یکشنبه 2 ذیقعده 1447
۲۹ فروردین ۱۴۰۵
19 آوریل 2026

(۲۴۴۶) حکم سجده‌ی سهو در صورت فراموشی قرائت فاتحه

(۲۴۴۶) سوال: زمانی که نماز‌گزار فراموش کند فاتحه را بخواند و بلافاصله بعد از دعای استفتاح از سوره‌ی دیگر شروع کند سپس در خلال قرائتش به یاد آورد که فاتحه را نخوانده است پس برمی‌گردد و سوره‌ی فاتحه را می‌خواند سپس بر می‌گردد و سوره‌ای که می‌خواند را قرائت می‌کند یعنی: خودش به این سهو پی می‌برد، آیا سجده‌ی را انجام دهد؟

جواب:

در این صورت سجده‌ی سهو بر او واجب نیست و او چیزی را از نماز تغییر نداده است نهایت چیزی که انجام داده ذکر مشروعی را قبل از موضعش خوانده است‌ و آن قرائت سوره‌ای از قرآن قبل از فاتحه که اهل در مورد آن می‌گویند سجده‌ی سهو سنت است و واجب نیست.

سوال کننده: شیخ بزرگوار اگر اراده‌ی بلند شدن کند ولی بلند نشود یا اراده‌ی سجده‌ی اضافی را بکند ولی انجام ندهد آیا باید سجده‌ی سهو کند؟

جواب: اگر اراده‌ی چیزی کند و آن را انجام ندهد مطلقا چیزی بر او نیست چون فعلی از او سر نزده است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا نسي المصلي أن يقرأ الفاتحة، وبدأ يقرأ سورة من القرآن بعد دعاء الاستفتاح مباشرةً، ثم تذكر خلال القراءة، فرجع وقرأ الفاتحة، ثم رجع فقرأ السورة التي كان يقرؤها، بمعنى: أنه استدرك على نفسه هذا السهو، فهل يسجد للسهو.

فأجاب رحمه الله تعالى: لا يجب عليه سجود السهو حينئذ، وذلك لأنه لم يتغير شيء من الصلاة غاية ما هنالك أنه أتى بذكر مشروع قبل موضعه، وهو قراءة السورة قبل قراءة الفاتحة، ومثل هذا ذكر أهل العلم أنه يسن له سجود السهو، ولا يجب عليه السجود.

يقول السائل : فضيلة الشيخ: لو هم بقيام فلم يقم، أو هم بزيادة سجدة فلم يفعل، فهل عليه سجود سهو؟

فأجاب رحمه الله تعالى : إذا هَمَّ ولم يفعل فلا شيء عليه إطلاقا؛ لأنه لم يحصل منه فعل.

مطالب مرتبط:

(۲۴۷۱) حکم نماز مأموم در صورت اضافه شدن رکعت توسط امام و فوت یک رکعت از مأموم

قول راجح این است آن رکعت زائد برای او حساب می‌شود و هنگامی به امام در رکعت دوم رسیده و امام نیز یک رکعت به نماز خود افزوده است پس همراه امام سلام می‌دهد و نمازش تمام شده است.....

ادامه مطلب …

(۲۴۵۷) وظیفه مأموم در صورت ترک رکعت توسط امام در نماز جماعت

اگر مأموم یقین دارد که امامش نماز را ناقص خواندن و تسبیح گفته اما برنگشت در این حالت واجب است که از او جدا شود....

ادامه مطلب …

(۲۴۴۳) حکم افزودن رکعت سوم در نماز صبح به صورت سهوی

واجب است که برگردد و بشیند و سلام دهد سپس دو سجده را بعد از سلام به جا آورد.....

ادامه مطلب …

(۲۴۴۵) حکم اشتباه در شمارش رکعات نماز

اگر برای رکعت زیادی در نمازش بلند شد هر زمانی که به یاد آورد بر گردد حتی اگر در رکوه باشد بشیند ....

ادامه مطلب …

(۲۴۲۹) موقعیت سجده سهو در صورت نقص رکعات نماز

سجده برای نقص در نماز قبل از سلام است و این صحیح می‌باشد ولی این در نقص رکعت نمی‌باشد زیرا نقص در رکعت تصور نمی‌شود مگر این آن باید بخواند....

ادامه مطلب …

(۲۴۳۹) حکم سجده‌ی سهو در صورت اشتباه سهوی در قرائت قرآن در نماز

هنگامی که در ترتیب آیات اشتباه کرد سجده‌ی سهو ندارد اما این خطا در ترتیب سوره‌ی فاتحه باشد واجب است که آن دوباره به طریق صحیح بخواند زیرا فاتحه رکنی از ارکان نماز است ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه