جمعه 18 شعبان 1447
۱۶ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۶۶۲۱) چگونه وقتی تنها سفر می‌کنم، سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را رعایت کنم؟

(۶۶۲۱) سوال: در حدیث آمده است: «الرَّاكِبُ شَيْطَانٌ، وَالرَّاكِبَانِ شَيْطَانَانِ، وَالثَّلَاثَةُ رَكْبٌ»[۱]: (يک سواره (يا کسی که به تنهایی سفر می‌کند)، يک شيطان می‌باشد و دو سواره، دو شيطان هستند و سه سواره، يک کاروان به شمار می‌آيند) اگر میسر نشد که کسی در سفر همراه من باشد در حالی که من بسیار سفر می‌کنم و می‌خواهم که سنت را تطبیق دهم و میسر نمی‌گردد که کسی همراه من باشد، لذا چکار باید انجام دهم؟ و آیا این حدیث شامل من نیز می‌شود اگر که تنهایی سفر کنم؟

جواب:

راه‌هایی که در آن عبور کنندگان زیادی وجود دارند، وارد این حدیث نمی‌گردند مثلا اینجا در سعودی مسیر قصیم تا ریاض، اگر انسان تنهایی سفر کند، در واقع تنها نیست زیرا جاده مانند خیابان داخل شهر می‌باشد و از اتومبیلی که از کنار تو می‌گذرد یا تو از کنار او می‌گذری خالی نمی‌گردد ولی مراد حدیث در زمان گذشته است که انسان تنهایی در صحرایی وسیع برود و هیچ کس همراهش نباشد و این اشتباه می‌باشد و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن بر حذر داشته و فرموده است: او شیطان است، زیرا ممکن است که انسان بخوابد و خورشید به او بتابد و درمانده شود و ممکن است بیمار گردد و شاید بمیرد ولی الحمدلله الان جاده‌ها نزد ما همیشه در حال تردد می‌باشد لذا اینکه انسان در اتومبیلش تنها باشد، مسافرت به تنهایی محسوب نمی‌گردد.


[۱] سنن أبو داود: كتاب الجهاد، باب في الرجل يسافر وحده، شماره (٢٦٠٧)، و سنن ترمذي: كتاب الجهاد، باب ما جاء في كراهية أن يسافر الرجل وحده، شماره (١٦٧٤) وقال: حسن صحيح.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: جاء في الحديث: «الرَّاكِبُ شَيْطَانٌ، وَالرَّاكِبَانِ شَيْطَانَانِ، وَالثَّلَاثَةُ رَكْبٌ». إذا لم يتيسر شخص في السفر معي، وأنا صاحب أسفار كثيرة، وأريد أن أطبق السُّنَّة، ولا يتيسر لي أن يسافر معي أحد، فماذا أفعل ؟ وهل أدخل في هذا الحديث إذا سافرت وحدي؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: أما في الطرق المأهولة التي يكثر فيها المار، فلا يدخل في هذا الحديث، فمثلا هنا في السعودية طريق القصيم الرياض، لو سافر الإنسان وحده، فليس وحده في الواقع، لأن الطريق كأنه في الشارع، وفي البلد، ولا تخلو لحظة من سيارة تمر بك أو تمر بها، لكن المراد في الحديث ما كان في الزمن الأول: يذهب الرجل وحده على بعيره في الفَلَوَات، ليس معه أحد، فهذا غلط، وحَذَّر النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- منه في قوله: إنه شيطان، لأن هذا الإنسان قد ينام، وتأتيه الشمس ويتعب، وقد يمرض، وقد يموت، لكن الحمد الله الطرق المأهولة عندنا التي يكون الخط فيها معمورا دائما، لا يُعتبر الإنسان مسافرا وحده إذا سافر في سيارته وحده.

مطالب مرتبط:

(۶۵۸۷) اگر سلام کننده ابتدا با لفظ عصر بخیر یا صبح بخیر تحیت برساند، آیا این تحیت (سلام و درود) جاهلیت است؟

کلمات خوش‌آمد‌گویی و ترحیب بعد از سلام مشروع می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۶۵۹۹) حکم ایستادن برای سلام در مجالس

اشکالی ندارد که انسان وقتی کسی که اهلیت احترام و اکرام را دارد، وارد می‌گردد بلند شود و این در بین مردم عادت شده و ترک کردن آن در این حالت شاید موجب تهمت کبر به کسی که نشسته است نیز بشود ...

ادامه مطلب …

(۶۶۰۲) حکم اسلام برای برخواستن کسی که وارد می‌گردد، چیست؟

برخواستن برای کسی که وارد می‌گردد، اشکالی ندارد زیرا از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت گشته که وقتی نمایندگان قبیله‌ی هوازن نزد ایشان آمدند برخواست...

ادامه مطلب …

(۶۶۲۶) آیا جایز است که در مجلس زنان بشینم که مجمل صحبتشان غیبت و سخن‌چینی است؟

برای انسان جایز نیست که در مجلسی بشیند که در آن غیبت و سخن‌چینی است مگر این که بخواهد آن‌ها را از آن منع کند و توانایی آن را نیز داشته باشد که در این صورت در آن مجلس حاضر گردد و آن‌ها را از آن منکر نهی نماید....

ادامه مطلب …

(۶۵۹۶) هنگامی که از رادیو می‌شونم که گوینده سلام می‌کند، حکم جواب دادن آن هنگامی که می‌گوید: السلام علیکم، چیست؟

دراین‌باره توقف می‌نمایم ولی اگر جواب داد و گفت: علیکم السلام إن شاء الله اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

(۶۶۱۲) حکم خوردن غذا بر روی صندلی

خوابیدن بر روی تخت و بر سر سفره خوردن و نشستن بر روی صندلی اشکالی ندارد مادامی که به حد اسراف نرسد و این برای آن است که اصل در غیر عبادات حلال بودن آن می‌باشد تا زمانی که دلیلی برای منع آن وجود داشته باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه