دوشنبه 6 جمادی‌الثانی 1448
۲۵ آبان ۱۴۰۵
16 نوامبر 2026

(۵۲۶۹) مسئولیت شرعی شوهر در تأمین نفقه و اثرات ترک آن

(۵۲۶۹) سوال: از تعامل شوهر خود شکایت دارم که بسیار مسافرت می‌کند و از من دور می‌ماند به طوری که در ماه ۲۰ روز در سفر است و هزنیه‌ی کافی را برای من و فرزندم نمی‌گذارد و من به سبب غیاب شوهرم در این مدت و با نیاز و ضرورتی که برای غذا مانند آن داشتم جریمه‌ی بزرگی را مرتکب شده‌ام، آیا برای من توبه‌ای می‌باشد؟ و راه حل چیست؟ و واجب شوهر من چیست؟

جواب:

اما به نسبت جریمه‌های بزرگی که مرتکب شدی، در توبه‌ی برای کسی که می‌خواهد توبه کند باز است چون الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {قُلۡ یَـٰعِبَادِیَ ٱلَّذِینَ أَسۡرَفُوا۟ عَلَىٰۤ أَنفُسِهِمۡ لَا تَقۡنَطُوا۟ مِن رَّحۡمَةِ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ یَغۡفِرُ ٱلذُّنُوبَ جَمِیعًاۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلرَّحِیمُ* وَأَنِیبُوۤا۟ إِلَىٰ رَبِّكُمۡ وَأَسۡلِمُوا۟ لَهُۥ مِن قَبۡلِ أَن یَأۡتِیَكُمُ ٱلۡعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنصَرُونَ} [سوره الزمر: ۵۳-۵۴] : ((ای پیامبر، از جانب من) بگو: «ای بندگان من که بر خود اسراف (و ستم) کرده‌اید! از رحمت الله نا امید نشوید، همانا الله همۀ گناهان را می‌بخشد، یقیناً او بسیار آمرزندۀ مهربان است* و به سوی پروردگار‌تان باز گردید و در برابر او تسلیم شوید، پیش از آنکه عذاب به سراغ شما آید، آنگاه (از سوی هیچ کس) یاری نشوید): و تا آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ تا آخر آیات ذکر کرده است. لذا باید به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کنی و از او طلب بخشش نمایی و عملت را اصلاح نمایی و کسی توبه کند و عمل صالح انجام دهد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌ی او را می‌پذیرد اگر که توبه‌ی نصوح کرده باشد.

اما به نسبت آنچه شوهرت انجام داده است خطای بزرگی بوده و آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از حقوق همسر بر او واجب گردانیده است را به جا نیاورده است از معاشرت نیک و پرداخت هزینه و لباس و منزل تا این که مصلحت بزرگ نکاح متحقق گردد آنچه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدان اشاره نمودند و فرمودند: «فَإِنَّهُ أَغَضُّ لِلْبَصَرِ وَأَحْصَنُ لِلْفَرْجِ»[۱]: (زيرا آن (ازدواج) باعث حفاظت چشم و شرمگاه می شود): لذا نصیحت ما به شوهرتو این است که تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را در تو رعایت کند و آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از معاشرت نیک و پرداخت هزینه و لباس و منزل را که به صورت شایسته واجب نموده است، ادا کند.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: أشتكي من معاملة زوجي، وسفره الكثير جدا عني؛ بحيث يسافر في الشهر عشرين يوما ولا يترك النفقة الكافية لي ولولدي، وإنا بسبب غياب زوجي عني هذه المدة، ونظرا لحاجتي واضطراري إلى القوت وما شاكله فقد ارتكبت جرائم شديدة جدا، فهل لي من توبة؟ وما المخرج؟ وما واجب زوجي؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: أما بالنسبة لما عملت من الجرائم العظيمة فإن باب التوبة مفتوح لمن تاب إلى الله سبحانه وتعالى لقوله تعالى: ﴿ قُلۡ یَـٰعِبَادِیَ ٱلَّذِینَ أَسۡرَفُوا۟ عَلَىٰۤ أَنفُسِهِمۡ لَا تَقۡنَطُوا۟ مِن رَّحۡمَةِ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ یَغۡفِرُ ٱلذُّنُوبَ جَمِیعًاۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلرَّحِیمُ* وَأَنِیبُوۤا۟ إِلَىٰ رَبِّكُمۡ وَأَسۡلِمُوا۟ لَهُۥ مِن قَبۡلِ أَن یَأۡتِیَكُمُ ٱلۡعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنصَرُونَ ﴾ [الزمر: ٥٣-٥٤]. إلى آخر ما ذكر الله في الآيات. فعليك أن تتوبي إلى الله -سبحانه وتعالى، وأن تستغفريه، وأن تصلحي عملك، ومن تاب وعمل صالحا فإن الله تعالى يتوب عليه إذا كانت التوبة نصوحًا.

وأما بالنسبة لتضييع زوجكِ لك فإن الزوج أخطأ في هذا خطأ عظيما، ولم يقم بما أوجب الله عليه من حقوق الزوجة، ومنها المعاشرة بالمعروف، والإنفاق بالرزق، والكسوة والسكني، حتى يتحقق ما هو من أعظم مصالح النكاح، التي أشار إليها النبي – عليه الصلاة والسلام- في قوله: «فَإِنَّهُ أَغَضُ لِلْبَصَرِ وَأَحْصَنُ لِلْفَرْج». فنصيحتنا لزوجك أن يتقي الله -سبحانه وتعالى- فيك، وأن يقوم بما أوجب الله لك من العِشرة بالمعروف، والقيام بالرزق والكسوة والسكني، على الوجه الذي يليق.

مطالب مرتبط:

(۵۲۳۵) حکم امتناع زن از حقوق زناشویی

برای زن حلال نیست هنگامی که شوهرش از بخواهد که با او هم‌خوابی کند...

ادامه مطلب …

(۵۲۷۰) آیا وقت مشخصی برای مرد وجود دارد که برای طلب رزق و روزی از زن خود دور باشد؟

اگر مرد برای به دست آوردن رزق و روزی با رضایت همسر خود از نزد او رفته باشد و او در امنیت می‌باشد اشکالی ندارد و گناهی بر او نیست اگرچه مدت طولانی باشد...

ادامه مطلب …

(۵۲۹۸) اگر همسر (زن) لباس شرعی نپوشد، چکار باید کرد؟

بر شوهر واجب است که او را بر پوشیدن لباس شرعی مجبور کند و اگر نافرمانی می‌کند او را از بیرون رفتن از خانه منع کند....

ادامه مطلب …

(۵۲۷۱) حكم ترک طولانی‌مدت همسر و لزوم طلب حلالیت پیش از بازگشت

اگر انسان از نزد همسر خود برود و او به این غیبت راضی باشد مطلاقا مشکلی ندارد اما اگر راضی نباشد اهل علم آن را به نصف سال محدود کرده‌اند....

ادامه مطلب …

(۵۲۳۱) حکم رفتار تبعیض‌آمیز شوهر در میان همسران

ین مرد و امثال او از کسانی که بعضی از همسرانشان را بر دیگری برتری می‌دهند از وعید برحذر باشند...

ادامه مطلب …

(۵۲۲۰) برخورد شرعی و اخلاقی با نارضایتی برخی زنان از موضوع تعدد زوجات

این طبیعت زن است ولی زن عاقل جانب عاطفه و غیرت از جانب حکمت و شریعت بر او غالب نمی‌شود لذا شریعت چندهمسری را برای مرد مباح کرده است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه