یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۱۰۷) رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از “احتباء” در روز جمعه در حال خطبه نهی نموده‌‌اند؛ “احتباء” چیست؟

(۳۱۰۷) سوال: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از “احتباء” در روز جمعه در حال خطبه نهی نموده‌‌اند؛ “احتباء” چیست؟

جواب:

“احتباء” یعنی این که انسان بر روی باسن خود نشسته و ساق و دو رانش را راست قرار دهد و با کمربند یا ماننده آن ببندد تا این که به یکدیگر بپیوندند و راحت‌‌تر باشد در حالی که اگر این کار را انجام دهد زود به خواب می‌‌رود لذا از گوش دادن به خطبه و غنیمت شمردن وقت با تلاوت قرآن و نماز قبل از آمدن امام خواب می‌‌رود به همین دلیل از آن نهی شده است.

سؤال: آیا نهی از “احتباء” همراه خطبه است یا قبل از آن؟

 جواب: نهی از احتباء خاص خطبه یا غیر خطبه نیست اما از آن نهی می‌‌شود هرگاه انسان ترس کشف شدن عورتش را داشته باشد مانند این که با لنگش به صورت احتباء بنشیند هرگاه با لنگش به صورت احتباء بنشیند چه بسا عورتش کشف شود اما زمانی که ترس کشف شدن عورت نباشد اشکالی ندارد چه در اثنای خطبه‌‌ی جمعه و چه در غیر آن باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نهى رسول الله صلى الله عليه وسلم عن الاحتباء يوم الجمعة والإمام يخطب، فما هو الاحْتِبَاءُ؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: الاختباء هو أن الإنسان يجلس على اليتيه وينصب ساقيه وفخذيه، ويربط نفسه بِسَيْرِ أو شبهه فينضم بعضه إلى بعض، ويكون أكمل، راحة وهو إذا فعل ذلك يكون النوم إليه سريعا، فينام عن الخطبة وعن استغلال الوقت بقراءة القرآن أو الصلاة قبل مجيء الإمام، ولهذا نهي عنه.

يقول السائل: هل النهي عن الاحتباء مع الخطبة أم قبلها؟

فأجاب رحمه الله تعالى: النهي عن الاحتباء لا يختص بالخطبة ولا بغير الخطبة، ولكنه ينهى عنه إذا كان الإنسان يخشى أن تنكشف عورته، مثل ان يحتبي بإزاره، فإنه إذا احتبى بإزاره فربما تنكشف عورته، وأما إذا كان لا يخشى انكشاف العورة فإنه لا بأس به، لا في أثناء خطبة الجمعة ولا في غيرها.

مطالب مرتبط:

(۳۱۲۲) محل انتظار خطیب پیش از خطبه

بهتر است تا فرا رسیدن وقت نماز در خانه‌‌اش بماند زیرا این شیوه‌‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است...

ادامه مطلب …

(۳۰۶۸) شروطی که برای خطیب در خطبه‌‌ی جمعه واجب است چیست؟

جواب بر این سؤال این است که دانسته شود خطبه‌‌ی جمعه خطبه‌‌ی بسیار مهمی است...

ادامه مطلب …

(۳۰۳۷) حکم کسی که سه نماز جمعه را پی در پی ترک کند چیست؟

ز پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که می‌‌فرماید: «من ترك ثلاث جمع تهاونا طبع الله على قلبه (کسی که سه جمعه را از روی سستی ترک کند الله بر قلب او مهر می‌‌زند)...

ادامه مطلب …

(۳۰۸۵) حکم استعمال تعبیر «حبیب‌الله» برای پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در خطبه جمعه

بدون شک رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم حبیب الله است اما بهتر از حبیب الله این است که خلیل الله بگوییم زیرا خلّت بالاترین درجه‌‌ی محبت است...

ادامه مطلب …

(۳۰۶۵) آیا جایز است قبل از اینکه امام روی منبر بایستد بلند شده و دو رکعت سنت بخوانم؟

اگر دارای سبب باشد مانند کسی که کمی قبل از آمدن امام وارد مسجد شده است این شخص نمی‌‌نشیند تا اینکه دو  رکعت نماز بخواند....

ادامه مطلب …

(۳۱۳۳) حکم قرائت عمومی قرآن پیش از خطبه نماز جمعه

این کار از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اصحابش وراد نشده در حالی که منتظر نماز جمعه هستند یک نفر تلاوت کند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه