شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۲۷۴۸) حکم نماز جماعت در نمازخانه مؤسسه با وجود مسجد نزدیک

(۲۷۴۸) سوال: ما دانش آموز در یکی از مؤسسات هستیم و دور از منطقه‌‌ی خود ساکن هستیم  در این مؤسسه سالن غذا خوری بزرگی وجود دارد و این سالن دو قسمت است: قسمتی برای نماز و قسمتی برای غذا و بین این دو قسمت مانعی وجود دارد و در قسمتی که برای نماز آماده شده نماز می‌‌خوانیم، در حالی که در این با پای پیاده حدود هفت دقیقه فاصله مسجدی وجود دارد، آیا نماز جماعتی که همراه با امام و در اوقات آن در این جا می‌‌خوانیم، پاداشی مثل پاداش مسجد برای ما دارد؟ و آیا جای مسجد را می‌‌گیرد؟ و چه چیزی بر این قسمت که نمازخانه است، اطلاق کنیم؟

جواب:

این قسمت را نمازخانه می‌‌نامیم و احکام مسجد برای آن ثابت نمی‌‌شود، لذا در آن خرید و فروش جایز است و تحیه‌‌ی مسجد خوانده نمی‌شود، اما نماز در آن هنگامی که انسان وارد آن می‌‌شود، نماز مطلق است.

اما اقامه‌‌ی جماعت در آن جا با این وجود که مسجد در نزدیکی آن وجود دارد مبنی بر اختلاف علما رَحِمَهُمُ‌الله است، آیا برای نماز جماعت واجب است که مردم بر یک امام در مسجد یا غیر آن جمع شوند یا اینکه نماز جماعت باید در مسجد باشد؟ برخی از علما قول اول را ترجیح داده و برخی دیگر قول دوم را ترجیح می‌‌دهند، از جمله علما کسانی گفته‌‌اند: مقصود نماز جماعت است، هر چند که در یک خانه باشند و مسجد نزدیک آن‌‌ها باشد و برخی گفته‌‌اند: نماز جماعت باید در مسجد باشد و این قول به نسبت قول اول راجح‌تر است، اما اگر این دانش آموزان به مسجد بروند و اهل مسجد از شلوغی با یکدیگر برخورد می‌‌کنند یا اینکه برخی در بازار سرگردان شوند و در مسجد نتوانند حضور یابند و اجتماع آن‌‌ها در این مکان بهتر و دورتر از تشویش است، نمازشان در این مکان بهتر از این است که به مسجد بروند و باعث اذیت، تشویش و فاصله انداختن و سرگردان شدن برخی در بازارها شوند که نه با جماعت و نه تنهایی نماز بخوانند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نحن طلبة دارسون في أحد المعاهد، وساكنون بعيدا عن منطقتنا، ويوجد في هذا المعهد صالة طعام كبيرة، وهذه الصالة قسمت إلى قسمين قسم للطعام وقسم للصلاة، مع وجود حاجز بين القسمين، ونُصَلِّي في القسم الذي أ أنه أعد للصلاة، مع يوجد مسجد في هذه المنطقة يبعد عنا حوالي سبع دقائق مشيا على الأقدام. فهل صلاتنا التي نصليها جماعة مع إمام مِنَّا في أوقاتها لنا فيها أجر مثل الصلاة في المسجد تماما؟ وهل يقوم مقام المسجد ؟ وماذا نطلق على هذا القسم من المصلى؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: هذا القسم نُسَمِّيه مصلَّى، ولا تثبت له أحكام المسجد، فيجوز فيه البيع والشراء، ولا يُختص بتحية المسجد، لكن الصلاة فيه إذا دخله الإنسان صلاة مطلقة.

وأما إقامة الجماعة فيه مع قرب المسجد فهذا مبني على خلاف العلماء -رحمهم الله -، هل الواجب لصلاة الجماعة أن يجتمع الناس على إمام واحد في المسجد أو غيره، أو لا بد أن تكون صلاة الجماعة في المسجد؟ فمن العلماء من قال بالأول، ومن العلماء من قال بالثاني من العلماء من قال: إن المقصود بالجماعة ولو كانوا في بيت واحد والمسجد قريب منهم، ومنهم من قال: لا بد أن تكون الجماعة في المسجد، وهذا القول أرجح من القول الأول، لكن إذا كان هؤلاء الطلبة لو ذهبوا إلى المسجد لأربكوا أهل المسجد لكثرتهم، أو ارتبكوا هم بأنفسهم، أو خرج بعضهم يتسكع في الأسواق ولا يشهد المسجد، وكان اجتماعهم في هذا المكان أضبط وأبعد عن التَّشْوِيش، فصلاتهم في هذا المكان أحسن من أن يذهبوا إلى المسجد، ويحصل منهم الأذية أو التشويش أو تفرق بعضهم وتسكعهم في الأسواق، فلا يصلي لا مع الجماعة ولا وحده.

مطالب مرتبط:

(۲۷۷۸) حکم ترک نماز جماعت به دلیل خصومت شخصی

به نسبت تخلف شخص از نماز جماعت در مسجد چون در مسجد کسی که با او خصومت دارد است، کارش حرام بوده و عذر به شمار نمی‌‌آید و در روز قیامت نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به وی سودی نمی‌‌رساند؛ لذا بر او واجب است که نماز جماعت را در مسجد حاضر شده هر چند که دشمنش آنجا باشد، این اولین کاری که باید انجام است....

ادامه مطلب …

(۲۷۲۸) حکم کسی که در خانه نماز می‌‌خواند در حالی که صدای اذان را می‌‌شنود، چیست؟

نمازش درست است همراه گناه و از دست دادن پاداش و نیکی و این قول صحیح‌‌تر است

ادامه مطلب …

(۲۷۸۳) حکم ترک نماز جمعه به‌خاطر منع کارفرما در محل کار

اگر از شهر دور هستید و اذان و اقامه را نمی‌‌شنوید جمعه بر شما واجب نیست زیرا معذور هستید و اگر نزدیک شهر هستید و صدای اذان را می‌‌شنوید در این صورت جمعه را می‌‌خوانید...

ادامه مطلب …

(۲۷۷۷) حکم ترک نماز جماعت برای نگهبانی از امانت در محل کار

اشکالی ندارد که در مکان نگهبانی‌‌ات نماز بخوانی هر چند که به نماز جماعت نرسی، زیرا معذور هستی ولی به نسبت جمعه در سؤالش گفت که حاضر می‌‌شود و این از آسانی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر وی است....

ادامه مطلب …

(۲۷۵۰) حکم صحت نماز جماعت یا فرادی در مدرسه با وجود مسجد نزدیک

قول راجح این است که نماز فردی قبول است هر چند که می‌‌تواند به صورت جماعت بخواند؛ به این معنا که از گردن او ساقط شده و قضا بر وی لازم نیست ولی با ترک نمودن آن گناه‌‌کار است....

ادامه مطلب …

(۲۷۷۶) حکم حضور فرد معلول در مسجد برای نماز جماعت در صورت دشواری حرکت و جابه‌جایی

نظرم این است که این سؤال کننده از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ طلب کمک نموده و به وسیله‌‌ی دوچرخه‌‌ای که ذکر نمود به مسجد برود و هرگاه به درب مسجد رسید به وسیله‌‌ی دست و پایش راه برود و مردم نیز به وی عذر می‌‌دهند و بر او انکار نمی‌‌کنند مادامی که می‌‌دانند شخص نمی‌‌تواند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه