پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

(۱۷۷۱) آیا روزه گزفتن بدون خواندن نماز نفعی دارد؟

(۱۷۷۱) سوال: بعضی از علما بر مسلمانی که روزه بگیرد و نماز نخواند ایراد می‌گیرند در صورتی که نماز چه ربطی به روزه دارد؟ من می‌خواهم با روزه گرفتن از درِ ریّان وارد بهشت شوم و معلوم است که بین رمضان تا رمضان گناهان بین آنها پاک می‌شود. لطفا در این باره توضیح دهید وفقکم الله؟

جواب:

کسانی که بر تو عیب گرفته‌اند که نماز نمی‌خوانی ولی روزه می‌گیری، در عیب گرفتنشان کار درستی انجام داده‌اند چون که نماز ستون اسلام است و اسلام جز با آن بر پا نمی‌شود و کسی که آن را ترک کند کافر گشته و از ملت اسلام بیرون رفته است و شخص کافر، روزه، صدقه، حج و دیگر اعمال صالح او مورد قبول الله واقع نمی‌شود زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید:{وَمَا مَنَعَهُمۡ أَن تُقۡبَلَ مِنۡهُمۡ نَفَقَـٰتُهُمۡ إِلَّاۤ أَنَّهُمۡ كَفَرُوا۟ بِٱللَّهِ وَبِرَسُولِهِۦ وَلَا یَأۡتُونَ ٱلصَّلَوٰةَ إِلَّا وَهُمۡ كُسَالَىٰ وَلَا یُنفِقُونَ إِلَّا وَهُمۡ كَـٰرِهُونَ} [سوره التوبة: ۵۴] (و هیچ چیز مانع قبول انفاق‌های آن‌ها نشد، مگر آنکه به الله و پیامبرش کافر شدند، و جز با کسالت (و بی میلی) برای نماز حاضر نمی‌شوند، و جز با کراهت انفاق نمی‌کنند) برای همین اگر روزه بگیری ولی نماز نخوانی به تو می‌گوییم: که روزه‌ات باطل است و صحیح نمی‌باشد و نزد الله نفعی به تو نمی‌رساند و به او نزدیکت نمی‌کند.

اما درمورد این توهم که بین رمضان تا رمضان تمام گناهان شما پاک می‌شود به تو می‌گوییم که احادیث در این مورد را نشناخته‌ای، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «الصَّلَوَاتُ الْخَمْسُ، وَالْجُمْعَةُ إِلَى الْجُمْعَةِ، وَرَمَضَانُ إِلَى رَمَضَانَ مُكَفِّرَاتٌ مَا بَيْنَهُنَّ إِذَا اجْتَنَبَ الْكَبَائِرَ»[۱]  (نماز پنجگانه و جمعه تا جمعه و رمضان تا رمضان، کفاره‌ی گناهان بینشان است اگر از کبائر اجتناب شود) پس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم اجتناب از کبائر را شرط قرار داد و شمایی که نماز را ترک کرده‌ای پس از کبائر دوری نکرده‌ای و آیا کبیره‌ای بزرگ‌تر از ترک نماز می‌باشد؟ بلکه این ترک نماز کفر است پس چگونه ممکن است که روزه‌گرفتن تو سبب محو گناه ترک نماز تو شود در صورتی که از تو قبول نمی‌باشد چون تو کافر گشته‌ای والعیاذ بالله.

و پس بر تو ای برادرم لازم است که به سوی پروردگارت توبه کنی و آنچه از نماز برای تو فرض گردانیده بجای آوری و بعد از آن نیز روزه‌ات را بگیری و برای همین رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زمانی که معاذ را به سوی یمن فرستاد و به او فرمود: «إِنَّكَ تَقْدَمُ عَلَى قَوْمٍ أَهْلِ كِتَابٍ، فَلْيَكُنْ أَوَّلَ مَا تَدْعُوهُمْ إِلَيْهِ عِبَادَةُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ، فَإِذَا عَرَفُوا اللَّهَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِهِمْ وَلَيْلَتِهِمْ»[۲] و ابتدا با نماز شروع کرد و سپس زکات که بعد از ذکر شهادتین آورده شده است.


[۱] [ رواه مسلم (٢٣٣)]

[۲] [ رواه البخاری (۱۴۵۸) و مسلم (۱۹)]

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يعيب بعض العلماء على المسلم الذي يصوم ولا يُصَلِّي، فما دخل الصلاة في الصيام؟ فأنا أريد أن أصوم لأدخل مع الداخلين من باب الريان، ومعلوم أن رمضان إلى رمضان مُكَفِّر لما بينهما، أرجو التوضيح عبر برنامجكم وفقكم الله؟

فأجاب – رحمه الله تعالى : الذين عابوا عليك أنك تصوم ولا تصلي، هم على صواب فيما عابوه عليك، وذلك لأن الصلاة عمود الإسلام، ولا يقوم الإسلام إلا بها، والتارك لها كافر خارج عن ملة الإسلام، والكافر لا يقبل الله منه صياما، ولا صدقة، ولا حجا، ولا غيرها من الأعمال الصالحة؛ لقول الله تعالى: ﴿ وَمَا مَنَعَهُمْ أَن تُقْبَلَ مِنْهُمْ نَفَقَتُهُمْ إِلَّا أَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَبِرَسُولِهِ وَلَا يَأْتُونَ الصَّلَوَةَ إِلَّا وَهُمْ كُسَالَى وَلَا يُنفِقُونَ إِلَّا وَهُمْ كَرِهُونَ ﴾ [التوبة : ٥٤]، وعلى هذا: فإذا كنت تصوم ولا تصلي فإننا نقول لك: إن صيامك باطل غير صحيح، ولا ينفعك عند الله، ولا يقربك إليه.

وأما ما توهمته من أن رمضان إلى رمضان مُكَفِّرٌ لما بينهما فإننا نقول لك: إنك لم تعرف الأحاديث الواردة في هذا، فإن النبي صلى الله عليه وسلم يقول: «الصلوات الخمس والجمعة إلى الجمعة ورمضان إلى رمضان مكفرات لما بينهن ما اجتنبت الكبائر»، فاشترط النبي صلى الله عليه وسلم التكفير رمضان إلى رمضان أن تُجتنب الكبائر، وأنت أيها الرجل الذي لا تصلي وتصوم لم تجتنب الكبائر، فأي كبيرة أعظم من ترك الصلاة؟ بل إن ترك الصلاة كفر، فكيف يمكن أن يكفر الصيام عنك ترك الصلاة وهو لا يُقبل منك، لأنك كافر والعياذ بالله.

فعليك يا أخي أن تتوب إلى ربك، وأن تقوم بما فرض الله عليك من صلاتك، ثم بعد ذلك تصوم، ولهذا لما بعث النبي صلى الله عليه وسلم معاذا رضي الله عنه إلى اليمن قال: «إنك تَقْدَمُ على قوم أهل كتاب فليكن أول ما تدعوهم إليه عبادة الله -عز وجل-، فإذا عَرَفُوا الله، فأخبرهم أن الله فرض عليهم خمس صلوات في يومهم وليلتهم»، فبدأ بالصلاة ثم ثَنَّى بالزكاة، بعد ذكر شهادة أن لا إله إلا الله وأن محمدا رسول الله.

مطالب مرتبط:

(۱۸۱۳) شخصی که نماز نمی‌خوانده و مرده است آیا جایز است که به جای او صدقه بدهیم؟

برای ما حلال نیست برای میتی صدقه دهیم که نماز نمی‌خوانده است برای این که او کافر است و صدقه برای او نفعی ندارد و برای ما حلال نیست که کاری کنیم که سببی برای مغفرت و رحمت او باشد...

ادامه مطلب …

(۱۷۷۲) چرا بعضی در رمضان فقط نماز می‌خوانند؟

کسی که نماز نمی‌خواند کافر است و در این شدت نمی‌باشد بلکه شدت در ترک نماز برای کسی که نماز را ترک می‌کند، است پس چه دینی بعد از ترک نماز با وجود راحتی آن و عظمتش برایش باقی می‌ماند...

ادامه مطلب …

(۱۸۱۲) اگر پدر یا مادر نماز نخوانند جایز است که بعد از وفاتشان بجای آنها نماز خواند؟

از جای ایشان نه نماز و نه روزه و نه صدقه بجا نمی‌آید زیرا که طبق قول راجح کسی که از روی سهل انگاری نماز را ترک کند کفر مرتد است و از اسلام خارج می‌شود و کافر مرتد عمل صالح اگر انجام هم دهد به او نفعی نمی‌رساند...

ادامه مطلب …

(۱۷۴۴) حکم ترک بعضی از نمازها بدلیل عدم حواس

قول راجح در مورد بی‌هوشی، اگر بدون اختیار مریض باشد قضا ندارد یعنی آن نمازی که از او فوت شده را قضا نمی‌کند زیرا زمانی که او عقلش را از دست داده است...

ادامه مطلب …

(۱۸۰۸) در مورد نماز‌هایی که از من فوت شده است چه کنم؟

عبادتی که در شرع وقتی محدود و معین دارد جایز نیست که قبل و بعد از آن خوانده شود و اگر انسان آن را بدون عذر آن را از وقتش خارج کند از قبول نمی‌باشد اگر چه نماز را بخواند...

ادامه مطلب …

(۱۸۳۲) موقف زنی که شوهرش نماز نمی‌خواند

برای این زن واجب است که بعد از تلاشی که در نصیحت کردن می‌توانسته انجام دهد این است که از او جدا شود و فرزندانش را به سوی اهل خود ببرد زیرا که شوهرش که نماز نمی‌خواند کافر مرتد از اسلام برگشته است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه