یکشنبه 3 شوال 1447
۲ فروردین ۱۴۰۵
22 مارس 2026

(۴۶۱۸) کم شرعی بازپرداخت قرض ارزی با تغییر نرخ ارز

(۴۶۱۸) سوال: اگر فردی از کسی مبلغی را (با ارزی معین) قرض کند، سپس نرخ آن ارز تغییر کند، آیا باید قرض با نرخ قدیم پس داده شود یا با نرخ جدید؟ به ویژه اینکه نرخ بعضی از ارزها تغییر شدیدی به خود دیده است. این مساله را برای ما تشریح کنید.

جواب:

اگر کسی از شخص دیگری پولی قرض گرفت، باید با همان نوع ارزی که قرض گرفته پول را پس دهد. یعنی برای مثال اگر ریال یمنی قرض گرفته باید ریال یمنی بازپس دهد، چه نرخ آن افزایش و چه کاهش یافته باشد. همانگونه که اگر یک صاع گندم قرض گرفته باشد باید یک صاع گندم پس دهد، چه قیمت گندم افزایش یافته و چه از قیمت آن کاسته شده باشد. اگر یک صاع برنج قرض گرفته باشد باید مستقل از نوسان قیمت برنج، یک صاع برنج به او بازپس دهد و درباره پول هم این مساله صادق است و به هر ارزی که قرض گرفته شده به همان ارز باید پس داده شود، حال چه نرخ آن کاهش یا افزایش یافته باشد. حال اگر آن ارزی که قرض گرفته بود به طور کامل حذف و ملغی شده بود، می­تواند با ارزی جدید، معادل بدهی خود را بپردازد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا اقترض شخص من الناس مبلغًا، ثم تغيّر صرف العملة، فهل يرجع المال بسعره القديم، أم الجديد، خاصةً بأن هناك عملات تغيرت أسعارها بشكل كبير جدا، وضحوا لنا ذلك؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا اقترض شخص مِنْ آخَرَ نقدا، فإنه يردُّه إليه بجنسه، يعني اقترض ريالات يمنية فإنه يردها ريالات يمنية، سواء ارتفعت قيمتها، أم انخفضت كما أنه لو اقترض صاعا من البر، فإنه يرده صاعا من البر، سواء زادت القيمة أم نقصت ولو اقترض صاعا من الأرز، فإنه يرده صاعا من الأرز، سواء زادت القيمة أم نقصت، وهكذا أيضًا النقد، إذا اقترض نقدا، فإنه يردّ مثله، سواء زاد، أم نقص، نعم لو أُلغي النقد بالمرة، فإنه يرجع إلى بدله، يعني لو ألغي النقد الذي استلفه، ووضع بدله نقد آخر، فإنه يرد بدله من هذا النقد الجديد.

مطالب مرتبط:

(۴۶۳۴) حکم وام گرفتن به نام دیگری برای تملک و بهره‌برداری شخصی

جایز نیست که انسان به اسم مستعار برای فرزندش یا همسرش تسهیلات اعتباری بگیرد در حالی که قصد داشته باشد برای خودش مسکن بسازد...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۰) صحت انتساب قاعده «کل قرض جر منفعة» به رسول الله صل الله علیه و سلم

این حدیث جزو احادیث ضعیف نسبت داده شده به رسول الله صل الله علیه و علی آله و سلم است، اما محتوای آن صحیح است. ...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۳) آیا مطالبه مبلغ بیشتر هنگام بازپرداخت قرض جایز است؟

هر گونه توافقی به این شکل باطل است، زیرا ربا است و ربا در کتاب خدا حرام است و در سنت رسول خدا صل الله علیه و علی آله و سلم فاعل ربا مورد لعن واقع شده است و هر شرطی که در کتاب خدا نباشد باطل است، حتی اگر صد شرط هم باشد...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۸) حکم شرعی پرداخت بدهی با کالا به جای پول نقد

جایز نیست که قرض دهنده از قرض گیرنده چیزی دریافت کند و قیمت آن را از مبلغ بدهی آن فرد کم نکند یا به مثل یا به احسن جبران نکند. ...

ادامه مطلب …

(۴۶۳۲) حکم جمعیت‌های مالی ماهانه دریافت نوبتی وجوه

معامله جایز بوده و هیچ اشکالی در آن نیست....

ادامه مطلب …

(۴۶۱۴) آیا در قرض اجر و پاداشی وجود دارد؟

قرض جزو سنن نبوی بوده و دارای اجر و پاداش است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه