شنبه 15 ذیقعده 1447
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
2 می 2026

(۴۲۰۵) حکم پوشاندن شانه راست در احرام و استفاده از چتر و کمربند دوخته‌شده

(۴۲۰۵) سوال: مردی لباس­های احرام را پوشیده است اما شانه­ی سمت را بیرون نکرده است و سینه، کمر و دو شانه­ها را پوشانده است؛ آیا چیزی بر او است؟ آیا اگر چتری را برای نگهداری سرش از خورشید به دست بگیرد؛ چیزی بر او است؟ همچنین اگر کمربندی از پوسط و دوخته شده در وسط بدنش بالای لنگ زیرین بپوشد؛ آیا تأثیری بر صحت احرام دارد؟

جواب:

مسئله­ی اول: در صورتی که کتف سمت راستش را بپوشاند و واقعیت نیز این است که بسیاری از حاجیان در این مسئله اشتباه می­کنند زیرا کتف خود را از ابتدای احرام تا خروج از احرام کشف می­کنند سبب این کار جهل است زیرا کشف نمودن کتف راست فقط هنگام طواف قدوم مشروع است لذا هنگامی که شروع به طواف قدوم نمودی اضطباع می­کنی بدین صورت که کتف سمت راست خود را کشف می­کنی و گوشه­ی لنگ را بر کتف سمت چپ خود قرار می­دهی هنگامی که طواف را کامل نمودی لنگ را به حالت اول بر می­گردانی یعنی هر دو کتف را می­پوشانی بدین صورت اشکالی که سؤال کننده ذکر نمود از بین می­رود و انسان هر دو کتف خود را در مقابل گرما یا سرما می­پوشاند مگر هنگامی که شروع به طواف می­کند.

مسئله­ی دوم: حمل چتر بر روی سر در مقابل گرمای خورشید اشکالی ندارد و در نهی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از پوشیدن سر مرد وارد نمی­شود زیرا این پوشیدن نیست بلکه این سایه گرفتن در مقابل خورشید و گرما است و در صحیح مسلم وارد شده که: اسامة بن زید و بلال همراه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بودند یکی از آن­ها سواری را هدایت می­کرد و دیگری لباس خود را بالا برده بود و به او در مقابل خورشید سایه می­داد تا این که جمره­ی عقبه را رمی­ کند[۱]و این دلیل بر این است که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در حالی که مُحرم بود قبل از این که از احرام خارج شود با این لباس سایه می­گرفت.

سؤال سوم: قرار دادن کمربند بر وسطش اشکالی ندارد.

گفتار او: (دوخته شده است) مبنی بر فهم اشتباه از برخی از عوام است زیرا گمان می­کنند معنای قول علما که می­گویند: بر مُحرم پوشیدن آن چه دوخته شده حرام است این است که هر چیزی که در آن دوخت باشد در حالی که این­گونه نیست بلکه منظور اهل علم از آن چه دوخته شده این است که آن چه دوخت شده به اندازه­ی یک عضو از بدن و آن چه پوشیدن آن به صورت عادی باشد مانند: قمیص، شلوار و شبیه آن و منظور اهل علم این نیست که هر آن چه در آن دوخت است به همین دلیل اگر انسان با دو لنگ وصله دار احرام بپوشد اشکالی ندارد هر چند که به یک­دیگر دوخت زده شده باشد.

شیخ بزرگوار! یعنی همه­ی انواع کمربندها و آن چه کمر نامیده می­شود که برای حفظ پول­ها استفاده می­شود یا برخی­ که از نوع کفش هستند جایز است؟

جواب: بله­، همه­­ی این­ها جایز است.


[۱] مسلم: كتاب الحج، باب استحباب رمي جمرة العقبة يوم النحر راكبا، شماره­ى (۱۲۹۸).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: رجل لبس ملابس الإحرام، لكنه لم يترك الذراع الأيمن مكشوفًا، وغَطَّى الصدر والظهر والذراعين، فهل عليه شيء؟ وإذا أمسك بمظلة لحماية رأسه من الشمس، فهل عليه شيء؟ وكذلك لو لَبِسَ حِزَامًا من الجلد حول وسطه، فوق الإزار، وهو مخيط، فهل يؤثر هذا على صحة الْإِحْرَامِ؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: المسألة الأولى: إذا لم يكشف كتفه الأيمن، والواقع أن أكثر الْحُجَّاجِ يَعْلَطُونَ في هذه المسألة حيث يكشفون الكتف من حين الْإِحْرَامِ إِلى أَن يَحْلُّوا مِنَ الْإِحْرَامِ، وهذا سببه الجهل، وذلك لأن كشف الكتف الأيمن إنما يشرع في حال طَوَافِ الْقُدُومِ فقط، وعلى هذا فإذا أحرمت فإنك تُغَطِّي جميع الكتفين حتى تشرع في طَوافِ الْقُدُومِ، فَإِذا شرعت فِي طَوَافِ الْقُدُومِ اضْطَبَعْت، بأن تكشف الكتف الأيمن، وتجعل طَرَفَ الرِّدَاءِ على الكتف الأيسر، فإذا فرغت من الطَّوَافِ أعدت الرداء على ما كان عليه، أي: غطيت الكتفين جميعًا، وبهذا يزول الإشكال الذي ذكره السائل فيكون الإنسان مُغَطَّيًا كتفيه وقاية للحر أو البرد إلا أن يبدأ بالطواف.

وأما المسألة الثانية: وهي حمل المظلة على الرأس وقاية من حر الشمس، فإن هذا لا بأس به، ولا حَرَج، ولا يدخل هذه في نَهي النبي صلى الله عليه وسلم عن تغطية الرأس، أعني: رأس الرجل، لأن هذا ليس تغطية، بل هو تظليل من الشمس والحر، وقد ثبت في صحيح مسلم: أن النبي صلى الله عليه وسلم كان معه أسامة بن زيد وبلال، أحدهما يقود به راحلته، والثاني رَافِعٌ ثَوْبُهُ يظلله من الشمس حتى رمى جَمرَةَ الْعَقَبَةِ.وهذا دليل على أن النبي صلى الله عليه وسلم قد استظل بهذا الثوب وهو مُحرِم قبل أن يَتَحَلَّلَ.

وأما السؤال الثالث: فهو وضع الحزام على وسطه، فإنه لا بأس به، ولا حرج فيه.

وقوله: «مع أنه مخيط» هذا القول مبني على فهم خاطئ من بعض العامة حيث ظنوا أن معنى قول العلماء يحرم على المحرم لبس المخيط، ظنُّوا أن المراد به ما كان فيه خياطة، وليس كذلك، ومراد أهل العلم بلبس المخيط ما كان مخيطا على قدر العضو، ولبسه على هيئته المعتادة، كالقميص والسراويل، وما أشبهها، وليس مراد أهل العلم ما كان فيه خياطة، ولهذا لو أن الإنسان أَحْرَمَ برداء مُرَفَّعِ أو بإزار مُرقع لم يكن عليه في ذلك بأس، وإن كان خَيَّطَ بعضه ببعض.

فضيلة الشيخ: يعني يجوز جميع أنواع الأحزمة، وما يسمى منها بالكمر لحفظ النقود، أو بعض الأنواع من الأحذية؟

فأجاب -رحمه الله تعالى- : نعم كل هذه جائزة.

مطالب مرتبط:

(۴۲۱۹) اگر کسی در حال احرام جنب شد آیا حج او فاسد می شود؟

کسی که در حال احرام جنب شود حج او فاسد نمی­شود زیرا قلم (تکلیف) از شخص هنگام خواب برداشته شده است همان­طور که اگر در حال روزه جنب شود روزه­اش فاسد نمی­شود اما بر مُحرم واجب است که هرگاه جنب شد قبل از این که نماز بخواند برای غسل کردن بشتابد و برای او جایز نیست تیمم کند

ادامه مطلب …

(۴۲۲۸) حکم پوشیدن دستکش در احرام از روی ناآگاهی

ج او درست است این زنی که دستکش پوشیده در حالی که نمی­دانسته پوشیدن آن حرام است حج او صحیح است و گناه و فدیه بر گردن او نیست....

ادامه مطلب …

(۴۲۰۷) حکم تقلید از محرم در پوشاندن سر هنگام طواف و سعی

در صورتی که در عمره باشی چیزی بر تو نیست زیرا جاهل هستی و نمی­دانی و کسی که به نسبت محرمات جاهل باشد چیزی بر او نیست اما اگر به عمد از روی علم این کار را انجام دهی اهل علم رَحِمَهُمُ‌الله می­گویند: هرگاه انسان از روی عمد حرامی را انجام دهد در این حالت اعمال حج او باطل نمی­شود بلکه او بین سه روز روزه گرفتن، شش مسکین غذا دادن برای هر مسکین نصف صاع و قربانی کردن گوسفند که آن را بین فقرا تقسیم می­کند اختیار دارد....

ادامه مطلب …

(۴۲۰۸) آیا برای شستن لباس احرام تغییر دادن آن جایز است؟

برای مُحرم جایز است لباس خود را به لباس دیگر که پوشیدن آن جایز است تغییر دهد و تفاوتی ندارد که این کار برای نیاز یا بدون نیاز باشد زیرا برای احرام لباس خاصی مشخص نمی­شود...

ادامه مطلب …

(۴۲۰۶) حکم پوشاندن سر در حال احرام به صورت ناخواسته

چیزی بر تو نیست زیرا آن را از روی فراموشی قرار دادی و انسان اگر چیزی از ممنوعات احرام را از روی فراموشی انجام دهد چیزی بر او نیست...

ادامه مطلب …

(۴۲۳۸) حکم کندن درختان در محدوده‌ی حرم

برای انسان جایز نیست درختی از درختان حرم را قطع کند زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این کار را حرام نموده است و کسی که چیزی را از روی جهل بکند اگر امکان برگرداندن درخت به مکان آن وجود دارد آن را برگرداند و اگر امکان آن نیست چیزی بر او نیست....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه