پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

(۱۰۸۷) فرق میان دو کلمه‌ی «وسیلة» و فضیلة

(۱۰۸۷) سوال: آیا میان دو کلمه‌ی «وسیلة» و «فضيلة» فرقی وجود دارد؟

جواب:

حتما مقصود سائل، این حدیث است: «آتِ محمَّدًا الوسيلةَ و الفضيلةَ»[۱]: «به محمد وسیله – درجه‌ای در بهشت – و فضیلت عنایت فرما». فرقشان این است که «وسیلة» اسم بالاترین درجه در بهشت است. پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در مورد آن می‌فرماید: «شایسته نیست جز برای یکی از بندگان الله و امیدوارم که آن بنده، من باشم».[۲] اما «فضيلة»: شامل همه‌ی فضيلت‌هایی است که در ثواب و درجات و غیره وجود دارد.

***


[۱] صحیح بخاری: کتاب الأذان، باب الدعاء عند النداء. حدیث شماره: (۵۸۹).

[۲] صحیح مسلم: کتاب الصلاة، باب استحباب القوم مثل قول المؤذن لمن سمعه ثم ثصلی علی النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثم یسأل الله له الوسیلة. حدیث شماره: (۳۸۴). از عبدالله بن عمرو بن عاص رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا با این لفظ: «لَا تَنْبَغِي إِلَّا لِعَبْدٍ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ. وَأَرْجُو أَنْ أَكُونَ أَنَا هُوَ».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل هناك فرق بين الوسيلة والفضيلة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لعله يريد الحديث: «آت محمدا الوسيلة والفضيلة». الفرق بينهما: أن الوسيلة اسم خاص لأعلى درجة في الجنة، قال النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «لا ينبغي أن تكون إلا لعبد من عباد الله، وأرجو أن أكون هو». وأما الفضيلة فهي الفضائل في الثواب والمراتب وغير ذلك.

مطالب مرتبط:

(۱۰۷۸) شرح حدیث (ماء زمزم لما شرب له)

آب زمزم هم برای رفع تشنگی و هم برای رفع گرسنگی است. اما انسان به خاطر پیروی از سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را می‌نوشد، زیرا خیر تماما در پیروی از سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌باشد.

ادامه مطلب …

(۱۲۲۰) حدیث: برتری عالم بر جاهل چگونه است

آنچه به نظرم می‌رسد این حدیث ضعیف است. ولی شکی نیست که شخص جاهل در هیچ حالتی با شخص عالم مساوی نیست و با هم تفاوت بسیار دارند

ادامه مطلب …

(۱۱۰۹) چرخاندن سر به چپ و راست در اذان

سنت است که مؤذن هنگام گفتن «حي الصلاة» و «حي على الفلاح» به سمت راست و چپ بچرخد. زیرا اذان بلال در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این گونه بوده است

ادامه مطلب …

(۱۲۳۵) حدیث در مورد شانه کردن مو

از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که ایشان موهایشان را شانه می‌کردند. همچنین ثابت است که شانه کردن را از سمت راست شروع می‌کردند

ادامه مطلب …

(۱۲۵۶) صحت حدیث: الله به صف کج نگاه نمی‌کند

این حدیث صحیح نیست. اما پیامبر به راست بودن صفوف نماز دستور می‌دهند و خود ایشان هر بار هنگام اقامه نماز، صفوف اصحاب را راست می‌کردند

ادامه مطلب …

(۱۲۴۷) حدیث در مورد زیارت قبور

شکی نیست که این کار، شرک اکبر است. منظور، رفتن انسان نزد قبور است تا از آنها بخواهد او را از بلاهایی که به آن گرفتار شده، نجات دهند

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه