شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۲۷۷۶) حکم حضور فرد معلول در مسجد برای نماز جماعت در صورت دشواری حرکت و جابه‌جایی

(۲۷۷۶) سوال: او جوانی هفده ساله است و بر خواندن نمازهایش در خانه پایبند است همچنین معلول است و نمی‌‌‌‌‌‌تواند راه برود، می‌‌گوید: ویلچری دارم و به وسیله‌‌ی آن جا به جا شده و به مدرسه می‌‌روم ولی در خانه به وسیله‌‌ی دست و پایم، چهار دست و پا منتقل می‌‌شوم، دوست دارم که برای نماز جماعت به مسجد بروم ولی با این شیوه نمی‌‌دانم از درِ مسجد وارد مسجد شوم، به خصوص که نمی‌‌توانم در میان مردم جا به جا شوم؛ آیا نماز جماعت بر من واجب است؟ لطفا پاسخ دهید. جزاکم الله خیرا.

جواب:

بله نماز بر تو واجب است اگر دچار سختی نمی‌‌شوی، اما برخی از اهل علم ذکر نموده که هر کسی که توانای رسیدن به مسجد را جز با سواری ندارد نماز جماعت بر وی واجب نیست ولی نماز جمعه بر او واجب است. اما عموم دلیل‌‌ها دلالت بر واجب بودن نماز جماعت می‌‌دهد و فرقی ندارد که شخص به محل نماز با وسیله یا بدون وسیله بیاید.

لذا نظرم این است که این سؤال کننده از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ طلب کمک نموده و به وسیله‌‌ی دوچرخه‌‌ای که ذکر نمود به مسجد برود و هرگاه به درب مسجد رسید به وسیله‌‌ی دست و پایش راه برود و مردم نیز به وی عذر می‌‌دهند و بر او انکار نمی‌‌کنند مادامی که می‌‌دانند شخص نمی‌‌تواند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إنه شاب يبلغ من العمر السابعة عشرة، يحافظ على الصلوات الخمس في المنزل، وإنه معاق حَرَكيا لا يستطيع ولا يقدر على المشي، يقول: وأملك دراجة مخصصة للمعوقين أنتقل بها وأذهب بها إلى المدرسة، وأما داخل المنزل فأنا أنتقل بواسطة يدي ورجلي حبوا، وأريد أن أذهب لأداء الصلاة في المسجد جماعةً، ولكنني لا أستطيع أن أنتقل من باب المسجد إلى داخل المسجد بهذه الطريقة، خصوصًا أنني لا أستطيع أن أتنقل بين أرجل الناس، فهل تجب عليَّ صلاة الجماعة؟ أفيدوني جزاكم الله خيرًا.

فأجاب -رحمه الله تعالى -: نعم تجب عليك صلاة الجماعة إذا كانت لا تشق عليك، لكن ذكر بعض أهل العلم أن من لا يستطيع أن يصل إلى المسجد إلا راكبًا فإنه لا تلزمه صلاة الجماعة، وإنما تلزمه صلاة الجمعة ولكن عمومات الأدلة الدالة على وجوب صلاة الجماعة تشمل ما إذا تمكن الإنسان من الوصول إلى محل الصلاة بواسطة أو غير واسطة.

فأرى لهذا السائل أن يستعين الله عز وجل، وأن يذهب إلى المسجد على الدراجة التي ذكرها وإذا وصل إلى باب المسجد فليمش على يديه ورجليه والناس سوف يعذرونه ولا يستنكرون ذلك منه ما داموا يعرفون أن الرجل لا يستطيع.

مطالب مرتبط:

(۲۷۵۷) حکم مسئولیت والدین در قبال ترک جماعت فرزندان بالغ در نماز صبح

بر تو به خاطر عدم حضور آن‌‌ها در نماز گناهی نیست، مادامی که آن‌‌ها را بیدار می‌‌کنی ولی آن‌‌ها می‌‌خوابند؛ زیرا تو واجبی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر تو واجب گردانیده را انجام دادی و آن‌‌ هم بیدار کردن کسانی که خواب هستند است....

ادامه مطلب …

(۲۷۳۴) آیا برای مسافر جایز است که امام همسرش شود و همسرش پشت سر او نماز بخواند؟

بله! برای مسافر و غیر مسافر جایز است که با همسرش نماز بخواند و در این حالت همسرش پشت سر وی باشد، زیرا جای زن پشت سر مرد است، چه محرم وی باشد و چه محرم وی نباشد....

ادامه مطلب …

(۲۷۷۱) حکم ترک جماعت در مسجد دارای بدعت

عمل شما جایز بلکه واجب است، اگر حضور شما در جماعت متضمن چیزهای منکری است، لذا اگر در مسجدی خالی از این منکرات نماز بخوانید، کار بسیار خوبی است....

ادامه مطلب …

(۲۷۳۲) آیا ممکن است که نماز جماعت را همراه با خواهرانم در خانه به جای مسجد بخوانم؟

قول صحیح از اقوال اهل علم این است که جایز نیست نماز جماعت را در خانه‌‌ات بخوانی، بلکه واجب است به مسجد بروی...

ادامه مطلب …

(۲۷۴۸) حکم نماز جماعت در نمازخانه مؤسسه با وجود مسجد نزدیک

اگر این دانش آموزان به مسجد بروند و اهل مسجد از شلوغی با یکدیگر برخورد می‌‌کنند یا اینکه برخی در بازار سرگردان شوند و در مسجد نتوانند حضور یابند و اجتماع آن‌‌ها در این مکان بهتر و دورتر از تشویش است، نمازشان در این مکان بهتر از این است که به مسجد بروند و باعث اذیت، تشویش و فاصله انداختن و سرگردان شدن برخی در بازارها شوند..

ادامه مطلب …

(۲۷۷۸) حکم ترک نماز جماعت به دلیل خصومت شخصی

به نسبت تخلف شخص از نماز جماعت در مسجد چون در مسجد کسی که با او خصومت دارد است، کارش حرام بوده و عذر به شمار نمی‌‌آید و در روز قیامت نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به وی سودی نمی‌‌رساند؛ لذا بر او واجب است که نماز جماعت را در مسجد حاضر شده هر چند که دشمنش آنجا باشد، این اولین کاری که باید انجام است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه