شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۷۶۰) به زباله انداختن نوارهای قرآن یا حدیث

(۷۶۰) سوال: آیا جایز است نوارهایی که قرآن کریم یا احادیث نبوی در آن ضبط شده را به سطل زباله انداخت؟ اگر جایز نیست، بعد از بی مصرف شدنشان باید با آنها چه کرد؟

جواب:

در نوارهایی که در آنها قرآن یا حدیث ضبط شده، هیچ اثر ظاهری از آیات و احادیث در آنها وجود ندارد. یعنی تصویری از وجود آیات و احادیث در این نوارها دیده نمی‌شود. بلکه امواج صوتی هستند که وقتی داخل ضبط قرار داده شد، صدا از آنها خارج می‌شود. بنا بر این احکامی که به آنها تعلق می‌گیرد مانند احکامی نیست که به اوراق قرآن و حدیث تعلق می‌گیرد. اگر انسان آن را به هر جایی بیندازد – به شرط اینکه به قصد اهانت و توهین نباشد – مشکلی ندارد. حتی اگر نوار قرآن یا حدیث همراهش باشد و با آن به توالت داخل شود، مشکلی نیست؛ زیرا آیات و احادیث در این نوارها به صورت ظاهری دیده نمی‌شوند.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز رمي الأشرطة التي تحمل تسجيلات لبعض الآيات القرآنية الكريمة وبعض الأحاديث الشريفة في سلة المهملات؟ وإذا كان ذلك لا يجوز فماذا يجب أن نفعل بعد تلفها؟ أفيدونا بذلك.

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذه الأشرطة التي تتضمن شيئًا من الآيات الكريمة أو من الأحاديث النبوية لا يظهر فيها أثر بالنسبة للآيات ولا للأحاديث، أي: لا يظهر للآيات ولا للأحاديث صورة بهذا الشريط، وإنما هي حبيبات أو نبرات إذا مرت بالبكرات التي في المسجل حصل منها هذا الصوت، فلا يثبت لها أحكام الورق الذي يُكتب فيه شيء من القرآن أو من الأحاديث النبوية، فإذا رماها الإنسان في أي مكان بشرط أن لا يقصد إهانتها فإنه لا حرج عليه في ذلك، كما أنه لو دخل بها مكان قضاء الحاجة فإنه ليس في ذلك بأس؛ لأن الآيات أو الأحاديث لا تظهر في هذه الأشرطة.

مطالب مرتبط:

(۷۵۸) حمل قرآن برای تلاوت به جاهای دور

(۷۵۸) سوال: آیا بردن قرآن به مکانی دور برای تلاوت آن جایز است؟ حکم آن چیست؟ جواب: شاید منظورش از مکان دور، سرزمین کفر باشد که می‌گوییم: اشکالی ندارد انسان قرآن را به سرزمین‌های غیر اسلامی ببرد. زیرا برخی از اهل علم، بردن قرآن به دار الحرب را حرام دانسته‌اند که علت آن نیز ترس […]

ادامه مطلب …

(۷۵۱) آیا فراموش کردن قرآن گناهان کبیره است؟

(۷۵۱) سوال: جناب شیخ! آیا فراموش کردن قرآن جزء گناهان کبیره به شمار می‌رود؟ دلیل آن را نیز بیان کنید. جواب: فراموش کردن قرآن، گناه کبیره به شمار نمی‌رود. اگر کسی آن اندازه که لازم است، قرآن می‌خواند تا آنچه را حفظ کرده، فراموش نکند، ولی گاهی فراموشی به او دست دهد، گناهی ندارد. چون […]

ادامه مطلب …

(۷۵۹) اتکا بر مصحف هنگام نوشتن

(۷۵۹) سوال: حکم اتکا بر مصحف به هنگام نوشتن چیست؟ جواب: اتکا بر قرآن به هنگام نوشتن اگر به قصد توهین نباشد، اشکالی ندارد و غالبا کسی که دارد می‌نویسد، قصدش اهانت نیست. ولی بهتر این است که اگر قصد نوشتن چیزی از قرآن را دارد، قرآن را جلوی خود قرار داده و بنویسد. اما […]

ادامه مطلب …

(۷۵۶) حکم طراحی آیات قرآن چیست؟

(۷۵۶) سوال: بعضی از کسانی که خطشان خوب است، آیه‌ای از قرآن را به گونه‌ای می‌نویسند که انگار مردی دارد نماز می‌خواند. حکم این کار چیست؟ جواب: به نظرم این کار جایز نیست و تکلّف به حساب می‌آید. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده‌اند: «تکلّف کنندگان هلاک شدند».[۱] نکته‌ی دیگر اینکه نوشتن به عربی با حروف عربی، […]

ادامه مطلب …

(۷۵۵) نوشتن بسم الله الرحمن الرحیم روی تخته

(۷۵۵) سوال: حکم نوشتن (بسم الله الرحمن الرحیم) روی تخته سیاه چیست؟ جواب: اگر قرار است چیزی روی تخته سیاه نوشته شود، خوب است. ولی اگر چیزی روی آن نوشته نمی‌شود، دیگر فایده‌ای در نوشتن آن نیست. همچنین در غالب اوقات، وقتی معلم برای تدریس به کلاس می‌آید، تخته سیاه پشت سر او قرار می‌گیرد. […]

ادامه مطلب …

(۷۵۰) سوال: مواظبت بر قرآن چگونه است؟

(۷۵۰) سوال: مواظبت بر قرآن چگونه است؟ جواب: مواظبت بر قرآن، مداومت بر تلاوت آن بر حسب مصلحت و حاجت است. چه بسا انسان از نظر حفظ قرآن ضعیف باشد که در این صورت به او می‌گوییم: بیشتر آن را تلاوت کن و بر تلاوت آن مواظبت داشته باش تا آن را فراموش نکنی. گاهی […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه