سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۲۶۰۰) اگر نتوانستم سنت قبلیه‌‌ی ظهر را بخوانم، آیا قضای آن بر من لازم است؟

(۲۶۰۰) سوال: اگر نتوانستم سنت قبلیه‌‌ی ظهر را بخوانم، آیا قضای آن بر من لازم است؟

جواب:

تعبیر نمودن به قضا، در آن اشکالی وجود دارد، زیرا مقتضای حرفش که گفت: آیا بر من قضا لازم است این است که این راتبه واجب است، در حالی که رواتب واجب نیستند، بلکه سنت هستند که نمازهای فرض با آن تکمیل می‌‌گردد.

بنابراین می‌‌گوییم: عبارت درست این است که بگویی: اگر سنت قبلیه‌‌ی ظهر از من فوت شد، آیا می‌‌توانم آن را بعد از نماز قضا نمایم؟

جواب: بله! می‌‌توانی آن را بعد از نماز قضا کنی، اما اگر نماز خواندی در حالی که راتبه‌‌ی اولی را نخوانده بودی دو راتبه در حقت جمع می‌‌شود: اول و دوم: حال کدام یک مقدم می‌‌شود؟ جواب این است که بگوییم: ابتدا سنت بعدیه را شروع کن سپس سنت قبلیه را قضا کن.

و مثل آن اگر از انسان سنت نماز صبح فوت شد، آن را زمانی نماز صبح را خواند، قضا می‌‌کند و اگر خواست می‌‌تواند آن را تا وقت نماز ضحی به تأخیر بیندازد، اما اگر ترسید که فراموش کند، آن را بعد از نماز صبح بخواند بهتر از این است که به تأخیر بیندازد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا لم أتمكن من صلاة راتبة الظهر هل عَلَيَّ القضاء بعد الصلاة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: التعبير بقوله: هل علي القضاء؟ فيه نظر، وذلك لأن قوله: هل عَلَيَّ القضاء؟ يقتضي أن تكون هذه الراتبة واجبة، والرواتب ليست واجبة، وإنما هي سُنَّة تكمل بها الفرائض.

وعلى هذا فنقول: إن صواب العبارة أن تقول: إذا فاتتني راتبة الظهر القَبْلِيَّة فهل لي أن أقضيها بعد الصلاة؟

والجواب على ذلك: نعم، لك أن تقضيها بعد الصلاة، ولكن إذا صليت وأنت لم تصل الراتبة الأولى اجتمع في حقك راتبتان: الأولى والثانية، فأيهما تُقَدِّم؟ والجواب على هذا أن نقول: ابدأ بالراتبة البعدية، ثم اقض الراتبة القبلية.

ومثل ذلك لو فاتت الإنسان راتبة صلاة الفجر فإنه يقضيها إذا انتهى من صلاة الفجر، وإن شاء أَخَّرَهَا إلى الضحى، ولكن إن خاف أن ينساها فإنه يصليها بعد صلاة الفجر أفضل من تأخيرها.

مطالب مرتبط:

(۲۵۷۴) سنت‌‌های رواتب نماز در مسجد و خارج مسجد کدام هستند؟

سنت‌‌های راتنبه‌‌ی تابع نماز، دوازده رکعت هستند: چهار رکعت قبل از ظهر با دو سلام، دو رکعت بعد از آن، دو رکعت بعد از مغرب، دو رکعت بعد از عشا و دو رکعت قبل از نماز صبح، این‌‌ دوازده رکعت: شش رکعت در ظهر، دو رکعت در مغرب، دو رکعت در عشا و دو رکعت در صبح...

ادامه مطلب …

(۲۵۹۰) تعداد رکعاتی که واجب است قبل از نماز صبح بین اذان و اقامه خواند شود، چقدر است؟

رکعات واجبی وجود ندارد که قبل از نماز صبح خوانده شود، زیرا آنچه قبل از نماز صبح خوانده می‌‌شود، سنت راتبه است ....

ادامه مطلب …

(۲۵۹۸) حکم جمع میان سنت قبلیه و بعدیه‌ی ظهر با نیت مبهم پس از نماز فرض

امیدوارم که إن شاء الله برایش پاداش حاصل شود، اما شایسته است که اولا شروع به خواندن راتبه‌‌ی بعد از نماز نماید که دو رکعت است و بعد چهار رکعت قبلیه را دو رکعت دو رکعت بخواند....

ادامه مطلب …

(۲۶۲۴) حکم جمع دو سنت در یک سلام چیست؟

جمع دو سنت با یک سلام خلاف سنت است...

ادامه مطلب …

(۲۵۸۷) دو رکعت سنت قبلیه‌‌ی صبح را کجا بخوانیم، در خانه یا در مسجد؟

بدان که در غیر از نمازهای فرض بهتر این است که انسان در خانه‌‌اش نماز بخواند، بنابر فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ...

ادامه مطلب …

(۲۶۲۶) آیا سنت‌‌های رواتب از مسافر ساقط می‌‌شود؟

سنت‌‌های رواتب از مسافر مگر راتبه‌‌های ظهر، مغرب و عشا ساقط نمی‌‌شود، اما بقیه‌‌ی نوافل بر مشروعیتش باقی است..

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه