سه‌شنبه 15 شعبان 1447
۱۴ بهمن ۱۴۰۴
3 فوریه 2026

(۶۷۲۰) برخی دانشجویان در طول امتحانات تقلب می‌کنند، حکم آن چیست؟

(۶۷۲۰) سوال: برخی دانشجویان در طول امتحانات تقلب می‌کنند، حکم آن چیست؟

جواب:

برای دانشجو جایز نیست که در امتحانات تقلب کند، زیرا تقلب از گناهان بزرگ است چون رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده‌اند: «مَنْ غَشَّنَا فَلَيْسَ مِنَّا»[۱]: (کسی که ما را فریب دهد، از ما نیست) همچنین، تقلب می‌تواند باعث موفقیت ناحق دانشجو و اعطای مدرکی شود که او شایستگی‌اش را ندارد سپس منصبی در دولت به دست آورد که فقط برای کسانی که این مدرک را دارند صلاحیت داشته؛ لذا اگر این مدرک بر اساس تقلب به دست آمده باشد، ترس آن وجود دارد درآمدی که از این مدرک کسب می‌کند حرام باشد زیرا او در واقع به درجه‌ای که او را شایسته آن منصب کند، نرسیده است و اخذ این حقوق نوعی از خوردن مال به ناحق است؛ بنابراین برادران و فرزندان ما باید از تقلب در امتحان، در هر درسی که باشد، برحذر باشند زیرا وقتی دولت این برنامه‌ها را تصویب کرده و دانشجو وارد این مدرسه یا دانشگاه یا معهد شده است، متعهد به تمامی دروس و برنامه‌ها شده است و باید به این تعهد پایبند باشد و در هیچ درسی خیانت نکند.

 اما این تصور که در درس‌هایی مانند انگلیسی، فرانسه یا ریاضیات تقلب جایز است، پایه‌ای ندارد. تمامی دروس موجود در برنامه برای دانشجو الزام‌آور است و مدرک بر اساس تسلط بر تمامی آنها اعطا می‌شود؛ اگر دانشجو در برخی از دروس تقلب کند و از دیگری نقل کند یا به او کمک شود، این خیانت به امانت است و منجر به عدم موفقیت واقعی می‌شود.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يقوم بعض الطلبة بالغش في أثناء الاختبارات، فما الحكم؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: لا يَحِلُّ للطالب أن يغش في أثناء الامتحانات، لأن الغش من كبائر الذنوب، لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «مَنْ غَشَنَا فَلَيْسَ منا». ولأنه يترتب على غِشِّه أن ينجح، أو أن يعطى ورقة النجاح، وهو غير جدير بذلك، ثم يتولى مناصب في الدولة لا تصلح إلا لمن يحمل الشهادة، وإذا كانت هذه الشهادة مبنية على غش، فإنه يُخشى أن يكون ما يأخذه من الرواتب حراما عليه، لأنه يأخذه، وهو غير مستحق له، حيث إنه لم يصل في الحقيقة إلى الدرجة التي تؤهله لهذا المنصب، فيكون أخذه للراتب من أكل المال بالباطل. فليحذر إخوتنا وأبناؤنا من الغش في الامتحان في أي مادة كانت، لأن الحكومة لما وضعت المناهج على هذا الوجه، ودخل الطالب لهذه المدرسة، أو المعهد، أو الجامعة على أساس أنه ملتزم بجميع مواده ومناهجه، فإنه يجب عليه أن يوفي بهذا، وألا يخون في أي مادة من المواد.

وأما ظن بعضهم أنه لا بأس بالغش في مادة اللغة الإنجليزية والفرنسية، أو مادة الرياضيات، فإن هذا ظن لا أساس له من الصحة، لأن جميع المواد التي في المنهج مطالب بها الدارس، ويعطى الشهادة على أنه أتقنها جميعها، فإذا غش في بعضها ونقل من غيره، أو لقنه غيره، كان ذلك خيانة لأمانته، وأدى إلى أن يكون غير ناجح في الحقيقة.

مطالب مرتبط:

(۶۷۱۱) حکم شرعی تعامل دانش‌آموزان دختر با پسران در مدارس مختلط

بدون شک این کار بسیار خطرناکی است و معمولاً بدون حجاب انجام می‌شود؛ برای زن جایز نیست که چهره و دستان خود را برای مردان بیگانه آشکار کند، نه در مدرسه و نه در جای دیگر...

ادامه مطلب …

(۶۶۹۶) حکم گرفتن مرخصی بدون عذر پیش از آغاز تدریس

برای انسان جایز نیست که مرخصی درخواست کند مگر در صورتی که قانون آن را مجاز بداند، اگر قانون آن را مجاز بداند، اشکالی ندارد و در این صورت حقوقی که به او برای این روزها تعلق می‌گیرد، برای او حلال است....

ادامه مطلب …

(۶۷۰۰) معلمی که در انجام دروس خود کوتاهی کرده است و سپس توبه کرده است؛ چکار باید بکند؟

دریافت ناحق از بیت‌المال ممکن است بدتر از دریافت ناحق از مال شخصی باشد زیرا تصرف ناحق در بیت‌المال به معنای ظلم به تمامی کسانی است که از آن مال حق دارند....

ادامه مطلب …

(۶۷۲۳) حکم ایستادن دانش‌آموزان به احترام معلم

ایستادن دانش‌آموزان به احترام معلم، عملی است که شایسته نیست و آنچه شایسته می‌باشد این است که وقتی معلم وارد می‌شود، سلام شرعی دهد و دانش‌آموزان نیز جوابی که مشروع است را بدهند...

ادامه مطلب …

(۶۷۲۱) آیا جایز است که دانش‌آموز در زمان امتحان به هم‌کلاسی خود کمک کند؟

به هیچ عنوان کمک به هم‌کلاسی در امتحان جایز نیست، زیرا این کار نوعی خیانت در امانت است...

ادامه مطلب …

(۶۶۹۱) حکم معلمی به خاطر عدم وجود جایگزینی برای او، درسی را که خوب بلد نیست تدریس کند را پذیرفته است

اگر موافقت کرده است گناهی بر او نیست ولی اگر چیزی بگوید که نمی‌داند، گناه‌کار است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه