جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۱۷۹۶) حکم قضای نمازهای فوت شده

(۱۷۹۶) سوال: : نماز را در سن سی سالگی شروع به خواندن کرده‌ام. آیا جایز است که قضای نمازهای فوت شده‌ام را بخوانم؟ و آن چگونه می‌باشد؟

جواب:

برای هر انسانی که به بلوغ رسید واجب است نماز بخواند اگرچه ده سال بیشتر نداشته باشد و حلال نیست نماز را رها کند و این مرد سوال کننده می‌گوید که سنش یه سی رسیده و نماز نمی‌خوانده است پس لازم است که قضا را بجا آورد یا نه؟ جواب ما این است قضای آنچه گذشته است لازم نیست ولی بر او واجب است به سوی الله توبه کند و اعمال صالح را زیاد انجام دهد.

و گفتیم که لازم نیست قضا کند برای این که اگر در مکانی دور از مردمی که نماز می‌خواندند زندگی می‌کرده معذور است به جهلی که داشته است و اگر بین مسلمین زندگی می‌کرده است و از روی عمد نماز را ترک کرده است و می‌دانسته است که نماز واجب است پس او کافر بوده است و کافر قضای اعمال صالحی که از او فوت شده لازم ندارد برای این که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {قُل لِّلَّذِینَ كَفَرُوۤا۟ إِن یَنتَهُوا۟ یُغۡفَرۡ لَهُم مَّا قَدۡ سَلَفَ} [سوره اﻷنفال: ۳۸] ((ای پیامبر!) به کسانی‌که کافر شدند بگو: «اگر (از کفر و دشمنی) دست بر دارند، گذشته‌هایشان آمرزیده می‌شود، و اگر (به همان اعمال خود) بازگردند)

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بدأت الصلاة وعمري ثلاثون سنة، هل يجوز قضاء ما فاتني من الصلوات؟ وكيف يكون ذلك؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الواجب على الإنسان إذا بلغ أن يصلي ولو لم يكن له إلا عشر سنوات، ولا يحل له أن يدع الصلاة، وهذا الرجل السائل يقول: إن له ثلاثين سنة ولكنه لم يُصَلُّ إلا بعد ذلك، فهل يلزمه قضاء ما مضى؟ وجوابنا: أنه لا يلزمه قضاء ما سبق، ولكن عليه أن يتوب إلى الله – سبحانه وتعالى-، وأن يكثر من صالح الأعمال.

وإنما قلنا: إنه لا يلزمه قضاء ما سبق لأنه إن كان عن جهل لكونه عاش في مكان بعيد عن الناس الذين يصلون فإنه معذور بجهله، وإن كان عن عمد – بحيث كان يعيش مع المسلمين ويعلم أن الصلاة واجبة، لكن تعمد تركها فإنه يكون كافرًا، والكافر لا يلزمه قضاء ما فاته . من الأعمال الصالحة؛ لقول الله تعالى: ﴿ قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا إِن يَنتَهُوا يُغْفَرْ لَهُم مَّا قَدْ سَلَفَ ﴾ [الأنفال: ٣٨].

مطالب مرتبط:

(۱۸۳۶) حکم دختر بالغی که ۱۸ سال دارد و نماز نخوانده است

صحیح در نزد ما این است که اگر عمدا و بدون عذر شرعی نماز را ترک کرده است قضا ندارد زیرا که قضای آن به او نفعی نمی‌رساند....

ادامه مطلب …

(۱۷۸۵) آیا کسی که نماز را از روی کسالت ترک می‌کند از ملت اسلام خارج می‌شود؟

قول راجح از اقوال اهل علم، کسی که از روی سهل‌انگاری و کسالت نماز را ترک کند کافر می‌گردد و در این منبر ادله‌هایی از قرآن و سنت و اقوال صحابه بر صحیح و مناسب بودن حکم بیان کردیم.....

ادامه مطلب …

(۱۷۷۳) حکم تعامل با کسانی که نماز نمی‌خوانند مگر وقتی که جماعتی را یافتند

به حال این‌ها نگاه می‌شود اگر نماز نمی‌خوانند مگر از ترس مردم پس هیچ نفعی به ایشان نمی‌رساند و ایشان به این اعتبار، تارک نماز هستند....

ادامه مطلب …

(۱۸۲۰) همسرم تارک نماز است، حکم شریعت در مورد ارتباط با این مرد چیست؟

حکم شرع در نظر ما در مورد این شوهری که تارک نماز است و سوال کننده می‌داند که او کافر است پس ادامه دادن زندگی با او جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۱۷۹۹) آیا قضای نماز بعد از فجر و عصر جایز می‌باشد؟

برای سوال کننده مشروع نیست که نمازهای گذشته را قضا کند زیرا عملی که فایده‌ای ندارد شرعا مطلوب نیست و بلکه ترک آن فایده دارد پس خودت را آرام کن و زیاد عمل صالح انجام بده و خوبی‌ها، بدی‌ها را از یین می‌برد....

ادامه مطلب …

(۱۸۳۹) پسری حدودا ۹ ساله دارم، آیا او را برای نماز فجر بیدار بکنم؟

بله اگر انسان فرزندان پسر و دختری دارد که به سن ده سالگی رسیده اند حتما آنها را بیدار کند و اگر سن آنها کمتر باشد افضل است که بیدارشان کنی که نماز بخوانند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه