(۵۹۳۹) سوال: لطفا پیرامون درست بودن خوردن مرغ وارداتی از فرانسه توضیح دهید؛ زیرا هنگام بررسی مشاهده نمودم که فک پایین مرغ قطع نشده بود. آیا چنین گوشتی حلال است یا حرام؟

جواب:

مرغی را که مشاهده نمودی، قسمتی از سرش قطع نشده و قطع آن از قسمت بالای سر است، خوردن آن حلال نیست اما لازمه‌‌ی آن این نیست که این حکم در تمام مرغ‌‌هایی که با آن هستند جاری باشد و این گوشت‌‌هایی که از کشورهای غیر مسلمان وارد می‌‌شود، از جمله مرغ و … که جزو حیوانات حلال گوشت هستند، نظر ما بر این است که خوردن آن‌‌ها جایز است و اشکالی ندارد، اما با توجه به زیاده‌‌روی در این مسئله و قیل و قال، نظر ما بر این بوده که دوری از آن بهتر است و انسان خود را از آنچه در آن شبهه وجود دارد با آنچه در آن شبهه نیست، بی‌‌نیاز سازد اما حرام بودن آن ثابت نیست. زیرا ثابت است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از ذبحی که توسط یهودی انجام شده، خورده‌‌اند، همان‌‌طور که گوسفندی که در خیبر به او هدیه داده شد را خورند[۱] همچنین در حالی که در مدینه بود، برده‌‌ای یهودی او را دعوت نمود و به او چربیِ ذوب شده و بد بو داد[۲] و (إهالة السنخة) اهل علم می‌‌گویند: نوعی چربی است که بوی آن تغییر نموده و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم   از زن یهودی که به او گوسفند هدیه داد نپرسید که چگونه آن را ذبح کردی؟ یا اینکه بر آن بسم الله گفتی یا خیر؟ لذا هر آنچه توسط کسی که ذبح او حلال باشد از جمله مسلمان، یهود و نصارا ذبح شود، از آن خورده می‌‌شود و سؤال نمی‌‌شود: چگونه ذبح شده؟ یا اینکه بسم الله گفته یا نگفته است؟

در صحیح بخاری از عایشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا روایت است که می‌‌گوید: قومی به نزد رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آمدند و گفتند: ‌ای رسول الله! قومی برای ما گوشت می‌‌آورند و نمی‌‌دانیم آیا اسم الله را بر آن برده‌‌اند یا خیر؟ فرمود: «سموا أنتم وکلوا»: (شما بسم الله بگویید و بخورید) (عایشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا ) گفت: و آن‌‌ها تازه مسلمان بودند[۳]. بنابراین، حدیث دلالت می‌‌دهد بر اینکه هرگاه به انسان از جانب کسی که ذبح او حلال است، گوشت داده شد، آن را می‌‌خورد و در مورد کیفیت ذبح آن و اینکه آیا بسم الله را گفته است یا خیر نمی‌‌پرسد و این اقتضای سنت است. اما همان‌‌طور که گفتم: به خاطر وجود شبهه‌‌ی زیاد پیرامون آنچه از کشورهای غیر اسلامی وارد می‌‌شود، اگر از آن دوری کند و از دیگر گوشت‌‌ها استفاده کند، بهتر است و ما این گوشت وارداتی را حرام نمی‌‌کنیم.

[۱] بخاری: کتاب لامغازی، باب الشاة التی سمت للنبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بخیبر، شماره­ی (۴۰۰۳).

[۲] أحمد (۳/۲۱۰، شماره­ی ۱۳۲۲۴).

[۳] تخریج آن گذشت.