یکشنبه 16 ذیقعده 1447
۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۵
3 می 2026

(۵۱۰۶) حکم پدرانی که مانع ازدواج دخترانشان می‌شوند

(۵۱۰۶) سوال: دیدگاه شما در مورد فردی که دختری دارد وافرادی به خواستگاری دخترش می­آیند، اما به همه­ی آنان یکی پس از دیگری جواب رد می­دهد، تا این دخترش سی ساله می­شود، و با این کارش او را خوشی جوانی­اش محروم کرده است؟

جواب:

چنین فردی که افراد زیادی به خواستگاری دخترش می آیند و به همه­ی آنان جواب رد می­دهد تا اینکه دختر به سن سی سالگی رسیده است، در این زمینه مرتکب اشتباه شده است، بلکه بر این فرد واجب است اگر فردی دین دار به خواستگاری دخترش می­آید، او را به ازدواج درآورد و جایز نیست که او را از ازدواج محروم کند، و اگر مرتکب چنین کاری شود، فاسق شمرده می­شود و ولایت وسرپرستی اش ساقط می­شود و به دیگری سپرده می­شود، اگر چه هم سرپرستش پدرش  و یا برادر تنی اش باشد، حق دارد مانع این ازدواج شود، زیرا با این کارش در امانتی که الله به وی سپرده خیانت کرده است.

و در حدیث از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد شده که ایشان می­فرمایند: « إذا أتاكُم من تَرضونَ خُلقهُ ودينهُ فزوّجوهُ ، إلا تفعلوا تكنْ فتنةٌ في الأرضِ وفسادٌ عريضٌ»[۱] : (هرگاه فردی به خواستگاری آمد که از دین و اخلاقش راضی بودید، پس آن را به ازدواج در آورید، در غیر اینصورت سبب فساد و فتنه در روی زمین خواهید شد).

و الله عَزَّوَجَلَّ می فرمایند: {وَأَنكِحُوا الْأَيَامَىٰ مِنكُمْ وَالصَّالِحِينَ مِنْ عِبَادِكُمْ وَإِمَائِكُمْ ۚ إِن يَكُونُوا فُقَرَاءَ يُغْنِهِمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ ۗ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ } [نور: ۳۲] ترجمه: (مردان و زنان مجرّد خود را و غلامان و کنیزان شایسته‌ی (ازدواج) خویش را (با تهیّه‌ی نفقه و پرداخت مهریّه) به ازدواج یکدیگر درآورید (و به فقر و تنگدستی ایشان ننگرید و نگران آینده‌ی آنان نباشید. چرا که) اگر فقیر و تنگدست باشند (و ازدواجشان برای حفظ عفّت و دوری از گناه انجام گیرد) خداوند آنان را در پرتو فضل خود دارا و بی‌نیاز می‌گرداند. بی‌گمان خداوند دارای نعمت فراخ (بوده و) آگاه (از نیّات همگان) است.)

پس بر این فرد واجب است که به درگاه الله توبه کند، و هر چه سریع تر به اولین فردی که دین دار است و به خواستگاری دخترش بیاید جواب مثبت دهد، و همچنین واجب است که از دختر به خاطر مخالفتش با کسانی که مناسب بودند، حلالیت بطلبد و معذرت خواهی کند، درغیر این صورت حق سرپرستی از وی گرفته می­شود وبه افرادی دیگر انتقال می یابد.


[۱] – به تخریج آن اشاره شد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

الثلاثين عاما، وحرمها من زهرة شبابها؟

فأجاب رحمه الله تعالى: رَأينا في هذا الرجل الذي يتقدم إلى مَوْليَّته خُطَّاب كثيرون، ولكنه يردهم، حتى بلغت سن الثلاثين، أنه أخطأ في في هذا التصرف، فإنه يجب عليه إذا تقدم إلى مَوْلِيَّته خاطب كفء في دينه وخلقه، ورضيت به أن يزوجها، ولا يحل له أن يمنعها من ذلك، فإن فعل هذا فإنه يكون بذلك فاسق، وتسقط ولايته، وتكون لغيره من الأولياء؛ الأولى فالأولى، حتى ولو كان أباها، أو أخاها الشقيق، فإن ليس له الحق في أن يمنعها؛ لأن ذلك خلاف الأمانة التي حمله الله تعالى إياها.

وفي الحديث عن رسول الله -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أنه قال: « إِذَا جَاءَكُمْ مَنْ تَرْضَوْنَ دِينَهُ وَخُلْقَهُ فَأَنْكِحُوهُ، إِلَّا تَفْعَلُوا تَكُنْ فِتْنَةٌ فِي الْأَرْضِ وَفَسَادٌ عَرِيضُ». وقال الله -تبارك وتعالى -: ﴿ وَأَنكِحُوا الْأَيْامَى مِنكُمْ وَالصَّلِحِينَ مِنْ عِبَادِكُمْ وَإِمَائكُمْ إِن يَكُونُوا فُقَرَاءَ يُغْنِهِمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ وَاللَّهُ وَاسِعُ عليم ﴾ [النور: ٣٢].

فعلى هذا الرجل أن يتوب إلى الله عز وجل، وأن يبادر بإنكاحها أول كفء يخطبها، وعليه أيضًا أن يستحلها مما فعل معها، في عدم تزويجها من خطبها من الأكفاء، فإن لم يفعل فإن ولايته تسقط، وتنتقل إلى من بعده من الأولياء الأولى فالأولى.

مطالب مرتبط:

(۵۰۸۶) آیا زن می تواند خودش را به ازدواج فرد دین دار در آورد؟

این زن اجازه ندارد خودش را به عقد ازدواج درآورد...

ادامه مطلب …

(۵۰۹۸) آیا رضایت برادرم برای ازدواج کافی است؟

بدون شک برادر تنی و یا برادر پدری نسبت به عمو در قضیه­ی ازدواج خواهرش اولویت دارد،...

ادامه مطلب …

(۵۰۹۲) حکم عقد ازدواج با اذن برادر کوچک در غیاب ولی اصلی

بله چنین ازدواجی صحیح است به شرطی که برادرت فردی عاقل،  بالغ و فهمیده باشد و بتواند خوب و بد را تشخیص دهد و خواهرت با این ازدواج موافق بوده....

ادامه مطلب …

(۵۰۹۰) آیا برادر مادری اجازه دارد برای دختری که خواستگار دارد او را به ازدواج در آورد؟

کسی که مسوولیت سرپرستی دختر را برعهده دارد، اولیای امور این دختر هستند و برادران مادری­اش این اجازه را ندارند مگر اینکه یکی از این اولیاء به آنان وکالت دهد...

ادامه مطلب …

(۵۱۰۰) جایگاه ولیّ در عقد نکاح

هرگاه فردی دین دار به خواستگاری دختری رود که دختر، و برادرانشان از وی راضی هستند، به ازدواج در آورده می­شوند، و هر فردی بخواهد در این زمینه مخالفت ورزد به وی اهمیتی داده نمی­شود، اگرچه هم آن فرد ولی وسرپرست دختر باشد...

ادامه مطلب …

(۵۰۸۵) حکم نکاح بدون اذن ولی

چنین ازدواجی صحیح نمی باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه