شنبه 15 ذیقعده 1447
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
2 می 2026

(۶۹۰۵) حکم قطع رابطه بین دو دوست چیست؟

(۶۹۰۵) سوال: بین من و شخصی اختلافی پیش آمده سپس یکی از برادران ما را آشتی داده است اما بعد از آشتی با هم صحبت نکردیم و زمانی که او مرا تنها می‌بیند، به من سلام نمی‌کند و من نیز مثل خودش رفتار می‌کنم (وسلام نمی‌کنم) حکم این قطع رابطه چیست؟ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به شما اجر دهد.

جواب:

قطع رابطه میان مسلمانان حرام است و از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که از هجر کردن نهی کرده و امر کرده که ما بندگان الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ،  برادران هم باشیم و فرموده است: «لَا يَحِلُّ لِرَجُلٍ أَنْ يَهْجُرَ أَخَاهُ فَوْقَ ثَلَاثِ لَيَالٍ، يَلْتَقِيَانِ، فَيُعْرِضُ هَذَا، وَيُعْرِضُ هَذَا، وَخَيْرُهُمَا الَّذِي يَبْدَأُ بِالسَّلَامِ»[۱]: (براى مسلمان جایز نيست كه بيشتر از سه شب برادر مسلمانش را هجر كند، (و هنگامى كه) به همديگر می‌رسند، اين روى بر مى گرداند، و او روى بر مى گرداند و بهترین‌ترين آنان كسى است كه شروع به سلام كردن مى‌كند).

بنابراین، بر سؤال‌کننده و آن شخص واجب است که آنچه از قطع رابطه و کینه و دشمنی میانشان است را برطرف کنند و از این کار به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کنند و بهترینشان کسی است که سلام را آغاز می‌کند و اگر یکی از آن‌ها همچنان به قطع رابطه ادامه دهد، بهترینشان کسی است که سلام را آغاز می‌کند، پس به برادرش سلام کند و اگر برادرش پاسخ سلام داد، این همان چیزی است که مطلوب است و این نعمتی از جانب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر هر دو می‌باشد و اما اگر پاسخی نداد، گناه بر دوش او است و سلام کننده، پاداش خواهد برد که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است: «وَخَيْرُهُمَا الَّذِي يَبْدَأُ بِالسَّلَامِ»: (و بهترین‌ترين آنان كسى است كه شروع به سلام كردن مى‌كند).


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: حصل بيني وبين شخص خلاف وشجار، وبعد ذلك صالحنا شخص من الإخوة، وبعد ذلك لم يحصل بيننا كلام، وكان عندما يمر علي وأنا وحدي لا يُسلّم عليَّ، ولا يُلقي علي السلام، فبادلته بالمثل، فما حكم هذه المقاطعة مأجورين؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: المقاطعة بين المسلمين حرام، وقد ثبت عن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم – أنه نهى عن المهاجرة، وأمر أن نكون عباد الله إخوانا، وقال عليه الصلاة والسلام : «لَا يَحِلُّ مُسْلِمٍ أَنْ يَهْجُرَ أَخَاهُ فَوْقَ ثَلَاثِ لَيَالٍ، يَلْتَقِيَانِ فَيُعْرِضُ هَذَا وَيُعْرِضُ هَذَا، وَخَيْرُهُمَا الَّذِي يَبْدَأُ بِالسَّلَامِ».

فالواجب على السائل وعلى صاحبه أن يزيلا ما بينهما من التهاجر والتباغض والتعادي، وأن يتوبا إلى الله -تعالى- من ذلك، وخيرهما الذي يبدأ بالسلام، وإذا قُدِّر أن أحدهما استمر على هجره، فإن خيرهما الذي يبدأ بالسلام، فليبدأ أخاه بالسلام وليسلم عليه فإن ردَّ عليه السلام فذلك المطلوب، وهو من نعمة الله عليهما جميعا، وإذا لم يَرُدَّ السلام، فقد باء بالإثم، وربح المسلم، كما قال عليه الصلاة والسلام: «وَخَيْرُهُمَا الَّذِي يَبْدَأُ بِالسَّلَامِ».

مطالب مرتبط:

(۶۹۰۲) چگونه می‌توانم بر نفسم محافظت کنم؟

جایز نیست که انسان با ترک آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برایش حلال کرده است، عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را کند زیرا این از افراط و زیاده‌روی در دین است بلکه آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برایت حلال کرده است به خاطر به جا آوردن این قول الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ که می‌فرماید:...

ادامه مطلب …

(۶۸۵۶) حکم قسم دروغ برای دریافت پاسپورت جدید

او اشتباه بزرگی مرتکب شده چرا که با تقلب و جعل، اولیای امور و مسئولین را فریب داده است، بنابراین بر او واجب است از این اشتباه به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کند همچنین او بر این موضوع قسم خورده است، که این قسم، قسمی حرام است و گناه او را بیشتر می‌کند ...

ادامه مطلب …

(۶۸۷۵) چه چیزهایی باعث زندگی سعادتمندانه در دنیا و آخرت می‌شود؟

اسباب آن دو چیز است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در کتابش بیان کرده و فرموده است: {مَنۡ عَمِلَ صَـٰلِحࣰا مِّن ذَكَرٍ أَوۡ أُنثَىٰ وَهُوَ مُؤۡمِنࣱ فَلَنُحۡیِیَنَّهُۥ حَیَوٰةࣰ طَیِّبَةࣰۖ وَلَنَجۡزِیَنَّهُمۡ أَجۡرَهُم بِأَحۡسَنِ مَا كَانُوا۟ یَعۡمَلُونَ}...

ادامه مطلب …

(۶۸۹۱) آیا کسی که بیش از سه شب با برادر خود دعوا کرده باشد، گناهکار است؟

اگر کسی معصیت‌کار باشد و در قطع رابطه با او مصلحتی وجود داشته باشد، پس او را هجر می‌کنیم تا از آن گناه دست بردارد ولی اگر هجر او سودی ندارد، پس به او سلام کرده می‌شود حتی اگر معصیت‌کار باشد زیرا معصیت‌ها، فرد را از ایمان خارج نمی‌کنند و مشمول نهی از قطع رابطه با مؤمن بیش از سه روز می‌باشد.....

ادامه مطلب …

(۶۸۶۹) آیا گناهان و معاصی مانع از استجابت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از دعای بنده‌اش می‌شود؟

آثار معصیت‌ها بد هستند و ممکن است میان انسان و پذیرش آنچه رسول الله  صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آورده یا میان او و توبه فاصله بیندازند...

ادامه مطلب …

(۶۸۵۹) حکم اشتغال همراهان مقیم با وجود منع قانونی در اقامت

حرام است که فرد از شرایطی که هنگام اعطای اقامت به او وضع شده، تجاوز کند؛ لذا اگر یکی از شرایط این باشد که نباید کار کند، بر او واجب است که از کار کردن خودداری کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه