(۱۱۳۹) سوال: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «زمانی بر مردم خواهد رسید که هر کس بر دینش استوار باشد، مثل این است که اخگری به دست دارد».^[۱] آیا زمان ما، همان دوره است؟

جواب:

این چیزی است که بسته به اختلاف مردم و اماکن، فرق می‌کند. در برخی اماکن شخص به خاطر دینش تحت فشار قرار می‌گیرد و دنیا را بر او تنگ می‌کنند. تا جایی که چنین شخصی با ثابت ماندنش بر دین مثل این است که اخگری به دست دارد. در چنین حالتی بر این شخص واجب است به کشوری مهاجرت کند که بتواند به راحتی به دینش عمل کند. چون اهل علم می‌گویند: وقتی انسان در بلاد کفر نتواند دینش را اظهار نماید، بر او واجب است هجرت کند تا بتواند به دینش عمل کند.

در عصر ما هم انسان در برخی کشورها آزادی کامل برای عمل به شعایر دین و اظهار و اعلام آن را می‌بیند. در چنین صورتی نمی‌توانیم بگوییم دورانی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در حدیث به آن اشاره فرموده، این دوره است. چون – الحمدلله – می‌بینیم که در برخی کشورهای اسلامی انسان می‌تواند آن گونه که الله و رسولش راضی می‌شوند، به دینش عمل نماید.

***

^[۱] سنن ترمذی: کتاب الفتن، حدیث شماره (۲۲۶۰)، از انس بن مالک رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ با این لفظ: «يَأْتِي عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ الصَّابِرُ فِيهِمْ عَلَى دِينِهِ كَالقَابِضِ عَلَى الجَمْرِ».