شنبه 13 جمادی‌الاول 1448
۲ آبان ۱۴۰۵
24 اکتبر 2026

(۱۵۳۶) آیا خوردن گوشت شتر، وضو را باطل می‌کند؟

(۱۵۳۶) سوال: آیا خوردن گوشت شتر، وضو را باطل می‌کند؟

جواب:

دیدگاه راجح این است که خوردن گوشت شتر، وضو را باطل می‌کند و وضو گرفتن دوباره را واجب می‌سازد؛ زیرا: «سأل رَجُلٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : أَتَوَضَّأُ مِنْ لُحُومِ الْغَنَمِ؟ قَالَ: «إِنْ شِئْتَ فَتَوَضَّأْ، وَإِنْ شِئْتَ فَلَا تَتَوَضَّأْ». قَالَ: أَتَوَضَّأُ مِنْ لحُومِ الْإِبِلِ؟ قَالَ: «نَعَمْ، فَتَوَضَّأْ مِنْ لحُومِ الْإِبِلِ»[۱] : (مردی از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم پرسید: آیا از خوردن گوشت گوسفند، وضو بگیرم؟ فرمود: اگر خواستی وضو بگیر و اگر نخواستی وضو نگیر. گفت: آیا از خوردن گوشت شتر، وضو بگیرم؟ فرمود: بله، بعد از خوردن گوشت شتر، وضو بگیر).

وقتی وضو گرفتن بعد از خوردن گوشت گوسفند را به اختیار انسان واگذار کرد، دانستیم که وضو گرفتن بعد از خوردن گوشت شتر، اختیاری نیست بلکه واجب است؛ زیرا اگر واجب نبود، این نیز به خواست و اختیار انسان واگذار شده و به صراحت بیان می‌شد! زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «توضؤوا من لحوم الإبل» : (بعد از خوردن گوشت شتر، وضو بگیرید). اصل بر این است که امر و فرمان به یک چیز از جانب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم دلالت بر واجب بودن آن می‌دهد. بنابراین هر کس گوشت شتر به صورت خام یا پخته و کم یا زیاد بخورد وضویش باطل می‌شود و فرقی ندارد که گوشت یا هر یک از دیگر اعضای شتر اعم از جگر، روده و غیره باشد. وضوی شخص باطل شده و واجب است که دوباره وضو بگیرد اما نیاز به شستن شرمگاه نیست زیرا ادرار و مدفوع انجام نداده است.


[۱] صحیح مسلم: كتاب الحيض، باب الوضوء من لحوم الإبل، شماره (۳۶۰).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل أكل لحم الجزور ينقض الوضوء؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: الراجح أن أكل لحم الجزور ناقض للوضوء، و موجب له؛ فقد سأل رَجُلٌ رَسُولَ الله صلى الله عليه وسلم: أَأَتَوَضَّأُ مِنْ لُحُومِ الْغَنَمِ؟ قَالَ: «إِنْ شِئْتَ فَتَوَضَّأُ، وَإِنْ شِئْتَ فَلَا تَوَضَّأُ». قَالَ: «أَتَوَضَّأُ مِنْ لُحُومِ الْإِبِلِ؟ قَالَ: «نَعَمْ، فَتَوَضَّأُ مِنْ لُحُومِ الْإِبِلِ».

فلما جعل الوضوء من لحوم الغنم راجعا إلى مشيئة الإنسان علم أن الوضوء من لحم الإبل ليس راجعا إليه، وأنه واجب، إذ لو كان غير واجب لكان راجعا إليه، وقد جاء الأمر بذلك صريحًا؛ حيث قال -صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «توضئوا من لحوم الإبل. والأصل في الأمر الوجوب.

وعلى هذا فلو أكل الإنسان لحم إبل نيئاً أو مطبوحًا، قليلًا أو كثيرًا، هَبْرًا أو كبدا، أو كرشا أو مصرانًا أو أي شيء من أجزائها، فإن وضوءه ينتقض، وعليه أن يتوضأ من جديد، لكن ليس عليه أن يغسل فرجه؛ لأنه لم يبل، ولم يتغوط.

مطالب مرتبط:

(۱۵۰۷) اگر از شخصی که در حال نماز خواندن است خون خارج شود، باید نمازش را قطع کند یا خیر؟

اگر خون از غیر محل خروج ادرار و مدفوع یعنی از اعضای دیگری مانند بینی، دندان یا زخم دیگری جاری شد: اگر توانست که بدون توجه به این خون، نماز را ادامه دهد و کامل نماید، چنین می‌کند زیرا خون هر چند که زیاد باشد بنا بر دیدگاه راجح، وضو را باطل نمی‌کند...

ادامه مطلب …

(۱۵۳۱) حکم تماس پزشک با بیمار زن و تأثیر آن بر وضو

پاسخ این پرسش، مستلزم دو مطلب است: ...

ادامه مطلب …

(۱۵۱۰) حکم خونی که بعد از وضو به سبب مسواک زدن یا هر سبب دیگری از دهان خارج می‌شود، چیست؟

خروج خون بعد از وضو گرفتن، وضو را باطل نمی‌کند بلکه اگر خون کم یا زیاد از هر عضو دیگری خارج شود نیز وضو را باطل نمی‌کند مگر خونی که از محل خروج ادرار و مدفوع خارج شود...

ادامه مطلب …

(۱۵۲۹) آیا لمس کردن همسر، وضو را باطل می‌کند؟

لمس کردن همسر، وضو را باطل نمی‌کند مگر این‌ که چیزی از فرد لمس کننده خارج شود؛ اگر مذی بود، واجب است که آلت تناسلی و بیضه‌هایش را بشوید و وضو بگیرد اما اگر منی بود، واجب است که غسل نماید....

ادامه مطلب …

(۱۵۰۲) حکم وضو و نماز مبتلایان به گاز معده غیر ارادی

اگر همیشه به این بیماری دچار است و نمی‌تواند مانع آن شود، همان حکم سلس البول را دارد؛ لذا فقط بعد از رسیدن وقت نماز، وضو می‌گیرد... ( این نظر قدیم شیخ ابن عثیمین رَحِمَهُ‌الله بوده که بعدا از آن تراجع نموده و دیدگاه دیگری را برگزیده است)

ادامه مطلب …

(۱۴۸۹) احکام وضو و تطهیر لباس از قطرات بول پس از قضای حاجت

وضو به این صورت است: شستن صورت که شامل شستن دهان و درون بینی هم می‌شود، شستن دست‌ها از سر انگشت تا آرنج، مسح نمودن تمام سر که گوش‌ها را نیز شامل می‌شود و شستن پاها از سر انگشتان تا مچ پا....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه