سه‌شنبه 21 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
4 آگوست 2026

(۴۸۸۶) حکم ساخت مسجد از مال میت بدون وصیت قبلی و رضایت سایر ورثه

(۴۸۸۶) سوال: جناب شیخ، فردی فوت کرده و پس از خود چند قطعه زمین و مال واموال بر جای گذاشته است. این فرد سه برادر و یک خواهر و یک همسر دارد و هیچ فرزندی ندارد. همسر او می‌خواهد در یکی از زمین‌هایی که از او به جای مانده مسجدی بنا کند، حال آنکه این مرد در زمان حیاتش ابدا چنین وصیتی انجام نداده است. حال سوال من این است که این کار چگونه انجام می‌شود؟ با علم به اینکه هزینه احداث این مسجد را تا اتمام ساخت آن نمی‌توان محاسبه کرد، آیا باید سایر ورثه از سهم خود از این زمین و مال برای بنای این مسجد گذشت کنند؟ خداوند به شما و ما و  تمامی مسلمین بهترین پاداش‌ها را عنایت بفرماید.

جواب:

وقتی کسی فوت می‌کند اموال وی به وراث او می‌رسد و اگر وصیتی نکرده باشد، هیچ حقی بر گردن وراث خود ندارد. بنابراین تا رضایت تمامی ورثه آن هم به شرطی که همگی آنها بالغ و رشید باشند اخذ نگردد، احداث این مسجد ممکن نخواهد بود. اگر همه وراث بر احداث این مسجد در حالت بلوغ و رشد رضایت دادند، در این عالت اختصاص قطعه‌ای از این زمین برای ساخت یک مسجد بلااشکال خواهد بود. وگرنه در غیر این صورت تمامی املاک و اموال و پول‌های به جا مانده از متوفی متعلق به وراث می‌باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل يا فضيلة الشيخ شخص توفي، وترك من بعده مبلغا من المال وأراضي وعمارات وله ثلاثة إخوة وأخت وزوجة، وليس له ولد أو بنت، وترغب زوجته في بناء مسجد على إحدى أراضيه من أمواله، مع العلم بأنه توفي، ولم يُوصِ بعمل أي شيء أبدا. والسؤال: كيف يتم ذلك؟ وهل على الورثة التنازل عن حصتهم من المال والأرض لكي يتم بناء المسجد، مع العلم بأن تكلفة المسجد لا يمكن تحديدها إلا بعد انتهاء البناء، وهل يجب موافقة جميع الورثة على هذا الشيء، جزاكم الله عنا وعن المسلمين خير الجزاء؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: إذا مات الإنسان انتقل ماله إلى الورثة، وإذا لم يوص بشيء، فليس له حق في المال المنتقل إلى الورثة، وبناء على ذلك فلا يمكن أن يبنى على شيء من أراضيه مسجد من تركته إلا بعد موافقة الورثة الرشيدين كلهم، فإذا وافقوا – وكلهم رشيدون – فلا بأس أن يقتطع جزء من أراضيه، ويبنى على هذا الجزء مسجد مِن تَرِكَتِه، وإلا فإن جميع الأملاك من العقارات والأموال والنقود كلها للورثة.

مطالب مرتبط:

(۴۹۱۹) حکم ارث بردن برادرزاده‌ها پس از فوت فرد بدون پسر

ممکن است برادرزاده‌هایت قبل از تو فوت کنند و تو از آنها ارث ببری، زیرا تو عموی آنها هستی. اما اگر تو قبل از آنها بمیری، دخترانت تنها آنچه شرع برای ایشان مقدر کرده یعنی دو سوم مال را اخذ خواهند کرد و بقیه آن به اقوام پدری خواهد رسید،...

ادامه مطلب …

(۴۹۱۰) حکم ارث فرزندان برادر فوت شده در صورت وفات پدر و تقسیم میراث

برادرزاده در صورت فوت پدر قبل از پدربزرگ و وجود عمو، از مال پدربزرگ چیزی به ارث نخواهد برد و بنابراین ارثیه پدرتان تنها به شما خواهد رسید....

ادامه مطلب …

(۴۹۰۴) تأثیر زنده بودن پدر میت بر سهم ارث همسر او

آنچه خداوند برای زوجه مقرر فرموده (که عبارت است از یک هشتم کل ارثیه) به او خواهد رسید و به پدر نیز یک ششم ارثیه تعلق خواهد گرفت...

ادامه مطلب …

(۴۹۱۶) تقسیم ارث با توجه به وصیت پدر و مادر در خصوص صدقه

در مورد ماترک پدر ابتدا ثڵث آن برای انجام وصیت وی جدا می‌شود و سپس باقیمانده آن تقسیم می‌گردد....

ادامه مطلب …

(۴۹۰۲) اگر یکی از ورثه دوجنسه باشد، آیا باید در تقسیمات ارثیه جزو مردان حساب شود یا از زنان؟

اگر جزو آن دسته از ورثه‌ای بود که مرد یا زن بودن در سهم او هیچ تاثیری نداشت (مانند برادر مادری که جنسیت تاثیری در سهم وی ندارد) اما اگر جنسیت در سهم وارث تاثیر داشته باشد، به فرد دوجنسه نصف ارثیه یک پسر و نصف ارثیه یک دختر داده می‌شود...

ادامه مطلب …

(۴۸۸۰) کم شرعی تقسیم سود مزرعه میان ورثه با توجه به تفاوت سهم پسر و دختر

وقتی کسی می‌میرد اموالش به وارثانش خواهد رسید. ابتدا اگر قرض و دیونی دارد آنها را از ارث پرداخت می‌کنند سپس به وصیتش اگر شامل کمتر از یک سوم مالش است عمل می‌نمایند و پس از آن باقیمانده را بین خود تقسیم می‌کنند. ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه