پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

(۳۶۵۳) آیا اتومبیلی که برای سوار شدن در اختیار است، کالای تجاری محسوب می‌شود؟

(۳۶۵۳) سوال: آیا اتومبیلی که برای سوار شدن، فراهم شده است، کالای تجاری محسوب می‌شود؟ لطفا به طور مفصل، توضیح دهید.

جواب:

اتومبیلی که برای سوار شدن یا اجاره دادن فراهم شده باشد، کالای تجاری نیست و کالاهای تجاری فقط کالاهایی هستند که برای تجارت، خرید و فروش و کسب سود عرضه ‌شود و بدین خاطر است که آن ‌را عُرُوض و کالا می‌نامند زیرا نزد صاحبش می‌آید و می‌رود یا بدین خاطر که برای کسب سود و تجارت، عرضه می‌شود؛ اما چیزی که انسان قصد نگهداری و پرورش آن را داشته باشد، زکات کالای تجاری ندارد اما در برخی حالت‌ها مانند سائمه (حیوانی که تمام سال یا بیشتر سال را از چراگاه تغذیه می‌کند) و طلا و نقره، ذات آن زکات خواهد داشت.

سؤال: شیخ بزرگوار! اما اگر صاحب تاکسی تا آخر سال، پول زیادی پس‌انداز کند، باید زکات این مبلغ را بپردازد؟

جواب: بله زیرا زکات در ذات نقدینگی، واجب است، نه برای این که کالای تجاری است؛ لذا اگر از درآمد کرایه‌ی تاکسی، اجاره‌ی خانه یا اجاره‌ی ماشین، مبلغی نزدش پس‌انداز شد که به حدّ نصاب رسید و یک سال بر آن گذشت، پرداخت زکات آن بر وی واجب است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل السيارة المُعَدَّة للركوب تُعَدّ من عُروض التجارة؟ أفيدونا بالتفصيل.

فأجاب – رحمه الله تعالى-: السيارة المعدة للركوب أو للأجرة ليست من عروض التجارة، وإنما عُروض التجارة ما عُرض للتجارة، أي: ما كان مُعَدا للبيع والشراء من أجل الربح ، ولهذا سميت عُرُوضًا؛ لأنها تَعْرِض وتزول، أو لأنها تُعْرَضُ للتكسب والتجارة، وأما شيءٌ قَصَدَ الإنسان به الادخار والتنمية فهذا لا تجب الزكاة فيه – أي: زكاة العروض- ولكن قد تجب في عينه، كما في سائمة بهيمة الأنعام، وكما في الذهب والفضة.

فضيلة الشيخ: لكن مثلا التاكسي لو وَفَّر نقودًا كثيرة في آخر العام يزكي على هذه النقود؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم، لأن النقود تجب الزكاة في عينها، لا لأنها عُروض تجارة، فإذا تَوَفَّر عنده مال من أجرة التاكسي، أو من أجرة البيت، أو من أجرة السيارة، وكان هذا المال نصابا تم عليه الحول، وجبت عليه زكاته.

مطالب مرتبط:

(۳۶۶۳) شش سال است که مالک یک قطعه زمینی هستم؛ آیا زکاتش واجب است؟

زمین، خانه و اتومبیلی که فرد از آن استفاده می‌کند، زکات ندارد و زکات فقط به چیزهایی که برای تجارت باشد، تعلق می‌گیرد...

ادامه مطلب …

(۳۶۳۹) حکم زکات اثاث منزل

از مسلمان در برابر ظروف منزل، فرش و رختخواب، اتومبیلی که سوار می‌شود یا اجاره می‌دهد و دیگر وسایل و ابزار آلاتش خواسته نشده که زکات بپردازد....

ادامه مطلب …

(۳۶۴۹) حکم زکات ملکی که ساخت آن کامل نشده

اگر نیت و هدفش سکونت در آن یا اجاره دادن آن باشد، زكات ندارد اما اگر قصد تجارت داشته باشد، از زمانی که آن را خریداری کرده زکاتش بر وی واجب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۶۵۴) حکم زکات تاکسی

این‌ اتومبیل زكات ندارد زیرا برای اجاره دادن است و برای تجارت نیست....

ادامه مطلب …

(۳۶۶۶) احکام زکات زمین غیرقابل استفاده

زكاتی در ازای این زمین واجب نیست زیرا زمین، خانه و... اگر برای تجارت نباشد، زكات ندارد....

ادامه مطلب …

(۳۶۶۲) احکام زکات در مورد زمین‌های خریداری‌شده برای ساخت و تجارت

قطعه زمینی که برای ساخت خانه و سکونت در آن خریده‌اید، زكات ندارد اما قطعه زمینی که برای تجارت خریده‌اید از کالاهای تجاری شمرده می‌شود که واجب است زکاتش را بپردازید...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه