(۳۵۶۰) سوال: آیا جایز است که خرما یا چیزهای شبیه آن که به من هدیه داده میشود را صدقه کنم؟
جواب:
برای انسان جایز است که خرما یا هر چیز دیگری که به او هدیه میشود را صدقه کند؛ زیرا چیزی که به او هدیه میشود، در مالکیت و اختیار او در آمده و میتواند هرگونه بخواهد از آن استفاده کند. حتی اگر نیازمند باشد و صدقهای به او داده شود سپس آن را به فرد ثروتمندی هدیه دهد نیز ایرادی ندارد زیرا روزی رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم وارد خانهاش شد و غذا خواست. برای ایشان از نان و روغن موجود در خانه آوردند، فرمود: «ألم أر برمة على النار فيها لحم؟» : (گویا دیدم که دیگ روی آتش است و گوشت در آن میباشد!) گفتند: (ای رسول الله! آن گوشت را به بریره صدقه دادهاند) یعنی رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم از صدقه نمیخورد؛ ایشان فرمود: «هو عليها صدقه ومنها لنا هدية»[۱] : (آن گوشت به بریره صدقه شده است و از طرف او برای ما هدیه است). بُرمه ظرف گِلی است که به دیگ شباهت دارد. مهم این است که هر گاه چیزی به عنوان هدیه یا صدقه به انسان داده شود، به ملکیت او در میآید و میتواند هر طور که خواست آن را هدیه دهد، بفروشد یا صدقه کند.
۱- صحیح بخاری: كتاب النكاح، باب الحرة تحت العبد، رقم (٤۸۰۹). صحیح مسلم: كتاب العتق، باب إنما الولاء لمن أعتق رقم (١٥٠٤).