جمعه 18 شعبان 1447
۱۶ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۶۳۶۷) آیا در برخی از احادیث مربوط به اذکار خواب، فوایدی صریح ذکر شده است؟

(۶۳۶۷) سوال: شیخ گرامی، آیا در برخی از احادیث مربوط به اذکار خواب، فوایدی صریح ذکر شده است؟

جواب:

از فواید این است که این ذکر، ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است و اگر انسان هنگام خواب به یاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد، خوابش بهتر و آرام‌تر خواهد بود و کمتر خواب‌های ناخوشایند و ترسناک می‌بیند که شیطان بر او عرضه می‌کند.

و نیز رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم خبر داده است که «مَنْ قَرَأَ آیة الكرسي فِي لَيْلَةٍ لَمْ يَزَلْ عَلَيْهِ مِنَ اللَّهِ حَافِظٌ، وَلَا يَقْرَبُهُ شَيْطَانٌ حَتَّى يُصْبِحَ»[۱]: (هر کس آیة الکرسی را در شبی بخواند، پیوسته از جانب الله محافظی بر او خواهد بود و شیطان تا صبح به او نزدیک نمی‌شود) و از فواید دیگر این است که تسبیح، تحمید و تکبیر باعث نشاط و قوت انسان و کنترل بر کارهایش می‌شود؛ به همین دلیل وقتی علی بن ابی‌طالب رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ و فاطمه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم خادمی را درخواست کردند، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «أَلَا أَدُلُّكُمَا عَلَى خَيْرٍ مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ؛ إِذَا أَخَذْتُمَا مَضَاجِعَكُمَا فَكَبِّرَا اللَّهَ أَرْبَعًا وَثَلَاثِينَ، وَاحْمَدَا ثَلَاثًا وَثَلَاثِينَ، وَسَبِّحَا ثَلَاثًا وَثَلَاثِينَ؛ فَإِنَّ ذَلِكَ خَيْرٌ لَكُمَا مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ»[۲]: (آیا شما را به چیزی بهتر از آنچه خواستید راهنمایی نکنم؟ هرگاه به رختخواب رفتید سی و سه بار تسبیح بگویید و سی و سه بار حمد بگویید و سی و چهار بار تکبیر بگویید چرا که این برای شما بهتر است از آنچه درخواست کردید).


[۱] صحیح بخاری: كتاب الوكالة، باب إذا وكل رجلا، فترك الوكيل شيئا فأجازه الموكل فهو جائز، وإن أقرضه إلى أجل مسمى جاز، شماره (۲۳۱۱).

[۲] صحیح بخاری: كتاب فرض الخمس باب الدليل على أن الخمس لنوائب رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم والمساكين، شماره (٢٩٤٥) ، وصحیح مسلم: كتاب الذكر والدعاء والتوبة، باب التسبيح أول النهار وعند النوم، شماره (۲۷۲۷).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يا فضيلة الشيخ هل هناك فوائد مصرح بها في بعض الأحاديث لأذكار النوم؟

فأجاب رحمه الله تعالى: من الفوائد أن هذا ذكر الله -عز وجل- وأن الإنسان إذا نام على ذِكْر الله كان ذلك أطيب لنومه وأهدأ، وأبعد أن يرى في منامه ما يكره، مما يَعْرِضُه الشيطان عليه.

ومنها أن النبي صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَ بِأَنَّ مَنْ قَرَأَ آيَةَ الْكُرْسِيِّ فِي لَيْلَةٍ لَمْ يَزَلْ عَلَيْهِ مِنَ اللَّهِ حَافِظٌ، وَلَا يَقْرَبُهُ شَيْطَانٌ حَتَّى يُصْبِحَ.

ومنها أن التسبيح والتحميد والتكبير سبب لنشاط الإنسان وقوته، والسيطرة على عمله، ولهذا لما سأل علي بن أبي طالب رضي الله عنه وفاطمة النبي صلى الله عليه وسلم خادما فقال: «أَلَا أَدْلُكُما عَلَى خَيْرٍ مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ، إِذَا أَخَذْتُهُما مَضَاجِعَكُمَا فَكَبَّرًا اللَّهَ أَرْبَعًا وَثَلاثِينَ، وَاحْمَدَا ثَلَاثًا وَثَلاثِينَ، وَسَبِّحَا ثَلاَثًا وَثَلَاثِينَ، فَإِنَّ ذَلِكَ خَيْرٌ لَكُمَا ما سَأَلْتُمَاهُ».

مطالب مرتبط:

(۶۳۸۵) آیا تسبیح (ذکر گفتن) با تسبیح بدعت نیکویی است؟

می‌گوییم که تسبیح با انگشتان بهتر است؛ چون این همان چیزی است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در حدیث یُسَیْرَه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا به آن راهنمایی فرمودند...

ادامه مطلب …

(۶۳۶۵) دعای ورود به خانه چیست؟

ذکر ورود به خانه هر بار که انسان وارد خانه‌اش می‌شود، مشروع است؛ مگر در حالتی که انسان با نیت بازگشت سریع از خانه خارج شده باشد...

ادامه مطلب …

(۶۳۷۵) اذکار صبحگاه و شامگاه دقیقاً چه زمانی گفته می‌شوند؟

امر در این موضوع واسع است، اذکار صبحگاه از هنگام طلوع فجر آغاز می‌شود تا وقتی که خورشید بالا بیاید و به‌اصطلاح وقت چاشت (ضحی) فرا برسد و اذکار شامگاه از زمانی آغاز می‌شود که آفتاب زرد می‌شود تا نیمه شب یا نزدیک آن...

ادامه مطلب …

( ۶۳۷۸) صحت این جمله که «اللهم صل على محمد، وعلى آل محمد» را در روز جمعه هزار بار بگوییم، چگونه است؟

تعیین این ذکر به عدد معینی (مثل هزار بار) صحیح نیست اما زیاد فرستادن صلوات بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در روز جمعه مشروع است...

ادامه مطلب …

(۶۳۷۰) آیا ذکر از نماز برتر است؟

ذکرِ تنها از نماز برتر نیست؛ بلکه نماز از آن برتر است ....

ادامه مطلب …

(۶۳۶۲) دعایی که انسان هنگامی که می‌خواهد سفر کند می‌گوید چیست؟

نخست باید گفت: هنگامی که مسافر بر مرکب خود سوار می‌شود و بر آن مستقر می‌گردد، شایسته است نعمت بزرگ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را با دل خود یاد کند و در ذهن خود حاضر بدارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه