جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۱۵۸۹) آیا غسل به جای وضو کفایت می‌کند؟

(۱۵۸۹) سوال: آیا غسل به جای وضو نیز کفایت می‌کند یا باید شخص بعد از غسل، وضو نیز بگیرد؟

جواب:

غسل، انواع دارد که عبارت‌اند از:

۱. غسل جنابت که به جای وضو نیز کفایت می‌کند.

۲. غسل روز جمعه که به جای وضو کفایت نمی‌کند.

۳. غسل برای خنک شدن و نظافت که به جای وضو کفایت نمی‌کند.

۴. غسل جنابت که به جای وضو نیز کفایت می‌کند و تفاوتی ندارد که همراه آن، نیت وضو کرده باشد یا خیر؛ زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرمود: {وَإِنْ كُنْتُمْ جُنُباً فَاطَّهَّرُوا} [المائدة: ۶] : (اگر جُنُب بودید، غسل نمایید). در این آیه از وضو نام برده نشده است. همچنین زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم  به فردی که جنابت داشت، مقداری آب داد و فرمود: «خُذ هَذَا أَفرِغهُ عَلَی نَفسِكَ»[۱] : (این آب را بگیر و بر خود بریز). رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ترتيبی برای او بیان نکرد.

بهتر و کامل‌تر در غسل جنابت، این است که فرد ابتدا آلودگی جنابت را از خود پاک کند، سپس وضوی کامل بگیرد (صورت و دو دستش را تا آرنج بشوید، سر و گوش‌هایش را مسح نماید و پاهایش را بشوید) سپس آب را سه مرتبه بر سرش بریزد تا مطمئن شود که آب به پوست سرش رسیده است سپس سایر بدنش را بشوید. این روش، بهتر است. اگر انسان در استخر یا برکه بود و نیت غسل جنابت نمود و در آب فرو رفت سپس از آب خارج شد، فقط مضمضه و استنشاق باقی می‌ماند که با انجام این دو، جنابتش برطرف می‌شود.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل الغسل يُجزئ عن الوضوء، أم لا بد من الوضوء بعد الغسل؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: الغُسل أنواع:

1 – غُسل عن جنابة يجزئ عن الوضوء.

2 – غسل للجمعة لا يجزئ عن الوضوء.

٣ – غسل للتبرد لا يجزئ عن الوضوء.

4- غسل الجنابة يجزئ عن الوضوء، سواء نوي الوضوء معه أم لم ينو؛

لقول الله -تبارك وتعالى -: ﴿ وَإِن كُنتُمْ جُنُبًا فَأَطَهَرُوا ﴾ [المائدة: ٦] ولم يذكر وضوءا، ولأن النبي صلى الله عليه وسلم أعطى الرجل الذي كان على جنابة ماء، وقال: «خُذْ هَذَا أَفْرِغْهُ عَلَى نَفْسِكَ»، ولم يذكر له صلى الله عليه وعلى آله وسلم- ترتيبا.

لكن الأفضل في غُسل الجنابة أن يغسل الإنسان ما أصابه من التلويث، ثم يتوضأ وضوءا كاملا بغسل الوجه واليدين إلى المرفقين، ومسح الرأس والأذنين، وغسل الرجلين، ثم يفيض الماء على رأسه حتى يظن أنه أرواه ثلاث مرات، ثم يغسل سائر جسده.

هذا هو الأفضل، ولو أن الإنسان كان في مسبح، أو في بركة، ونوى غسل الجنابة، وانغمس في الماء، ثم خرج، لم يبق عليه إلا المضمضة والاستنشاق، فإذا تمضمض واستنشق ارتفعت الجنابة.

مطالب مرتبط:

(۱۵۷۹) صحت حج با وجود جنابت در منی و تأخیر قربانی

حج وی باطل نیست لذا به خاطر آن‌چه بیان نمود حجش باطل نمی‌شود؛ اما هرگاه در منا یا هر دیگر مشاعر و اماکن ادای مناسک، دچار احتلام شد، واجب است که غسل کن...

ادامه مطلب …

(۱۵۷۳) حکم تأخیر غسل جنابت در سرمای شدید

هر کس که آبگرمکن ندارد نیز می‌تواند آب را در دیگ و... گرم کرده و غسل نماید. همچنین شخص غسل را در جایی انجام می‌دهد که در معرض وزش باد و سرما نباشد. ...

ادامه مطلب …

(۱۶۰۳) آیا اگر شخص مسافر بخواهد نماز جمعه را همراه با مسلمانان ادا کند، باید غسل انجام دهد یا خیر؟

پاسخ به این سؤال بر این پایه استوار می‎‌شود که غسل جمعه، واجب است یا سنت مؤکده؟ علما در این زمینه سه دیدگاه دارند:...

ادامه مطلب …

(۱۶۰۴) حکم غسل جمعه و آداب آن برای زنان و زمان مشروع انجام آن

این احکام، خاص مردان است زیرا مرد در نماز جمعه حاضر می‌شود و از خواسته می‌شود که با زیبایی و آراستگی در مسجد حضور یابد؛ بنابراین از مرد خواسته می‌شود که غسل جمعه را انجام دهد، خود را پاکیزه و خوشبو نماید، بهترین لباسش را بپوشد و زود به مسجد برود....

ادامه مطلب …

(۱۵۸۷) حکم رؤیت غسل در خواب پس از احتلام

غسل کردن در خواب، هیچ ارزش و اعتباری ندارد. همچنین اگر اثر جنابت و منی را بر خود ببینی اما هیچ خوابی ندیده باشی، واجب است که غسل را انجام دهی....

ادامه مطلب …

(۱۵۹۸) آیا جایز است که شخص جنب، اذکار و دعاهایی را بگوید که برخی آیات قرآن را شامل می‌شود؟

جایز است که شخص جنب، اذکار و دعاهایی را بگوید که برخی آیات قرآن را شامل می‌شود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه