جمعه 24 صفر 1448
۱۶ مرداد ۱۴۰۵
7 آگوست 2026

(۲۶۳۱) حکم خواندن نماز قیام و فرض به صورت نشسته برای مبتلایان به بیماری مفاصل

(۲۶۳۱) سوال: نمی‌‌توانم قیام اللیل را ایستاده بخوانم و آن را نشسته می‌‌خوانم و به رکوع می‌‌روم در حالی که نشسته‌‌ام، زیرا برخی اوقات خسته می‌‌شوم و برخی اوقات به سبب روماتیزم در مفاصل زانوها نمی‌‌توانم بایستم، حتی برخی اوقات نماز فرض را نیز این گونه می‌‌خوانم، آیا این کار جایز است؟

جواب:

اما در نماز نافله امر وسعت دارد، زیرا قیام رکن و واجب در نماز سنت نیست، بلکه هر کسی که نشسته نماز بخواند، نمازش صحیح است، اما نصف نماز ایستاده.

اما نماز  فرض برای انسان جایز نیست که آن را به صورت نشسته بخواند مگر اینکه از ایستادن ناتوان باشد، بنابر قول پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عمران بن حصین رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ : «صل قائما، فإن لم تستطع فقاعدا، فإن لم تستطع فعلی جنب»[۱](ایستاده نماز بخوان، اگر نتوانستی نشسته بخوان و اگر نتوانستی بر پهلو نماز بخوان).


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لا أستطيع أن أصلي قيام الليل واقفا، وأصلي جالسًا، وأركع وأنا جالس؛ لأنني أكون أحيانًا متعبا، وأحيانًا لا أستطيع القيام بسبب روماتيزم في مفاصل الركبتين، وأحيانًا أصلي الفرض هكذا، فهل هذا جائز؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: أما صلاة النافلة فالأمر فيها واسع؛ لأن القيام ليس رُكنا فيها ولا واجبًا، بل من صَلَّى قاعدًا صلاته صحيحة مقبولة، لكنها على النصف من صلاة القائم.

وأما الفريضة فإنه لا يجوز للإنسان أن يصليها قاعدًا إلا إذا عجز عن القيام؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم العمران بن حصين: «صل قائما، فإن لم تستطع فقاعدًا، في فإن لم تستطع فعلى جنب».

مطالب مرتبط:

(۲۵۷۲) نوافل را در خانه بخوانیم یا در مسجد؟

سنت‌‌ها را انسان همانطور می‌‌خواند که نماز فرض را می‌‌خواند، زیرا اصل در سنت این است که مثل فرض است مگر اینکه دلیلی وجود داشته باشد و سنت‌‌های تابع فرایض، رواتب نامیده می‌‌شوند...

ادامه مطلب …

(۲۶۰۶) وقت سنت عصر کی است؟

برای عصر سنت راتبه‌‌ای نیست و سنت‌‌های راتبه فقط برای صبح، ظهر، مغرب و عشا است...

ادامه مطلب …

(۲۵۷۶) حکم ترک نوافل برای کسی که بر نمازهای فرض محافظت دارد

اگر انسان بر نمازهای فرض محافظت نمود و سنت‌‌ها و رواتب را ترک نمود، گناهی بر او نیست...

ادامه مطلب …

(۲۵۷۹) نماز راتبه قبل از اذان چه موقع و بعد از اذان چه موقع است؟

راتبه‌‌ای که قبل از نماز است وقت آن داخل نمی‌‌شود مگر زمانی که وقت نماز داخل شود، و وقت آن ادامه دارد تا زمانی که نماز اقامه شود و راتبه‌‌ای که بعد از نماز است از اتمام شدن نماز شروع می‌‌شود...

ادامه مطلب …

(۲۶۱۷) حکم دو رکعتی که مردم آن را بین اذان اول و اذان دوم کمی قبل از خطبه‌‌ی جمعه می‌‌خوانند، چیست؟

دو رکعت خواندن بین دو اذان نزدیک به هم، همانطور که از بسیاری از مردم دیده می‌‌شود و این از جمله بدعت‌‌ها است....

ادامه مطلب …

(۲۶۲۸) حکم ادای سنت یا تحیه‌‌ی مسجد به صورت نشسته چیست؟

همه‌‌ی نوافل -از جمله‌‌ی آن سنت راتبه و تحیه‌‌ی مسجد- جایز است نشسته یا ایستاده خوانده شود، زیرا ایستادن فقط در نماز فرض رکن است، اما اگر بدون عذر نشسته بخواند، پاداشش نصف پاداش نماز ایستاده است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه