سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۶۵۶۶) از شما می‌خواهیم که برادران را به نرمی رفتار کردن با خدمت‌کاران توصیه کنید؟

(۶۵۶۶) سوال: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ شما را حفظ نماید، از شما می‌خواهیم که برادران را به نرمی رفتار کردن با خدمت‌کاران توصیه کنید؟

جواب:

برای مسلمان واجب است که به اخلاق والا و نیک مزین باشد و با خدمت‌کارانی که چه بسا خانواده‌هایشان را ترک کرده‌اند، رحم نمایند و چه بسا آن زنی باشد که فرزندانش در کشورش باشد یا مادری داشته باشد و دنبال روزی بوده، لذا واجب است که به آن‌ها رحم شود، چنانچه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «الرَّاحِمُونَ يَرْحَمُهُمُ الرَّحْمَنُ، ارْحَمُوا أَهْلَ الْأَرْضِ يَرْحَمْكُمْ مَنْ فِي السَّمَاءِ»[۱]: (كسانى كه رحم می‌کنند، رحمن به آن‌ها رحم می‌کند، به اهل زمين رحم كنيد، آنكه در آسمان است به شما رحم خواهد كرد).

 انسان نمی‌داند و چه بسا روزی بیاید و احوال تغییر یاید و او یا یکی از نوادگانش خدمت‌کار شد و همچنین آن‌ها مسلمان می‌باشند، پس چگونه آن‌ها را کوچک می‌شمارید در حالی که برادران شما هستند؟ و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ»[۲]: (از شما کسی ایمان (کامل) ندارد مگر این که آنچه برای خود دوست می‌دارد را برای برادرش نیز دوست بدارد) ولی آنچه عادت شده، این است که در آن مشارکت نمی‌کنند و این نیز طبق عادت پیش می‌رود.

 من در این مناسبت برادران مسلمانم را از استخدام غیر مسلمانان بر حذر می‌دارم و می‌گویم: نهایت حرص را داشته باشید تا خدمت‌کاران از مسلمانان باشند و اگر زن است حتما باید محرمش همراه او باشد مخصوصا اگر در خانه جوانان حضور دارند و خدمت‌کار زن نیز جوان است که این خطر بزرگی است در حالی که اگر محرم همراهش باشد، این زن در امان است و همچنین پناهی برای او می‌باشد.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: حفظكم الله نريد توجيه كلمة للإخوة للرفق بالخدم؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الواجب على المسلم أن يتحلى بالأخلاق الفاضلة، وأن يرحم هؤلاء الخدم الذين ربما تركوا أهليهم، ربما تكون المرأة جاءت ولها أولاد في بلدها، أو جاءت ولها أُمّ لطلب الرزق، فالواجب أن يرحموهم، وقد قال النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «الرَّاحِمُونَ يَرْحَمُهُمُ الرَّحْمَنُ ارْحَموا مَنْ فِي الْأَرْضِ يَرْحَمْكُمْ مَنْ فِي السَّمَاءِ».

وما يُدْرِي هذا الإنسان، ربما يأتي يوم من الأيام تنقلب فيه الأحوال فيكون هو خادما، أو أحدٌ من ذريته خادما، ثم إن هؤلاء مسلمون، فكيف تهينهم، وهم إخوانكم؟ وقد قال النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «لا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ، حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ». لكن ما جرت العادة بأنهم لا يشاركون فيه، فهذا يمشي على العادة.

وإنني بهذه المناسبة أحذر إخواني المسلمين من أن يستقدموا من ليسوا بمسلمين، وأقول: احرصوا غاية الحرص على أن يكون الخدم من المسلمين، وإذا كانت امرأة، فلا بد من محرم معها، لا سيما إذا كان البيت فيه شباب، وكانت الخادمة شابة، فالخطر خطر عظيم ، وإذا كان معها محرمها، فإنه يصون المرأة، وأيضا يكون محرمها ملجأ لها.

مطالب مرتبط:

(۶۵۶۲) حکم بدرفتاری با همسایگان و منع خانواده از رفت‌وآمد

بدی به همسایه، حرام و نقص در ایمان است....

ادامه مطلب …

(۶۵۶۹) آیا زن می‌تواند خدمت‌کار زن خود را بدون خبر او، وقتی که بخواهد سفر کند، تفتیش کند؟

نمی‌تواند وسایل‌ او را تفتیش کند چون که این خیانت است و خدمت‌کار نیز حقی دارد که محفوظ است و کسانی که این‌کار را می‌کنند وسواس دارند...

ادامه مطلب …

(۶۵۶۷) توصیه‌های شرعی درباره رفتار نیکو با خدمتکاران

تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را رعایت نمایید و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بترسید و به برادرانتان رحم کنید چون الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به رحم‌کنندگان رحم می‌کند....

ادامه مطلب …

(۶۵۳۶) چه چیزی بر پدران در قبال فرزندانشان که زیر سن بلوغ هستند، واجب است؟

واجب پدران در قبال پسران، دختران، همسرانشان و هر کسی که بر آن‌ها ولایت دارند این است که تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را در خوب مراقبت نمودن از آن‌ها و تعلیم و تربیت‌شان رعایت کنند و آن‌ها را امر به معروف و نهی از منکر نمایند...

ادامه مطلب …

(۶۵۵۴) در مقابل همسایه‌ای که همیشه از نماز صبح باز می‌ماند چه چیزی بر من واجب است؟

برای شما واجب است که او را نصیحت کنید چون که همسایه‌ی شما می‌باشد و بر شما حق دارد ولی بر صورت توبیخ و سرزنش نباشد بلکه نصیحت از روی حکمت باشد...

ادامه مطلب …

(۶۵۴۸) فرزند یتیمم در هنگام انجام خطا کتک زدم، آیا گناه‌کار هستم؟

گناهی نداری اگر فرزند یتیمت را برای تربیت کردن او کتک زدی بلکه این از نیکی به او است و از چیزهایی می‌باشد که به خاطر آن ثواب داری...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه