قراءته عن ظهر قلب أحضر إلى القلب وأخشع له فليقرأ عن ظهر قلب. وأما في الصلاة فإن الأفضل أن يقرأ عن ظهر قلب، وذلك لأنه إذا قرأ من المصحف فإنه يحصل له عمل متكرر في حمل المصحف وإلقائه، وفي تقليب الورق، وفي النظر إلى حروفه، وكذلك يفوته وضع اليد اليمنى على اليسرى في حال القيام، وربما يفوته التجافي في الركوع والسجود إذا جعل المصحف في إِبْطِهِ، ومن ثَمَّ رجحنا قراءة المصلى عن ظهر قلب على قراءته من المصحف، وإذا كنا نرجح هذا للإمام أن يقرأ عن ظهر قلب، لئلا يحصل له ما ذكرناه، فإننا كذلك نقول بالنسبة لبعض المأمومين الذين نشاهدهم خلف الإمام يحملون المصحف يتابعون قراءة الإمام فإن هذا أمر لا ينبغي، لما فيه من الأمور التي ذكرناها آنفًا، ولأنه لا حاجة بهم إلى أن يتابعوا الإمام، نعم لو فرض أن الإمام ليس بجيد الحفظ، وقال لأحد من المأمومين: صل ورائي وتابعني في المصحف وإذا أخطأت رد علي، فهذا لا بأس به للحاجة.

مطالب مرتبط:

(۸۳۵) قرائت قرآن بدون فهمیدن معنای آن

انسان به خاطر قرائت قرآن، اجر و ثواب می‌برد؛ چه معنی آن را بفهمد و چه نفهمد. اما شایسته نیست انسان مومن، قرآن بدون اینکه معنایش را بفهمد، تلاوت کند.

ادامه مطلب …

(۸۴۷) قرائت و اذکار بعد از نماز صبح در خانه

ثابت است که رسول‌الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم «وقتی نماز صبح را می‌خواندند، در محل نماز خود باقی می‌ماندند تا اینکه خورشید به خوبی بالا آید». این روایت در صحیح مسلم آمده است.

ادامه مطلب …

(۸۳۹) قرائت آیات رحمت و آیات عذاب

برای شخص جایز است که وقتی به آیه‌ی رحمت رسید، آن را از الله بخواهد. همچنین وقتی به آیه‌ی وعید و تهدید رسید، از آن به الله پناه ببرد.

ادامه مطلب …

(۸۳۴) گفتن اعوذ بالله با وجود چندین قاری

گفتن اعوذ بالله در اول تلاوت است. وقتی اولین قاری اعوذ بالله گفت، برای دیگرانی که شنونده هستند، کفایت می‌کند. اما بهتر هر کدام در اول تلاوت اعوذ بالله بگویند

ادامه مطلب …

(۸۲۳) قراءآت قرآن و حکم رعایت نکردن تجوید

قرآن به چندین لهجه نازل شده و از میان آنها، هفت لهجه به صورت متواتر روایت شده‌اند. کسی که به این قرائت‌ها آگاهی دارد بهتر است هر بار به قرائتی بخواند.

ادامه مطلب …

(۸۵۱) قرائت قرآن توسط زنان با حضور نامحرم

شروع کردن مراسم با قرائت قرآن سنت نیست. پیامبر خیلی اوقات اصحاب را به خاطر مسائل مهمی جمع می‌کردند. اما جایی نیامده که در شروع کار، قرآن بخوانند.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه