شنبه 27 جمادی‌الاول 1448
۱۶ آبان ۱۴۰۵
7 نوامبر 2026

(۲۶۳۱) حکم خواندن نماز قیام و فرض به صورت نشسته برای مبتلایان به بیماری مفاصل

(۲۶۳۱) سوال: نمی‌‌توانم قیام اللیل را ایستاده بخوانم و آن را نشسته می‌‌خوانم و به رکوع می‌‌روم در حالی که نشسته‌‌ام، زیرا برخی اوقات خسته می‌‌شوم و برخی اوقات به سبب روماتیزم در مفاصل زانوها نمی‌‌توانم بایستم، حتی برخی اوقات نماز فرض را نیز این گونه می‌‌خوانم، آیا این کار جایز است؟

جواب:

اما در نماز نافله امر وسعت دارد، زیرا قیام رکن و واجب در نماز سنت نیست، بلکه هر کسی که نشسته نماز بخواند، نمازش صحیح است، اما نصف نماز ایستاده.

اما نماز  فرض برای انسان جایز نیست که آن را به صورت نشسته بخواند مگر اینکه از ایستادن ناتوان باشد، بنابر قول پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عمران بن حصین رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ : «صل قائما، فإن لم تستطع فقاعدا، فإن لم تستطع فعلی جنب»[۱](ایستاده نماز بخوان، اگر نتوانستی نشسته بخوان و اگر نتوانستی بر پهلو نماز بخوان).


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لا أستطيع أن أصلي قيام الليل واقفا، وأصلي جالسًا، وأركع وأنا جالس؛ لأنني أكون أحيانًا متعبا، وأحيانًا لا أستطيع القيام بسبب روماتيزم في مفاصل الركبتين، وأحيانًا أصلي الفرض هكذا، فهل هذا جائز؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: أما صلاة النافلة فالأمر فيها واسع؛ لأن القيام ليس رُكنا فيها ولا واجبًا، بل من صَلَّى قاعدًا صلاته صحيحة مقبولة، لكنها على النصف من صلاة القائم.

وأما الفريضة فإنه لا يجوز للإنسان أن يصليها قاعدًا إلا إذا عجز عن القيام؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم العمران بن حصين: «صل قائما، فإن لم تستطع فقاعدًا، في فإن لم تستطع فعلى جنب».

مطالب مرتبط:

(۲۵۷۲) نوافل را در خانه بخوانیم یا در مسجد؟

سنت‌‌ها را انسان همانطور می‌‌خواند که نماز فرض را می‌‌خواند، زیرا اصل در سنت این است که مثل فرض است مگر اینکه دلیلی وجود داشته باشد و سنت‌‌های تابع فرایض، رواتب نامیده می‌‌شوند...

ادامه مطلب …

(۲۶۱۰) حکم خواندن چهار رکعت قبل از نماز عصر چیست؟

اگر این چهار رکعت را دو رکعت دو رکعت می‌‌خواند، اشکالی ندارد، اما اگر با یک سلام می‌‌خواند، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید:...

ادامه مطلب …

(۲۶۲۰) آیا جایز است سنتی که قبل از نماز فرض است را در منزل بخوانم؟

بهتر است که انسان تمام سنت‌‌ها را در خانه‌‌اش بخواند...

ادامه مطلب …

(۲۵۹۰) تعداد رکعاتی که واجب است قبل از نماز صبح بین اذان و اقامه خواند شود، چقدر است؟

رکعات واجبی وجود ندارد که قبل از نماز صبح خوانده شود، زیرا آنچه قبل از نماز صبح خوانده می‌‌شود، سنت راتبه است ....

ادامه مطلب …

(۲۶۱۱) حکم نماز خواندن قبل از نماز عصر چیست؟

این چهار رکعت راتبه نیستند که انسان همیشه بر آن مواظبت نماید، لذا شایسته نیست که به عنوان راتبه قرار گیرد، زیرا نماز عصر سنت راتبه ندارد...

ادامه مطلب …

(۲۵۹۲) آیا برای نمازگزار جایز است که اگر سنت صبح از او فوت شد آن را در منزلش به جا بیاورد؟

سنت نماز صبح و دیگر سنت‌‌ها بهتر است که در خانه باشد، حتی اگر در مکه باشی نماز نافله در خانه‌‌ات بهتر از نماز در مسجد الحرام است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه