(۶۲۸۷) حکم درآمد حاصل از تدریس خصوصی معلم دولتی و راه‌کار توبه از آن

(۶۲۸۷) سوال: من به صورت خصوصی تدریس می‌کردم با وجود این که معلم بودم و گمان نمی‌کردم که حرام باشد و چون معلم‌ها معمولاً این کار را انجام می‌دهند، اما حالا متأکد شدم که این کار حرام است و از آن پشیمانم؛ آیا پولی که از این تدریس‌ها جمع کرده‌ام حرام است یا نه؟ و چه راهی برای توبه وجود دارد؟ آیا (صدقه دادن این پول کافی است) تا از آلودگی پاک شود؟ اگر پول حرام است، باید چکار کنم، به‌ویژه که این پول را در طول مدت روی حقوق قبلی خود گذاشته‌ام؟ پس چگونه تز آن رهایی یابم؟ مأجور باشید.

جواب:

مشخص است که این کار به‌خودی‌خود حرام شرعی نیست، بلکه حرام است چون مسئولین و ولات امور از آن نهی کرده‌اند، این پولی که شما گرفته‌اید در قبال تدریس به دانش‌آموزان است، شما عوضی داده‌اید و عوضی گرفته‌اید، حالا که متوجه شده‌اید این کار حرام بوده است و توبه کرده‌اید، آنچه که به دست آورده‌اید حلال است و نیازی به صدقه دادن آن نیست، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در مورد متعاملین به ربا فرموده است: {فَمَن جَاۤءَهُۥ مَوۡعِظَةࣱ مِّن رَّبِّهِۦ فَٱنتَهَىٰ فَلَهُۥ مَا سَلَفَ وَأَمۡرُهُۥۤ} [سوره البقرة: ۲۷۵] : (پس همانا هر کس که از (جانب) پروردگارش پندی به او برسد، آنگاه (از ربا خواری) باز ایستاد، آنچه گذشته و (قبل از نزول حکم دریافت کرده است) از آن اوست و کارش به الله واگذار می‌شود)، پس به ایم مالی که کسب نموده‌ای خرسند باش و بدان که در آن شبهه‌ای وجود ندارد و در آن گناهی متوجه شما نیست.

تعداد بازدید: 85

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: إنني كنت أقوم بإعطاء الدروس الخصوصية نظرًا لأنني مُدَرِّسة، وكنت لا أعتقد أنها حرام، لأن معظم المدرسين يفعلون ذلك، أما الآن فقد تأكدت بأنها لا تجوز وندمت على ذلك، ولكن هل المال الذي جمع من هذه الدروس حرام أم لا؟ وما السبيل إلى التوبة؟ وهل تكفي لتطهير المال؟ وإن كان حرامًا، فكيف أتصرف فيه؟ خاصةً بأن هذا المال قد وضعت عليه راتبي من الرواتب السابقة طول المدة، فكيف أتخلص من ذلك مأجورين؟

فأجاب رحمه الله تعالى: من المعلوم أن هذا العمل المحرم ليس محرما شرعًا في حد ذاته، لكنه محرم لنهي ولاة الأمور عنه، وهذا العوض الذي أخذته السائلة قد أدت مقابله إلى المتعلمين فهي أعطت عوضًا، وأخذت عوضًا، وإذا تبين لها الأمر، ثم تابت فما اكتسبته حلال، ولا يلزمها أن تتصدق به، لقول الله تبارك وتعالى في المتعاملين بالربا ﴿ فَمَن جَاۤءَهُۥ مَوۡعِظَةࣱ مِّن رَّبِّهِۦ فَٱنتَهَىٰ فَلَهُۥ مَا سَلَفَ وَأَمۡرُهُۥ ﴾ [البقرة: ٢٧٥] فلتهنأ بهذا المال الذي اكتسبته، ولتعلم أنه لا شبهة فيه، ولا إثم عليها فيه.