جمعه 12 جمادی‌الاول 1448
۱ آبان ۱۴۰۵
23 اکتبر 2026

(۵۴۸۱) آیا ازدواج من با دختری که در زنجیره شیرخوارگی قرار دارد، صحیح است؟

(۵۴۸۱) سوال: یک برادر شیری به نام محمد دارم که مادرم به او شیر داده است. زن محمد که برادر شیری من است، به دختری شیر داده و من با آن دختر که زن محمد به او شیر داده، ازدواج کرده‌ام. اما در صحت این ازدواج شک دارم. چون اگر این دختر، فرزند شیری برادرِ شیری من باشد، من عمویش می‌شوم. حال آیا این دختر نسبتی با من دارد یا خیر، و آیا ازدواج ما درست است؟

جواب:

رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده: «هر محرمیتی که از تولد حاصل می‌گردد، از شیرخوارگی نیز حاصل می‌شود».[۱] این مرد که شیر مادرت را خورده، در صورتی که حایز شروط باشد، برادر شیری تو به حساب می‌آید. شروط این است که پنج بار به بالا شیر خورده باشد و شیرخوارگی قبل از دو سالگی بوده باشد، یا قبل از این بوده باشد که بچه از شیر گرفته شود. در این صورت، این شخص برادر تو به حساب می‌آید. حال اگر با زنی ازدواج کرد و آن زن در هنگامی که زن این شخص است، به دختری شیر داد، ازدواج با این دختر برای تو حلال نیست؛ زیرا برادرزاده‌ی شیری تو محسوب می‌گردد و مثل بردارزاده‌ی واقعی است. تو عموی او هستی و بنا بر این ازدواج با او برایت جایز نیست. بر این اساس، ازدواج شما به اجماع مسلمانان باطل است و باید او را ترک کنی.

حال اگر از این ازدواج فرزندانی به دنیا آمده‌اند، این فرزندان مال تو هستند و تو پدر آنهایی؛ زیرا وقتی با این زن ازدواج کرده و با او همبستر شدی، بر این اساس بوده که معتقد بوده‌ای همسر توست و آنچه اینجا اعتبار دارد، اعتقاد توست. بر این اساس، فرزندان، هم مال تو و هم مال او هستند. اما از الان که این جواب را شنیدی، بر تو واجب است که از او جدا گشته و نکاح اولتان را باطل بدانی و دیگر او را همسر خود ندانی.


[۱]  تخریجش قبلا ذکر شد. لفظ حدیث چنین است: «يَحْرُمُ ‌مِنَ ‌الرَّضَاعَةِ مَا يَحْرُمُ من الولادة».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لي أخ من الرضاعة متزوج، اسمه محمد، أرضعته أمي، فزوجة محمد هذا الذي هو أخي من الرضاعة أرضعت بنتا، وأنا تزوجت بتلك البنت التي أرضعتها زوجة أخي من الرضاع، ولكني أشك في صحة هذا الزواج، فإذا كانت ابنة لأخي من الرضاعة فهو أخ لي أيضًا، فأنا أصبح عما لهذه البنت، أم أنها لا تمت لي بصلة، وزواجنا صحيح؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قال النبي صلى الله عليه وسلم «يَحْرُمُ مِنَ الرَّضَاعَةِ مَا يَحْرُمُ مِنَ الْوِلَادَةِ». وهذا الرجل الذي رضع من أمك يكون أخا لك من الرضاعة، إذا تمت شروط الرضاعة؛ بأن كانت خمسة رضعات فأكثر في الحولين، أو قبل الفطام، فإنه يكون أخا لك، فإذا تزوج بزوجة وأرضعت وهي في حباله بنتا، فإن هذه البنت لا تحل لك؛ لأنها بنت أخيك من الرضاع، فهي كبنت أخيك من النسب، فأنت عمها، فلا تحل لك، وعلى هذا فالنكاح باطل بإجماع المسلمين، فيجب عليك المفارقة.

ثمَّ إن كان الله قد قَدَّرَ بينكما أولاد فالأولاد يُنسبون إليك، وأنت أبوهم؛ لأنك حين أتيت هذه المرأة التي تزوجتها أتيتها وأنت تعتقد أنها زوجتك، والعبرة بعقيدتك، وعلى هذا فيكون الأولاد أولادًا لها، وهم أيضًا أولاد لك، ولكن يجب عليك الآن من حين أن تسمع هذا الكلام أن تفارقها، وأن تعتبر النكاح الأول باطلا، وأنها ليست زوجة لك.

مطالب مرتبط:

(۵۴۹۹) کم ازدواج با دختر خاله‌ای که برادران کوچکترم از مادرش شیر خورده‌اند

اگر تو از مادر او شیر نخورده باشی و او هم از مادر تو شیر نخورده باشد، در این صورت ازدواج با او برای تو جایز است؛ زیرا در این حالت، هیچ صله‌ای بین شما دو تا وجود ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۴۸۹) حکم محرمیت با فرزندان زنی که به غیر از فرزند خود شیر داده است

برادران و خواهرانش با تو برادر و خواهر شیری نیستند؛ زیرا از مادرشان شیر نخورده‌ای...

ادامه مطلب …

(۵۴۵۶) حکم ازدواج با دختری که پس از رضاع فرد با مادرش متولد شده

می‌توانی با آن زنی که دو بار به تو شیر داده هم ازدواج کنی؛ چون دو بار شیر خوردن تاثیری در ایجاد محرمیت ندارد؛ شیرخوارگی زمانی باعث محرمیت می‌شود که پنج بار به بالا باشد. اما کمتر از آن، تاثیری ندارد. این قول راجح علما در این مساله است....

ادامه مطلب …

(۵۴۹۱) حکم ازدواج فرزندان خواهران در صورت وجود شیرخوارگی محدود

ما دامی که بین دیگر فرزندان شیرخوارگی وجود ندارد؛ نه فرزندان این خواهر از آن خواهر شیر خورده‌اند و نه فرزندان آن خواهر از این خواهر شیر خورده‌اند، اشکالی در ازدواج بین آنان نیست...

ادامه مطلب …

(۵۴۸۴) حکم شرعی ازدواج دختر با پسر عمویش در صورت وجود رابطه شیری میان برادران دختر و مادر پسر

از سوال چنین می‌آید که مرد مورد نظر از مادر دختر شیر نخورده و دختر نیز از مادر آن مرد، شیر نخورده است. بر این اساس هیچ اخوّتی بین این دو نفر وجود ندارد و می‌تواند با او ازدواج کند...

ادامه مطلب …

(۵۴۸۸) تأثیر شیرخوارگی میان خاله‌زاده و برادر در مشروعیت ازدواج با نسل بعدی

باید دانست آن شیرخوارگی که باعث ایجاد محرمیت شده و کودک را فرزند زنی می‌کند که به او شیر داده، دارای شرط است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه