(۵۴۲۸) آیا زنی که در عده‌ی وفات شوهرش می‌باشد از خانه خارج می‌شود؟

(۵۴۲۸) سوال: آیا زنی که در عده‌ی وفات شوهرش می‌باشد از خانه خارج می‌شود یا نه؟ و خوانده‌ام که لباس إحداد یا باید رنگ نشده باشد یا نخ‌های آن قبل از نساجی رنگ شده باشد، این را چگونه بدانم؟ آیا پوشیدن لباس سفید یا سیاه بدون دوخت جایز است؟

جواب:

زنی که در عده‌ی وفات شوهرش می‌باشد بر او واجب است که چندین امور در إحداد را رعایت کند:

اول: لباسی که زینتی و تحملاتی محسوب می‌گردد را نپوشد و به غیر از آن هر لباسی که خواست می‌تواند بپوشد و تفاوتی نیز نمی‌کند که قرمز باشد یا زرد یا سیاه یا سبز یا زنگی باشد و اما رنگ سفید در عرف و بلد ما زینتی محسوب می‌گردد که نباید بپوشد و لباس زنگی که از لباس زینتی نیست، جایز است که بپوشد و تفاوتی نمی‌کند که قبل از نساجی رنگ شده باشد یا بعد از آن و دلیلی برای فرق بین قبل از نساجی و بعد از آن نیست.

دوم: بر او واجب است که از جمیع انواع زیور آلات دوری کند و تفاوتی نمی‌کند که در گوش یا دست یا پا یا بر روی سینه یا در گردن باشد پس در این صورت اگر گوش‌واره در گوشش می‌باشد باید آن را در آورد و اگر دندان طلا دارد بر او واجب است که آن را در آورد مگر اینکه آزار ببیند که باقی می‌ماند ولی حرص باشد که آن را آشکار نکند.

سوم: بر او واجب است که آرایشی بر بدن خود نزند لذا سرمه نزند و لبان خود را قرمز نکند و حناء استفاده نکند زیرا که همه‌ی اینها از جمله آرایش می‌باشد.

چهارم: بر او واجب است که از خانه خارج نگردد نه در شب و نه در روز و نه برای زیارت خویشاوند و نه برای عیادت مریض و نه برای چیز دیگر مگر برای حاجت که نیاز باشد بیرون رود مثل رفتن به بیمارستان یا رفتن به دادگاه برای اثبات چیزی یا اقرار یا مانند آن که در این صورت در روز خارج می‌شود نه در شب زیرا اهل علم گفته‌اند: زنی که در عده‌ی وفات شوهرش می‌باشد در روز برای حاجت می‌تواند خارج گردد و برای ضرورت شب نیز می‌تواند خارج شود.

اما مکالمه‌ی تلفن یا جواب دادن به کسی در خانه را می‌زند یا دیدن مردان و آمدن مردان نزد او، مانند آنچه برای زنان دیگر که حلال است برای او نیز حلال می‌باشد و برهمین مبنا می‌تواند تلفن را جواب دهد و همچنین کسی که در خانه را می‌زند مخاطب قرار دهد و همچنین جایز است که مردان غیر محرم نیز وارد خانه شوند مانند برادران شوهرش و مانند آن بدون اینکه با او خلوت کنند و رفتن به پشت بام در شب و همچنین به حیاط خانه اشکالی ندارد چه ماه را ببیند یا ماه نباشد.

و آنچه نزد عوام شهرت یافته است که نباید خود را در شب برای ماه آشکار کند اصلی در قرآن و سنت و کلام اهل علم ندارد.

و إحداد واجب فقط وقت عده است اما اگر حامله باشد و در روزی که شوهرش فوت کرده است وضع حمل کند، عده‌ و إحداد او تمام می‌شود و اگر بعد از گذشت عده از مرگ شوهرش خبر دار شود، عده و إحداد ندارد چون ابتدای عده و إحداد از مرگ شوهر می‌باشد نه از زمان خبر دار شدن از مرگ او لذا از مرگ شوهر حساب می‌گردد و اگر فرض شود که بعد از چهار ماه و ده روز از مرگ شوهر با خبر شود پس عده و إحداد ندارد چون تمام شده است و اگر بعد از دو ماه از مرگ شوهرش با خبر شود پس دو ماه و ده روز باقی می‌ماند.

تعداد بازدید: 42

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: هل تخرج المرأة في عدة وفاة زوجها من البيت أم لا؟ وقرأتُ أن ثوب الإحداد يكون إما غير مصبوغ، أو يُصبغ بخيوط قبل النسج، فكيف أعرف هذا؟ وهل يجوز لبس الأبيض أو الأسود دون تفصيل؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: المرأة المحِدَّة يجب عليها في الإحداد أمور:

الأول: ألا تلبس زينة – أي ثيابًا تُعتبر تزينا وتجملا- ولها أن تلبس ما شاءت من الثياب سوى ذلك، سواء أكان أحمر، أم أصفر، أم أسود، أم أخضر، مُلوّنا. وأما الأبيض فهو في عُرفنا وفي بلادنا فيعتبر من الزينة فلا تلبسه، والمصبوغ الملون الذي ليس من ثياب الزينة جائز، سواء صبغ قبل النسج، أم بعد النسج ولا دليل على التفريق بين ما كان قبل النسج أو بعده. الثاني: يلزم المحِدَّةَ أن تجتنب التحلي بجميع أنواعه، سواء أكان في الأذن، أم في اليد، أم في القدم، أم على الصدر، أم على العنق، وعلى هذا فإذا كان عليها خروص وجب عليها أن تنزعها، وإذا كان عليها سِنُّ ذَهَبٍ وجب عليها أن تخلعه، إلا أن يكون في ذلك مثلة فيبقى، لكن تحرص على الَّا تُبْرِزه.

الثالث: يجب عليها ألا تلون جسدها بزينة، فلا تكتحل، ولا تُحمر الشفاه، ولا تستعمل الحناء؛ لأن ذلك كله من التجميل.

الرابع: يجب عليها ألا تخرج من البيت لا ليلا ولا نهارا، لا لزيارة قريب، ولا لعيادة مريض، ولا لغير ذلك، إلا إذا احتاجت إلى الخروج لمرض لتصل إلى المستشفى، أو احتاجت إلى الخروج إلى المحكمة لإثبات، أو إقرار، أو ما أشبه ذلك، فهذه تخرج نهارًا، ولا تخرج ليلا؛ لأن أهل العلم قالوا: المحدة تخرج من البيت نهارًا للحاجة، وتخرج من البيت ليلا للضرورة.

وأما مكالمة التليفون والرد على من قرع الباب، ومشاهدة الرجال، ودخول الرجال عليها، فهي في ذلك كغيرها ما حلَّ لغيرها حَلَّ لها، وعلى هذا فيجوز أن ترد على التليفون، ويجوز أن تخاطب من قرع الباب، ويجوز أن يدخل في البيت من ليس بمحارم لها كإخوان زوجها ونحوهم، ولكن دون أن تخلو بهم، وأما خروجها ليلا إلى سطح البيت، أو إلى فنائه المسور، فإنه لا بأس به، سواء شاهدت القمر، أم لم يكن هناك قمر.

وأما ما اشتهر عند العامة من أنها لا تبرز للقمر ليلا فهذا ليس له أصل، لا في القرآن، ولا في السنة، ولا في كلام أهل العلم.

والإحداد واجب وقت العدة فقط، فلو كانت حاملا، ووَضَعَت في اليوم الذي مات زوجها فيه انتهت العدة، وانتهى الحداد، ولو لم تعلم بموت زوجها إلا بعد مضي العدة فإنه لا حداد عليها، ولا عدة؛ لأن ابتداء العدة والإحداد من موت الزوج، لا من العلم بموته، فيُحسَب من موت الزوج، فإذا قُدِّر أنها لم تعلم بموته إلا بعد مضى أربعة أشهر وعشرة أيام فلا إحداد عليها، ولا عدة؛ لأنها انتهت، وإذا علمت بموته بعد شهرين اعتدت بقية العدة شهرين وعشرة أيام.