چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۴۵۰۳) جزای شهید و مکانت او در نزد الله چگونه است؟

(۴۵۰۳) سوال: جزای شهید و مکانت او در نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چگونه است و آیا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ گناهان کبیره‌ای که این شهید قبل از آن که توبه کند را خواهد بخشید و آیا شهید جز آن شش گروهی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن را در سایه‌ی خود قرار می‌دهد قرار می‌گیرد؟

جواب:

پاداش و مکانت شهید در نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن چیزی است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَلَا تَحۡسَبَنَّ ٱلَّذِینَ قُتِلُوا۟ فِی سَبِیلِ ٱللَّهِ أَمۡوَ ٰ⁠تَۢاۚ بَلۡ أَحۡیَاۤءٌ عِندَ رَبِّهِمۡ یُرۡزَقُونَ} [سوره آل عمران: ۱۶۹] : (و هرگز کسانی را که در راه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ کشته شده‌اند؛ مرده مپندار، بلکه زنده‌اند، نزد پروردگارشان روزی داده می‌شوند): لذا فرمود: {بَلۡ أَحۡیَاۤءٌ عِندَ رَبِّهِمۡ یُرۡزَقُونَ} [سوره آل عمران: ۱۶۹] : (بلکه زنده‌اند، نزد پروردگارشان روزی داده می‌شوند): و ارواح شهدا در دل پرندگان سبز در زیر عرش به پرواز در می‌آیند و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ همه‌ی گناهان شهدا را می‌بخشد مگر دَیْن که صاحب دین در روز قیامت آن را طلب می‌کند.

اما این گفته‌ی سوال کننده: آیا جز شش گروهی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن‌ها را در سایه‌ی خویش قرار می‌دهد قرار می‌گیرند. این که گفت شش، اشتباه کرد زیرا در حدیث هفت کسانی که در سایه‌ی (عرش) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ قرار می‌گیرند آمده است، رسول الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده است: «سَبْعَةٌ يُظِلُّهُمُ اللَّهُ فِي ظِلِّهِ يَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ : الْإِمَامُ الْعَادِلُ، وَشَابٌّ نَشَأَ فِي عِبَادَةِ رَبِّهِ، وَرَجُلٌ قَلْبُهُ مُعَلَّقٌ فِي الْمَسَاجِدِ، وَرَجُلَانِ تَحَابَّا فِي اللَّهِ ؛ اجْتَمَعَا عَلَيْهِ وَتَفَرَّقَا عَلَيْهِ، وَرَجُلٌ طَلَبَتْهُ امْرَأَةٌ ذَاتُ مَنْصِبٍ وَجَمَالٍ فَقَالَ : إِنِّي أَخَافُ اللَّهَ، وَرَجُلٌ تَصَدَّقَ أَخْفَى حَتَّى لَا تَعْلَمَ شِمَالُهُ مَا تُنْفِقُ يَمِينُهُ، وَرَجُلٌ ذَكَرَ اللَّهَ خَالِيًا فَفَاضَتْ عَيْنَاهُ»[۱] : (هفت گروهند که در روزی که هیچ سایه‌ای به جز سایه (عرش) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ وجود ندارد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آنها را زیر سایه (عرش) خود قرار می‌دهد. حاکم عدالت‌پیشه، جوانی که در عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ رشد کرده باشد، و مردی که قلبش به مسجد معلق است، و دو نفری که در راه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با یکدیگر دوست شده و نشست و برخاستشان به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد، و مردی که وقتی زنی با شخصیت و زیبا از او تقاضای فعل حرامی را کند بگوید: من از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌ترسم، و کسی که آنقدر مخفیانه صدقه می‌دهد که دست چپش از صدقه دست راستش بی‌خبر می‌ماند، و کسی که در خلوت با یاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ اشک بریزد).


[۱] رواه البخاری (۶۶۰) و مسلم (۱۰۳۱).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما جزاء الشهيد ومكانته عند الله، وهل يَغْفِرُ الله -عز وجل- الْكَبَائِرَ التي اقْتَرَفَها ذلك الشهيد قبل أنْ يَتُوبَ منها، وهل يُعتبرُ الشَّهِيدُ من السِّنَّةِ الذين يُظِلُّهُمُ الله في ظِلَّهِ؟

فأجاب رحمه الله تعالى: جَزَاءُ الشَّهِيدِ ومَكَانَتُهُ عند الله ما ذكره الله تعالى في قوله: ﴿ وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاءٌ عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ﴾ [آل عمران: ١٦٩] فقال: ﴿ بَلْ أَحْيَاءٌ عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ﴾ [آل عمران: ١٦٩]، وأرواحُ الشُّهَدَاءِ فِي أَجْوَافِ طَيْرِ خُضْرٍ مُعَلَّقَةٌ تَحْتَ الْعَرْشِ، وهم – أَعْنِي الشهداء – يُغْفَرُ هُمْ كُلُّ ذُنْبِ اقْتَرَفُوه إلا الدَّيْنَ، فَإِن الدَّيْنَ لِصَاحِبِهِ يُطَالَبُ به يوم القيامة.

وأما قول السائل: هل هم من السِّتَّةِ الذين يظلهم الله في ظله. فقد غَلِطَ في قوله: الستة. لأن الذين ورد فيهم الحديث سبعة، قال النبي صلى الله عليه وسلم: «سبعة يُظِلُّهُمُ اللَّهُ فِي ظِلَّهِ يَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ: الْإِمَامُ الْعَادِلُ، وَشَاتٌ نَشَأَ بِعِبَادَةِ اللَّهِ وَرَجُلٌ قَلْبُهُ مُعَلَّقٌ فِي الْمَسَاجِدِ، وَرَجُلَانِ تَحَابَّا فِي اللَّهُ اجْتَمَعَا عَلَيْهِ وَتَفَرَّقَا عَلَيْهِ، وَرَجُلٌ دَعَتْهُ امْرَأَةٌ ذَاتُ مَنْصِبٍ وَجَمَالٍ، فَقَالَ: إِنِّي أَخَافُ اللَّهَ، وَرَجُلٌ تَصَدَّقَ بِصَدَقَةٍ فَأَخْفَاهَا حَتَّى لَا تَعْلَمَ يَمِينُهُ مَا تُنْفِقُ شِمَالُهُ، وَرَجُلٌ ذَكَرَ اللَّهَ خَالِيَّا، فَفَاضَتْ عيْنَاهُ».

مطالب مرتبط:

(۴۵۰۶) مسئولیت شرعی جنگ میان کشورهای اسلامی

بر مسلمانان واجب است هنگامی که دو گروه از آنان با یکدیگر می‌جنگند سعی در صلح بین آن دو کنند....

ادامه مطلب …

(۴۵۰۸) حکم زندگی مشترک با غیرمسلمان در یک اتاق و استفاده‌ی مشترک از آب برای وضو

برای انسان مسلمان جایز است از آبی که شخص غیر مسلمان ذخیره و جمع کرده است وضو بگیرد و همچنین برای مسلمان جایز است لباسی که غیر مسلمانی آن را شسته است بپوشد و غذایی که پخته است که را بخورد اما ذبح غیر مسلمان اگر یهود و نصاری باشد حلال است...

ادامه مطلب …

(۴۵۰۴) حکم جهاد رفتن بدون رضایت والدین

برای تو حلال نیست که به جهاد بروی و خانواده‌ات به تو نیاز دارند و تو را از رفتن به جهاد منع می‌کنند...

ادامه مطلب …

(۴۵۰۵) حکم جهاد بدون اجازه والدین

اگر جهاد غیر فرض می‌باشد، بدون اجازه‌ی آن دو به جهاد نرو اما اگر جهاد واجب است، نیازی به اجازه‌ی پدر و مادر نیست بلکه بدون این که اجازه بگیری به جهاد می‌روی اگرچه ایشان راضی نباشند زیرا هنگامی که مخلوق دستور به معصیت خالق می‌دهد اطاعت نمی‌شود مگر این که پدر و مادر در ماندن تو در ضرورت باشند که در این صورت دفع این ضرورت بر جهاد مقدم می‌شود....

ادامه مطلب …

(۴۵۱۰) آیا خوردن اموال غیر مسلمانان جایز است؟

اموال غیر مسلمانان اگر از معصومین هستند هستند جایز نیست که مسلمان در اموال و اعراضشان به آن‌ها خیانت کند...

ادامه مطلب …

(۴۵۰۷) حکم ساخت کلیسا توسط مسیحیان در سرزمین‌های اسلامی

بر حکام مسلمانان حرام است که بگذارند غیر مسلمانی از نصاری و یهود و غیر از آنها در سرزمین اسلام معبادشان را بسازند و تفاوتی نمی‌کند که آن معبد کلیسا یا صومعه یا معبد راهبان یا غیره باشد و تنها چیزی که ساخته می‌شود مساجد است که از خصوصیت‌های مسلمانان می‌باشد.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه