شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۱۶۵۱) حکم پاک نمودن نجاست با چیزی غیر از آب

(۱۶۵۱) سوال: آیا پاک نمودن نجاست با چیزی غیر از آب، مانند سرکه و دیگر شوینده‌ها و پاک‌کننده‌ها جایز است؟

جواب:

برطرف کردن و از بین بردن نجاست، چیزی نیست که کسی با انجام آن، قصد عبادت داشته باشد یعنی یک عبادت مقصود نیست بلکه از بین بردن نجاست به معنای از بین بردن ذات و اصل آن چیز نجس و ناپاک است؛ لذا هر چیزی که نجاست و اثرش را برطرف سازد، پاک کننده محسوب می‌شود و فرقی نمی‌کند که آن چیز، آب، بنزین یا هر پاک‌کننده‌ی دیگری باشد. هرگاه اصل و ذات نجاست با هر چیزی از بین برود، پاک کردن با آن چیز، پاک کردن آن نجاست به شمار می‌رود.

سخن مذکور بنا بر دیدگاه راجح و برگزیده می‌باشد که شيخ الإسلام ابن تيميه رَحِمَهُ‌الله نیز آن را برگزیده است که هرگاه نجاست با آفتاب یا باد از بین برود، آن محل تمیز و پاک می‌شود زیرا همان طور که گفتم نجاست یک چیز نجس و ناپاک است که هرگاه وجود داشته باشد، آن‌ مکان به خاطرش نجس خواهد شد و هرگاه از بین برود، آن مکان دوباره به اصل و طهارت خود باز می‌گردد. بنابراین هر چیزی که عين و اصل نجاست و اثرش را از بین ببرد، پاک‌کننده محسوب می‌شود و از مقدار رنگ اندکی که از نجاست باقی می‌ماند و نمی‌توان آن را از بین برد، چشم‌پوشی می‌شود. بنابراین می‌گوییم: بُخار که کت‌ها، لباس‌های پشمی و… را با آن می‌شویند، اگر نجاست را از بین ببرد، پاک‌کننده می‌باشد

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز إزالة النجاسة بغير الماء، كالخل وغيره من المزيلات أو المطهرات؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إزالة النجاسة ليست مما يُتعبد به قصدًا، أي: إنها ليست عبادة مقصودة، وإنما إزالة النجاسة هو التخلي من عين خبيثة نجسة، فبأي شيء أزال النجاسة وزال أثرها ، فإنه يكون ذلك الشيء مُطهرا لها، سواء كان بالماء، أم بالبنزين، أم بأي مزيل يكون متى زالت عين النجاسة بأي شيء يكون فإن ذلك يُعتبر تطهيرًا لها.

وهو على القول الراجح الذي اختاره شيخ الإسلام ابن تيمية رحمه الله لو زالت النجاسة بالشمس والريح فإنه يطهر المحل؛ لأنها -كما قلتُ- هي عين نجسة خبيثة، متى وجدت صار المحل متنجّسًا بها، ومتى زالت عاد المكان إلى أصله، أي إلى طهارته فكل ما تزول به عين النجاسة وأثرها فإنه يكون مُطهَّرًا لها، إلا أنه يعفى عن اللون المعجوز عنه.

وبناءً على ذلك نقول: إن البخار الذي تُغسل به الأكوات وثياب الصوف، وما أشبهها ، إذا زالت به النجاسة فإنه يكون مُطهَّرًا.

مطالب مرتبط:

(۱۶۶۵) حکم نگهداری سگ برای نگهبانی در منزل و آثار طهارتی تماس با آن

اگر لمس سگ، بدون رطوبت باشد، دست را نجس نمی‌کند اما بنا بر دیدگاه بسیاری از علما، اگر بدن سگ یا دست فرد مرطوب باشد، دست را نجس و ناپاک می‌کند و واجب است که دستش را هفت مرتبه بشوید و مرتبه‌ی اول همراه با خاک باشد....

ادامه مطلب …

(۱۶۷۳) آیا منی و مذی نجس هستند؟

منی بنا بر دلالت سنت، پاک است اما مذي، نجس می‌باشد ولی نجاستش خفیف و اندک است به طوری که ریختن آب بر روی آن کفایت می‌کند و نیازی به بر هم کشیدن لباس و شستن آن نیست...

ادامه مطلب …

(۱۶۶۲) حکم طهارت در صورت احتمال انتقال نجاست از دمپایی به اتاق پس از وضو

اگر نجاست موجود، واضح و مشخص است، هنگام راه رفتن از آن دوری کن اما اگر وجود نداشت و قابل رؤیت نبود، گناهی بر تو نیست و پاهایت را ناپاک نمی‌کند....

ادامه مطلب …

(۱۶۷۸) آیا بدن یا لباسی که به خون حیوان آلوده گردد، نجس می‌شود؟

علما در این باره، حیوانات را به سه گونه تقسیم نموده‌اند:...

ادامه مطلب …

(۱۶۵۶) اگر سجاده‌ پاک باشد اما زمین زیر آن نجس باشد نماز خواندن بر روی آن جایز است؟

حرام نیست که فرد سجاده‌اش را بر مکان نجس که خشک است پهن نماید و نمازش را ادا کند مگر این‌ که آن نجاست، بوی بدی داشته باشد که باعث اذیت نمازگزار شود ...

ادامه مطلب …

(۱۶۶۹) آیا استفاده از عطرهایی که حاوی مقداری الکل هستند، در مواردی همانند ضدعفونی کردن زخم‌ها، جایز است؟

در پاسخ به این پرسش، بیان دو مسئله، حائز اهمیت است: ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه