پنج‌شنبه 20 ذیقعده 1447
۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵
7 می 2026

(۳۶۵۳) آیا اتومبیلی که برای سوار شدن در اختیار است، کالای تجاری محسوب می‌شود؟

(۳۶۵۳) سوال: آیا اتومبیلی که برای سوار شدن، فراهم شده است، کالای تجاری محسوب می‌شود؟ لطفا به طور مفصل، توضیح دهید.

جواب:

اتومبیلی که برای سوار شدن یا اجاره دادن فراهم شده باشد، کالای تجاری نیست و کالاهای تجاری فقط کالاهایی هستند که برای تجارت، خرید و فروش و کسب سود عرضه ‌شود و بدین خاطر است که آن ‌را عُرُوض و کالا می‌نامند زیرا نزد صاحبش می‌آید و می‌رود یا بدین خاطر که برای کسب سود و تجارت، عرضه می‌شود؛ اما چیزی که انسان قصد نگهداری و پرورش آن را داشته باشد، زکات کالای تجاری ندارد اما در برخی حالت‌ها مانند سائمه (حیوانی که تمام سال یا بیشتر سال را از چراگاه تغذیه می‌کند) و طلا و نقره، ذات آن زکات خواهد داشت.

سؤال: شیخ بزرگوار! اما اگر صاحب تاکسی تا آخر سال، پول زیادی پس‌انداز کند، باید زکات این مبلغ را بپردازد؟

جواب: بله زیرا زکات در ذات نقدینگی، واجب است، نه برای این که کالای تجاری است؛ لذا اگر از درآمد کرایه‌ی تاکسی، اجاره‌ی خانه یا اجاره‌ی ماشین، مبلغی نزدش پس‌انداز شد که به حدّ نصاب رسید و یک سال بر آن گذشت، پرداخت زکات آن بر وی واجب است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل السيارة المُعَدَّة للركوب تُعَدّ من عُروض التجارة؟ أفيدونا بالتفصيل.

فأجاب – رحمه الله تعالى-: السيارة المعدة للركوب أو للأجرة ليست من عروض التجارة، وإنما عُروض التجارة ما عُرض للتجارة، أي: ما كان مُعَدا للبيع والشراء من أجل الربح ، ولهذا سميت عُرُوضًا؛ لأنها تَعْرِض وتزول، أو لأنها تُعْرَضُ للتكسب والتجارة، وأما شيءٌ قَصَدَ الإنسان به الادخار والتنمية فهذا لا تجب الزكاة فيه – أي: زكاة العروض- ولكن قد تجب في عينه، كما في سائمة بهيمة الأنعام، وكما في الذهب والفضة.

فضيلة الشيخ: لكن مثلا التاكسي لو وَفَّر نقودًا كثيرة في آخر العام يزكي على هذه النقود؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم، لأن النقود تجب الزكاة في عينها، لا لأنها عُروض تجارة، فإذا تَوَفَّر عنده مال من أجرة التاكسي، أو من أجرة البيت، أو من أجرة السيارة، وكان هذا المال نصابا تم عليه الحول، وجبت عليه زكاته.

مطالب مرتبط:

(۳۶۵۵) زکات کامیون شراکتی

ماشین‌هایی که کار می‌کند و برای استفاده‌ی شخصی یا برای اجاره دادن استفاده می‌شود، زكات ندارد....

ادامه مطلب …

(۳۶۶۳) شش سال است که مالک یک قطعه زمینی هستم؛ آیا زکاتش واجب است؟

زمین، خانه و اتومبیلی که فرد از آن استفاده می‌کند، زکات ندارد و زکات فقط به چیزهایی که برای تجارت باشد، تعلق می‌گیرد...

ادامه مطلب …

(۳۶۴۱) حکم زکات هیزم و ذغال

اگر هیزم و ذغال برای تجارت باشد، زکات دارد زیرا کالاهای تجاری به نوع خاصی محدود نمی‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۶۴۸) حکم زکات ملک خریداری شده با پیش‌پرداخت و اقساطی

باید بنگریم که آیا این فرد به خرید و فروش املاک مشغول است و املاک نزد وی مانند کالای تجاری در نظر گرفته می‌شود؟ اگر چنین باشد بر وی واجب است زکات ملک را بپردازد زیرا کالای تجاری محسوب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۶۴۹) حکم زکات ملکی که ساخت آن کامل نشده

اگر نیت و هدفش سکونت در آن یا اجاره دادن آن باشد، زكات ندارد اما اگر قصد تجارت داشته باشد، از زمانی که آن را خریداری کرده زکاتش بر وی واجب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۶۴۵) حکم زکات خانه اجاره‌ای پس از وفات مالک

مبلغی که از اجاره‌ دادن خانه دریافت می‌کنند: اگر یک سال کامل از قرارداد اجاره بگذرد، زكات دارد؛ لذا مثلا اگر ماهیانه اجاره‌ دهند و مبلغ را دریافت و مصرف کنند، در این حالت زكات ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه