پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

(۳۳۷۷) آیا دفن دو میت در یک قبر جایز است؟

(۳۳۷۷) سوال: شیخ بزرگوار! دختر بچه‌ی سه ماهه‌ام از دنیا رفت. هنگامی که نزد قبرها آمدم جنازه‌ی زنی را یافتم. حاضران گفتند: دخترت را همراه این زن در یک قبر دفن کن. من نیز دخترم را با آن زن، دفن کردم. آیا این کار جایز است؟

جواب:

پیرامون چیزی که گذشته سؤال پرسیده نمی‌شود و امید دارم الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آنان را با اهل نیکی و صلاح محشور نماید. سنت این است که هر انسان جداگانه دفن شود مگر این که ضرورت وجود داشته باشد مانند این که مردگان زیاد باشند و افرادی که قبر حفر می‌کنند کم باشند که در این صورت اشکالی ندارد دو نفر یا بیش‌تر در یک قبر جمع شوند همان‌گونه که درباره‌ی شهدای احد این کار صورت گرفت. همچنین کسی که بیشتر از بقیه قرآن یاد دارد در قبر، به سوی قبله مقدّم می‌شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: فضيلة الشيخ، تُوُفِّيَتْ لي ابنة تبلغ من العمر ثلاثة أشهر، وعندما أتيت على القبور وجدت جنازة امرأة، فقال لي الحضور ادفن ابنتك هذه مع المرأة في قبر واحد، فدفنتها معها، فهل يجوز ذلك؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الذي مضى لا يُسْأَلُ عنه، وأرجو الله -تعالى- أن يحشرهم مع أهل البر والصلاح والسُّنَّة أن يكون كل إنسان في قبر على حدة إلا عند الضرورة، كما لو كثر الموتى وقلّ من يحفر القبور، فلا بأس أن : الاثنان أو أكثر في قبر واحد، كما فُعِلَ في شهداء أحد -رضي الله عنهم- ويُقَدَّمُ إلى القبلة أكثر هم قرآنا.

مطالب مرتبط:

(۳۳۶۴) حکم وجود قبر ناشناس در زمین شخصی

بر شما واجب است که به یکی از دادگاه‌های شرعی در این امور مراجعه نمایید تا اینکه در این امر بنگرند سپس بر اساس آنچه الله می‌خواهد حکم نمایند....

ادامه مطلب …

(۳۳۷۴) آیا دفن کردن بیش از یک نفر در یک قبر جایز است؟

مشروع آن است که هر انسانی به تنهایی در یک قبر دفن شود همان گونه که در قدیم و امروزه سنت بر آن بوده است اما اگر حاجت یا ضرورت اقتضا کند دو نفر یا بیشتر در یک قبر جمع شوند اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

(۳۳۶۶) حکم عبور انسان‌ها و حیوانات از میان قبرستان

واجب بر آن‌ها که این قضیه را به والیان امر برای اتخاذ آنچه در حمایت و حفظ آن نیاز است خبر دهند و تا اینکه راه‌های کنار آن را هموار سازند تا مردم از آن مسیرها عبور نمایند...

ادامه مطلب …

(۳۳۴۳) قرین چیست؟

قرین همان شیطان است که به اجازه‌ی الله بر انسان مسلط شده که او را به بدی‌ها دستور داده و از خوبی‌ها باز می‌دارد...

ادامه مطلب …

(۳۳۷۹) حکم نوشتن نام و مشخصات متوفی بر روی قبر

قبرستان جایگاه مردگان است نه جایگاه انسان‌های زنده که  تزیین و آرایش شود و سیمان کاری بشود و بر روی آن جملات مرثیه و مداحی نوشته شود اما واجب است که منزل مردگان بر حالت خودش باقی بماند تا انسانی که از آن عبور می‌کند را بیدار سازد ....

ادامه مطلب …

(۳۳۵۶) حکم نحوه قرار دادن میت در قبر

درست این است که میت بر پهلوی راستش و به سمت قبله دفن شود؛ زیرا که کعبه قبله‌ی همه‌ی مردم چه در حالت زنده و چه در حالت مرده است و همان‌طور که کسی که می‌خوابد بر پهلوی راستش می‌خوابد چنان ‌چه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم توصیه نموده‌اند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه