پنج‌شنبه 3 محرم 1448
۲۸ خرداد ۱۴۰۵
18 ژوئن 2026

(۶۶۷۵) حکم تعریف و تمجید غیر واقعی برای خوشحال کردن دیگران

(۶۶۷۵) سوال: بعضی دوستانی دارم که وقتی چیز جدیدی همراه آنان هست مانند تکه پارچه‌ای یا لباسی نظر مرا در مورد آن می‌خواهند و من به آن‌ها می‌گویم: این خوب یا قشنگ است یا آن را تحسین می‌کنم با وجود اینکه برخی از آن‌ها را در واقعیت تحسین نمی‌کنم ولی دوست ندارم که دلشان را بشکنم، آیا در قول من که آن خوب و نیک است، اشکالی وجود دارد؟

جواب:

اگر آن چیز نزد کسی که آن را خریده و عرضه نموده است خوب و نیکو است پس اشکالی ندارد که بگویی: این خوب و نیکو می‌باشد به نیت این‌که خوب و نیکو است نزد کسی که آن را عرضه کرده ولی اگر در حالتی که نظرت آن باشد که خوب و نیکو نیست پس می‌توانی در وقت دیگر او را نصیحت کنی و بگویی: مانند این را نخر اگر که آن لباس حرام نیست اما اگر حرام می‌باشد برای تو جایز نمی‌باشد که بگویی: آن خوب است اگرچه با توریه باشد مثل این‌که در آن لباس عکس‌ باشد که در این صورت حرام است که بگویی: آن خوب است یا اگر لباسی است که تنگ می‌باشد که جسم زن در آن ظاهر است، برای تو جایز نیست که بگویی: آن لباس خوب است یا لباسی شفاف است که عورت را نمی‌پوشاند که در این حالت جایز نیست بگویی: آن لباس خوب می‌باشد اگرچه نزد او خوب به نظر برسد یا لباسی باشد که در آن غلو و اسراف باشد که در این صورت نیز جایز نیست بگویی: آن خوب است اگرچه نزد آن کسی که خریده یا عرضه نموده خوب باشد.

مهم آن است که وصف نمودن آن به خوب و نیکو، وصفی برای حرام نباشد که در این صورت اشکالی ندارد ولی اگر نزد آن دو خوب و نیکو است، نیازی به تأویل نمی‌باشد وگرنه تأویل می‌کنی و می‌گویی: آن خوب و نیکو است سپس با او بحث پیش می‌آید و بیان این‌که بهتر و نیکوتر خلاف آن است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: عندي بعض الصديقات عندما يكون معهن شيء جديد، مثل قطعة قماش أو ثوب يأخُذن رأيي فيه، أقول لهن: إن هذا جميل، أو جيد، أو إن هذا أعجبني. مع أن البعض من هذه القطع لم تعجبني لكنني لا أحب أن أكسر بخاطر هن فهل عليَّ شيء في قولي: هذا جيد، وهذا طيب؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا كان هذا الشيء جيدا وطيبا عند من اشترته وعرضته، فلا حَرَجَ أن تقولي: هذا جيد، هذا طيب. بنية أنه جيد وطيب عند التي عَرَضَتْه ، لكن في هذه الحال إذا كان رأيك فيه أنه ليس بجيد، ولا طيب، فَلَكِ أن تنصحيها في وقت آخر وتقولين: لا تشتري مثل هذا. إذا كان هذا الثوب ليس مُحرَّمًا ، وأما إذا كان محرَّمًا ، فلا يجوز أن تقول: إنه طيب. ولو بالتَّوْرِيَة، مثل أن يكون ثوبًا فيه صُوَر، فيحرم عليها أن تقول: إنه جيد. أو إذا كان الثوب ضيّقًا يَصِفُ حجم المرأة، أي حَجْم بَدَنِها، فلا يجوز أن تقول: إنه طيب. أو ثوبًا شَفَّافًا لا يستر العورة، فلا يجوز أن تقول: إنه طيب. ولو كان طيبا عندها، أو ثوبا فيه غُلُوِّ ،وإسراف، فلا يجوز أن تقول: إنه طيب. ولو كان عند الذي اشترته وعَرَضَتْه طَيِّبًا.

المهم إذا لم يكن وصفه بالطيب والجيد وصفًا لمحرَّم، فلا حَرَجَ، لكن إن كان طيبا وجيدا عندهما، فلا تحتاج إلى تأويل، وإلا فإنها تتأوَّل تقول: إنه جيد وطيب. ثم بعد ذلك يحصل التباحث معها، وبيان أن الأفضل، أو الأجود والأحسن خلافه.

مطالب مرتبط:

(۶۶۶۱) حکم گفتن دروغ گفتن بنا بر مصلحت

دروغ در هیچ حالتی جایز نمی‌باشد و مراد حدیث توریة (توریه‌: گوینده لفظی را به کار می‌برد که یک معنای متبادر به ذهن دارد و یک معنای مخفی دور از ذهن که همان مراد است) است.....

ادامه مطلب …

(۶۶۸۰) آیا شکایت از شوهرم نزد خانواده‌ام، غیبت یا سخن‌چینی محسوب می‌گردد؟

این غیبت و سخن‌چینی نیست زیرا الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده است:...

ادامه مطلب …

(۶۶۶۲) آیا دروغ گفتن به خاطر صله‌ی رحم جایز است؟

دروغ جایز نیست مگر برای آشتی دادن بین مردم لذا اگر شخصی می‌شناسد که بین دو خویشاوند قطع رابطه است، دروغ گفتن برای اصلاح بین آن‌ها جایز می‌باشد و بعضی اهل علم می‌گویند: دروغی که در مورد آشتی بین مردم آمده، توریه می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۶۶۵۷) آیا غیبت کسی که آشکارا معصیت می‌کند جایز است؟

اصل در غیبت، حرام بودن آن است لذا غیبت کردن جایز نیست مگر این‌که مصلحتی وجود داشته باشد؛ بنابراین اگر غیبت کسی که آشکارا معصیت می‌کند، برای او یا دیگری مفید باشد، اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

(۶۶۵۶) حکم غیبت کسی که نماز را ترک کرده است چیست؟

کسی که اصلا نماز نمی‌خواند (یعنی نه در مسجد و نه در خانه نماز نمی‌خواند) کافر است و از دین اسلام خارج شده و کافر غیبت ندارد...

ادامه مطلب …

(۶۶۷۱) بعضی از دوستانم به من دشنام و ناسزا می‌گویند آیا من نیز مثل خودشان جواب آن‌ها را بدهم؟

به مصلحت آن بنگر؛ اگر مصلحت در ترک و هجر آن‌ها و عدم مقابله بالمثل در آنچه گفته‌اند، می‌باشد پس آن را انجام بده و اگر مصلحت خلاف آن را می‌طلبد پس می‌توانی به مانند آنچه با تو مقابله کردند، مقابله کنی ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه