دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۱۰۸۷) فرق میان دو کلمه‌ی «وسیلة» و فضیلة

(۱۰۸۷) سوال: آیا میان دو کلمه‌ی «وسیلة» و «فضيلة» فرقی وجود دارد؟

جواب:

حتما مقصود سائل، این حدیث است: «آتِ محمَّدًا الوسيلةَ و الفضيلةَ»[۱]: «به محمد وسیله – درجه‌ای در بهشت – و فضیلت عنایت فرما». فرقشان این است که «وسیلة» اسم بالاترین درجه در بهشت است. پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در مورد آن می‌فرماید: «شایسته نیست جز برای یکی از بندگان الله و امیدوارم که آن بنده، من باشم».[۲] اما «فضيلة»: شامل همه‌ی فضيلت‌هایی است که در ثواب و درجات و غیره وجود دارد.

***


[۱] صحیح بخاری: کتاب الأذان، باب الدعاء عند النداء. حدیث شماره: (۵۸۹).

[۲] صحیح مسلم: کتاب الصلاة، باب استحباب القوم مثل قول المؤذن لمن سمعه ثم ثصلی علی النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثم یسأل الله له الوسیلة. حدیث شماره: (۳۸۴). از عبدالله بن عمرو بن عاص رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا با این لفظ: «لَا تَنْبَغِي إِلَّا لِعَبْدٍ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ. وَأَرْجُو أَنْ أَكُونَ أَنَا هُوَ».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل هناك فرق بين الوسيلة والفضيلة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لعله يريد الحديث: «آت محمدا الوسيلة والفضيلة». الفرق بينهما: أن الوسيلة اسم خاص لأعلى درجة في الجنة، قال النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «لا ينبغي أن تكون إلا لعبد من عباد الله، وأرجو أن أكون هو». وأما الفضيلة فهي الفضائل في الثواب والمراتب وغير ذلك.

مطالب مرتبط:

(۱۰۷۸) شرح حدیث (ماء زمزم لما شرب له)

آب زمزم هم برای رفع تشنگی و هم برای رفع گرسنگی است. اما انسان به خاطر پیروی از سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را می‌نوشد، زیرا خیر تماما در پیروی از سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌باشد.

ادامه مطلب …

(۱۰۸۹) حدیث: (إقرأ و رتّل کما کنت ترتل)

ظاهر حدیث که نشان می‌دهد منظور قرائت است؛ چه قرائت از روی قرآن باشد و چه از حفظ. در هر دو صورت مسلمان شامل این حدیث خواهد گشت.

ادامه مطلب …

(۱۱۹۶) آنچه بر امت محمد بخشوده شده است

معنای این حدیث، صحیح است، گر چه در سندش حرف وجود دارد. لکن نصوص قرآن و سنت بر درست بودن معنایش گواهی دارند. کاری که به اشتباه از انسان سر زند، بخشوده می‌شود

ادامه مطلب …

(۱۰۶۰) در مورد نیت و اسباب هجرت

هجرت مورد اشاره در این حدیث به هجرت از دیار کفر به دیار اسلام اشاره دارد و ارتباطی با هجرت یک مسلمان از کشورش به کشور مسلمان دیگری برای کار ندارد.

ادامه مطلب …

(۱۱۱۴) نهی از روزه‌ی یوم الشک برای چه؟

علت اینکه از گرفتن روزه‌ی روز شک نهی شده، این است که یک یا دو روز روزه گرفتن قبل از رسیدن رمضان، دارای نوعی تکلف و افراط گرایی است.

ادامه مطلب …

(۱۱۳۱) پرهیز از ظلم و شحّ و بخیلی

پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم مردم را از ظلم که تجاوز نسبت به حقوق هر کسی است، بر حذر می‌دارد. این تجاوز می‌تواند در حق الله باشد یا در حق بندگانش.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه