جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۱۸۰۱) قضای نمازهای فوت شده

(۱۸۰۱) سوال: مردی عمرش به ۷۵ رسیده است و روزه را از سن قانونی شروع نکرده است و روزهایی را روزه می‌گرفته و روزهایی نیز نمی‌گرفته است و در ادای نماز نیز سهل انگار بوده است و در سن ۴۰ سالگی بر نماز و روزه مداومت کرده است. در مورد سال‌هایی که از او فوت شده است و روزه نگرفته است؟ با وجود این که الان مردی ناتوان است و نمی‌تواند قضا کند؟

جواب:

در چنین موردی توبه کافی است زیرا هر کسی که عبادتی را بدون عذر از وقت محدودش خارج کند برای او قضایی نیست و اگر قضا کند نیز برای او فایده‌ای ندارد و قضای آن بیهوده است زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید:  «من عمل عملاً لیس علیه أمرنا فهو رد»[۱] (هر عملی که امر ما بر آن نیست مردود است) و معلوم است وقتی عبادتی از وقتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ تعیین کرده است خارج شود آن عمل عملی نیست که الله و رسولش بر آن امر کرده باشند پس آن عمل مردود می‌باشد.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إنه رجل يبلغ من العمر الخامسة والسبعين، لم أبدأ الصيام في السن القانوني، وإنما كنت أصوم أياما وأفطر أياما أخرى، هذا بالإضافة إلى تهاوني في أداء الصلاة فقد كنت أصلي أحيانا، وأترك أحيانا أخرى، وقد داومت على الصيام والصلاة وأنا في الأربعين من عمري. ماذا أفعل في السنوات التي فاتتني ولم أصمها؟ مع العلم بأنني رجل عاجز ولا أستطيع القضاء؟ فأجاب – رحمه الله تعالى-: يكفي التوبة في مثل هذا، لأن كل إنسان ترك عبادة محددة بوقت بدون عذر شرعي فإنه لا يقضيها، إذ إنه لا يستفيد بقضائها شيئًا، كل عبادة محددة بوقت إذا أخرجها الإنسان عن وقتها فإنه لا يقضيها، لأن قضاءها سيكون هدرًا، لقول النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «من عمل عملا ليس عليه أمرنا فهو رد» ومعلوم أن العبادة المؤقتة إذا أخرجها الإنسان عن وقتها كانت عملا ليس عليه أمر الله ورسوله، فتكون ردًّا.

مطالب مرتبط:

(۱۷۶۶) حکم دعا فرزند برای پدر تارک نماز

اگر پدر شما تا زمان مرگش نماز نمی‌خوانده برای شما حلال نمی‌باشد که برای او دعای مغفرت و رحمت کنی چون که او بر کفر مرده است...

ادامه مطلب …

(۱۷۸۶) پدر و برادرانمان نماز نمی‌خوانند، لطفا ما را راهنمایی کنید

شما باید صبر داشته باشید و از آن احتساب اجر کنید و منتظر گشایشی از سوی الله باشید که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «وَاعلم أَنَّ النَّصْرَ مَعَ الصَّبْرِ، وَأَنَّ الْفَرَجَ مَعَ الْكَرْبِ، وَأَنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا»[5] (و بدان که یاری خداوند با شکیبایی وگشایش همراه سختی است و همراه با سختی، آسانی است)...

ادامه مطلب …

(۱۸۳۵) حکم مردی که نماز فجر را همیشه بعد طلوع خورشید می‌خواند

این که همیشه نماز فجر را بعد از طلوع خورشید می‌خواند دلالت بر سهل‌انگاری آن دارد و عدم اعتراف به آن که به او می‌گوییم: اگر همیشه نمازت را با این صفت می‌خوانی تو نمازی نداری....

ادامه مطلب …

(۱۸۰۰) آیا نمازهای فوت شده کفاره دارد؟

اگر انسان توبه کرد و به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بازگشت برای او کافی است زیرا توبه‌ی نصوح ما قبل را محو می‌سازد پس این مردی که نماز را در آن سال ترک کرده است باید توبه کند و زیاد اعمال صالح و استغفار بجای آورد شاید الله او را ببخشد‌....

ادامه مطلب …

(۱۸۳۳) حکم تعلل در خواندن نماز در وقتش

او کافر نیست ولی گناه کار است و روزه اش بسیار ناقص است، بر او واجب است که از این کار به سوی الله توبه کند عزم خود را صادقانه جزم کند که نماز را در وقتش با جماعت ادا کند...

ادامه مطلب …

(۱۸۰۲) آیا قضای نمازهای فوت شده لازم است؟

قضای نماز و روزه‌ای که به صورت عمدی آن را ترک کرده‌ای برای تو مشروع نمی‌باشد زیرا که برای تو فایده‌ای ندارد و هر عبادتی که وقت معینی دارد و اگر انسان بدون عذر آن را از وقتش خارج کند از او قبول نمی‌شود ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه