یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۰۱۲) حکم کسی که بین دو نماز فرض بدون عذر شرعی جمع می‌‌بندد چیست؟

(۳۰۱۲) سوال: حکم کسی که بین دو نماز فرض بدون عذر شرعی جمع می‌‌بندد چیست؟

جواب:

حکم کسی که بدون عذر شرعی بین دو نماز جمع می‌‌بندد، نمازی را که همراه نماز قبل آن جمع بسته درست نیست مثل اینکه عصر را با ظهر در وقت ظهر جمع ببندد در این صورت نماز عصر درست نیست زیرا قبل از وقت آن خوانده است و پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وقت‌‌های مشخصی را تعیین نموده است لذا برای انسان جایز نیست که نمازی را از وقت آن مقدم کند مگر اینکه عذر شرعی داشته باشد.

اگر جمع تأخیر باشد بدین صورت که نماز اولی را در وقت دومی به تأخیر بیندازد؛ تأخیر اولی به وقت دومی گناه بسیار بزرگی است و علما در این حالت اختلاف نموده‌‌اند که آیا درست است یا خیر؟ جمهور علما بر این هستند که درست است ولی مرتکب گناه شده است و صحیح این است که درست نیست یعنی اگر نماز را از وقت آن بدون عذر به تأخیر بیندازد درست نیست هر چند که آن را هزار مرتبه بخواند زیرا آن را از وقت آن بدون عذر خارج نموده است همانند مقدم کردن آن از وقتش بدون عذری که آن را مباح کند است چون همه در مخالفت قول رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد می‌‌شود بلکه همه در مخالفت حدود الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ وارد می‌‌شود که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «من عمل عملا لیس علیه أمرنا فهو رد»[۱](کسی که عملی را انجام دهد که دین ما بر آن نیست عملش مردود است) به همین دلیل بر انسان واجب است که از تأخیر نماز از وقت آن بدون بر حذر باشد زیرا اگر به تأخیر بیندازد هرگز از او قبول نمی‌‌شود هر چند که هزاران بار آن را بخواند.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم من يجمع بين الصلاتين المفروضتين من غير عذر شرعي؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: حكم من يجمع بين صلاتين من غير عذر شرعي أن صلاته التي جمعها إلى ما قبلها غير صحيحة، مثل: أن يجمع العصر إلى الظهر في وقت الظهر ، فإن صلاة العصر هنا لا تصح؛ لأنه صلاها قبل وقتها، والنبي صلى الله عليه وسلم وَقَتَ مواقيت محددة مفصلة، فلا يجوز لإنسان أن يقدم الصلاة على وقتها إلا لعذر شرعي أو نحو ذلك.

وأما إذا كان جمعه جمع تأخير، بأن يؤخر الأولى إلى الثانية، فإن تأخير الأولى إلى الثانية إثم عظيم كبير، واختلف العلماء في هذه الحال هل تصح أو لا تصح؟ فجمهور العلماء أنها تصح مع الإثم، والصحيح أنها لا تصح، أي: إنه إذا أخر الصلاة عن وقتها بلا عذر فإنها لا تصح ولو صلاها ألف مرة؛ لأنه أخرجها عن وقتها بلا عذر كتقديمها عن وقتها بلا عذر ذلك؛ لأن يبيح الكل داخل في مخالفة قول الرسول عليه الصلاة والسلام، بل إن الكل داخل في مخالفة حدود الله -عز وجل-، التي قال عنها رسول الله صلى الله عليه وسلم: «من عمل عملا ليس عليها أَمْرِنَا فَهُوَ رَدُّ»، ولهذا يجب على الإنسان الحذر من تأخير الصلاة عن وقتها بلا عذر؛ لأنه إذا أخرها لا تقبل منه أبدا ولو صلاها آلاف المرات.

مطالب مرتبط:

(۳۰۲۳) حکم تقدیم یا تأخیر نمازهای جمع‌شده در حال بازگشت از سفر

همراه آن‌‌ها به نیت نماز مغرب نماز می‌‌خواند و در این حالت اگر در رکعت دوم و ما بعد آن به امام ملحق شود امر آن آشکار است اگر در رکعت دوم به امام ملحق شود همراه او سلام می‌‌دهد زیرا سه رکعت می‌‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۰۱۴) حکم تفاوت در شیوه‌ی ادای نماز در میان مسافران

اگر در ترک نمودن نماز جمع مسلمانان دچار سختی می‌‌شوند جایز است جمع بخوانند همان‌‌طور که هنگامی که خارج شدن در باران بر آن‌‌ها سخت بود بین ظهر و عصر و بین مغرب و عشاء لذا جمع بستند اشکالی ندارد همچنین زمانی که مسافر بودند...

ادامه مطلب …

(۳۰۱۹) حکم نیت در جمع بین مغرب و عشاء به‌سبب باران و سرما برای امام و مأموم

هنگامی که مثلا از نماز مغرب سلام دادند در حالی که در اثنای باران می‌‌بارید و خواستند که نماز عشاء را با آن جمع ببندند بنابر قول راجح اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

(۳۰۳۱) آیا جمع بین نمازها برای ما جایز است؟

اگر نمی‌‌توانی برای اینکه نماز را در وقتش بخوانی توقف کنی جایز است بین دو نمازی که نماز جمع در آن جایز است جمع بسته شود و آن دو نماز عبارت‌‌اند از: نماز ظهر و و عصر یا نماز عشاء و مغرب اما جمع بین سه نماز جایز نیست....

ادامه مطلب …

(۳۰۱۶) آیا در حالت باریدن باران جمع تقدیم یا تأخیر جایز است؟

هرگاه باران بارید و برای حاضر شدن در مسجد به خاطر بارن مشقت وجود داشت جمع تقدیم یا تأخیر جایز است...

ادامه مطلب …

(۳۰۱۸) حکم نماز جماعت با جمع‌کنندگان در باران برای کسی که جمع را جایز نمی‌داند

قول درست این است که نیت نماز جمع شرط نیست و جایز است که انسان هرگاه سبب را یافت نماز جمع بخواند هر چند که در اثنای نماز اولی باشد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه