شنبه 22 ذیقعده 1447
۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۵
9 می 2026

(۴۱۰۰) آیا برای مرد جایز است به نیابت از برادرش بعد از وفات او حج و عمره را ادا کند؟

(۴۱۰۰) سوال: آیا برای مرد جایز است به نیابت از برادرش بعد از وفات او حج و عمره را ادا کند هر چند که وصیت نکرده باشد؟

جواب:

اشکالی ندارد انسان بعد از وفات برادرش به نیابت از او حج و عمره را ادا کند هر چند که وصیت نکرده باشد زیرا ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا ذکر نموده که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم شنید مردی می‌‌گوید: به جای شبرمه حج را ادا می‌‌کنم، فرمود: شبرمه کیست؟ گفت: برادرم یا یکی از بستگانم است پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: آیا حج خود را ادا کرده‌‌ای؟ گفت: خیر، فرمود: حج خود را ادا کن سپس به جای شبرمه حج را ادا کن[۱]و به او نفرمود: آیا تو را به آن توصیه کرده یا به تو اجازه داده است؟ و اگر این شرط بود پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را بیان می‌‌کرد.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز للرجل أن يَحجَّ أو يَعْتَمِرَ عن أخيه بعد وفاته، وإن لم يُوصِهِ بذلك؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا حَرَجَ للإنسان أن يحج ويعتمر عن أخيه بعد وفاته، وإن لم يُوصِه بذلك، لأن ابن عباس ذكر أن النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- سمع رجلا يقول: لَبَّيْكَ عن شُبْرَمَةَ. فقال النبي صلى الله عليه وسلم: «مَنْ شُرَمَة؟» قال: أخ لي، أو قَرِيبٌ لي. فقال: «أَحَجَجْتَ عن نَفْسِكَ»؟ قال: لا. قال: حُجَّ عن نَفْسِكَ، ثُمَّ حُجَّ عن شُبْرَمَةَ»، ولم يقل له: هل أوصاك بذلك، أو أذن لك بهذا؟ ولو كان هذا شَرْطًا لَبَيَّنَهُ النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-.

مطالب مرتبط:

(۴۰۹۷) آیا دختر می‌تواند به جای پدر فوت شده حج ادا کند؟

بله، برای دختر و پسر جایز است حج را به جای پدرشان که فوت شده ادا کنند همچنین برای برادر جایز است به جای برادرش که فوت شده حج را ادا کند و اشکالی ندارد ...

ادامه مطلب …

(۴۰۵۵) شرایط و آدابی برای حج مقبول

این که قصدش از حج برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد و این اخلاص است و در حجش از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تبعیت کند و این متابعت است و هر عمل صالح جز با این دو شرط اساسی پذیرفته نمی­شود: اخلاص و تبعیت از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ...

ادامه مطلب …

(۴۱۱۶) حکم سفر حج برای زن بدون محرم با نیت نیکی به مادر

اگر زن محرمی نداشته باشد حج بر او واجب نیست زیرا جایز نیست به سفر برود مگر این که همراه محرم باشد ....

ادامه مطلب …

(۴۰۹۵) آیا باید به جای والدین درگذشته و فقیر حج کرد؟

در این حالت حج بر پدر و مادرت واجب نیست و در دین آن‌‌ها نقصی وجو ندارد که به خاطر آن سرزنش شوند زیرا حج جز بر کسی که توانایی داشته باشد واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۰۷۳) ادای حج یا رفع نیاز فرزند برای ازدواج؛ وظیفه‌ی شرعی پدر چیست؟

بر این پدر واجب است با این مال حج را ادا کند زیرا حج بر او واجب است و حاجت پسر به ذات پدر تعلق ندارد...

ادامه مطلب …

(۴۰۸۱) آیا برای کسی که بدهکار است جایز است حج را ادا کند؟

در صورتی که انسان بدهکار باشد که شامل کل مال او شود حج بر او واجب نیست زیرا الله حج را فقط بر کسی که توانایی دارد واجب نموده است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه