جمعه 4 محرم 1448
۲۹ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

(۳۳۴۷) آیا قرائت قرآن هنگام دفن کردن جایز است؟

(۳۳۴۷) سوال: شیخ بزرگوار! آیا قرائت قرآن هنگام دفن کردن جایز است؟ آیا ذکر یا قرائت قرآن با صدای بلند جایز است؟

جواب:

قرائت قرآن بر قبر مشروع نیست و از روش پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چنین نبوده است که هنگام دفن بر قبر بخواند یا با صدای بلند ذکر بگوید و {خير الهدي هدي محمد} یعنی: (بهترین روش، روش محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است) اما ایشان هرگاه میت دفن می‌شد بر قبر ایستاده و می‌فرمود: {استغفروا لأخيكم و سلوا له بالتثبيت فإنه الآن يُسأل} یعنی: (برای برادرتان طلب مغفرت کنید و برایش ثابت قدم بودن را بخواهید زیرا او اکنون سؤال می‌شود). بنابراین هنگامی که دفن کردن میت تمام شد سنت است شخص بگوید: (بار خدایا او را بیامرز، بار خدایا او را ثابت قدم قرار ده، بار الها او را بیامرز، بار الها او را ثابت قدم قرار ده، بار الها او را بیامرز، بار الها او را ثابت قدم قرار ده) سپس باز می‌گردد و این مشهور است. اما ذکر گفتن با صدای بلند یا دستور دادن مردم به این کار به صورتی که گفته شود: الله را یاد کنید یا نزد جنازه یا قبر بایستد و بگوید نظرتان درباره فلانی چیست تا از وی به نیکی یاد کنند، هیچ کدام از این کارها از سنت نیست بلکه از جمله بدعت است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: فضيلة الشيخ، هل يجوز قراءة القرآن أثناء الدفن؟ وهل يجوز رفع الصوت بذكر أو قراءة قرآن؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قراءة القرآن على القبر ليست مشروعة، ولم يكن من هدي النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن يقرأ على القبر حين الدفن، ولا أن يرفع صوته بالذكر، وخَيْرُ الْهَدْيِ هَدْيُ مُحَمَّدٍ – صلى الله عليه وعلى آله وسلم -، ولكنه -صلى الله عليه وعلى آله وسلم -كان إذا دُفِنَ الميت وَقَفَ على القبر وقال: «اسْتَغْفِرُوا لِأَخِيكُمْ، وَسَلُوا لَهُ بِالتَّثْبِيتِ، فَإِنَّهُ الْآنَ يُسْأَلُ». فيُسَنُّ عند دفن الميت إذا فُرغَ منه أن يقول: اللهم اغفر له، اللهم تبته، اللهم اغفر له، اللهم ثبته ، اللهم اغفر له، اللهم ثبته، ثم ينصرف. هذا هو المشهور. وأما الذكر بصوت مرتفع، أو أمر الناس بذلك، فيقال: اذكروا الله، أو الوقوف عند الجنازة أو عند القبر ويقول ما تقولون في فلان؟ من أجل أن يثنوا عليه خيرًا، فإن هذا كله ليس من السُّنَّة، بل هو من البدعة.

مطالب مرتبط:

(۳۳۵۱) حکم ندا دادن هنگام دفن میت

این کار صحیح نیست بلکه از جمله بدعت‌هایی است که مردم، هنگام دفن میت آن را به وجود آورده‌اند بدین صورت که شخصی داخل قبر می‌رود یا بالای قبر قرار می‌گیرد سپس به طور کامل اذان می‌گوید...

ادامه مطلب …

(۳۳۶۹) نصیحتی در مورد ریختن زباله‌ها در قبرستان‌ها

بدون شک احترام و صیانت قبرستان‌های مسلمانان از زباله‌ها واجب است و از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت شده است که ایشان از گچ‌کاری قبر، بنا کردن و نشستن بر آن نهی نمودند...

ادامه مطلب …

(۳۳۵۹) حکم نماز خواندن در مسجدی که قبری در آن مخفی شده است

مساجد قبرستان نیستند و دفن نمودن در مسجد جایز نیست و اجرای این وصیت حرام است و واجب است که این قبر نبش شده و میت به قبرستان مسلمانان انتقال داده شود.....

ادامه مطلب …

(۳۳۵۷) حکم نماز در مسجدی که قبری در محوطه آن قرار دارد

جایز نیست که قبر داخل محوطه‌ی مسجد باقی بماند و نگاه بکند اگر قبر زودتر بوده مسجد به وسیله‌ی دیوار از آن خارج شود تا اینکه قبر بیرون از مسجد باشد و اگر مسجد زودتر بوده قبر نبش شود و میت در قبرستان دفن شود.....

ادامه مطلب …

(۳۳۶۶) حکم عبور انسان‌ها و حیوانات از میان قبرستان

واجب بر آن‌ها که این قضیه را به والیان امر برای اتخاذ آنچه در حمایت و حفظ آن نیاز است خبر دهند و تا اینکه راه‌های کنار آن را هموار سازند تا مردم از آن مسیرها عبور نمایند...

ادامه مطلب …

(۳۳۴۲) آیا مرگان همسر و فرزندانشان را به یاد می‌آورند؟

میت می‌داند مرده و به سرای آخرت منتقل شده است اما این‌که هرگاه در قبرش قرار داده شود بداند یا چیزهای دیگر -طبق آنچه می‌دانم- چیزی از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد نشده است و از جمله امور غیبی است که جزم بدان مگر با نصی از قرآن و سنت صحیح جایز نیست....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه