شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۷۲۱) حکم تحصیل در مدارس مختلط

(۷۲۱) سوال: من از سوریه هستم. تمام مدارسی که در استان ما وجود دارد، مدارس مختط هستند و دختران همه بی حجابند. امکان حرف نزدن با آنها هم وجود ندارد. چرا که در خلال کلاس‌های درس مجبور به این کار می‌شویم. سوالم این است: حکم شرع در این مورد چیست؟

جواب:

بر تو واجب است مدرسه‌ای پیدا کنی که مختلط نباشد. چون اختلاط، فتنه‌ی بزرگی است و جایز نیست انسان خود را در معرض فتنه قرار دهد. زیرا شخص قبل از اینکه به فتنه بیفتد، به خودش اعتماد دارد و می‌گوید: من از خودم محافظت می‌کنم و به چنین چیزی تمایل ندارم و از آن خوشم نمی‌آید. اما وقتی در دام فتنه بیفتد، دیگر نمی‌تواند خارج شود. به همین خاطر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم دستور داده‌اند که: «هر كس در مورد خروج دجال بشنود بايد از او دوری کند» و سبب آن را در آخر حدیث ذکر می‌کند: «قسم به الله که شخص نزد او می‌رود و گمان می‌برد که مومن است. اما به خاطر شبهاتی که دجال مطرح می‌کند، پیرو او می‌شود».[۱]

پس به این برادر می‌گویم: باید دنبال مدرسه‌ای بگردی که چنین نباشد. اگر همه‌ی مدارس چنین وضعیتی داشتند و تو هم محتاج درس هستی، درست را بخوان و تا جایی که می‌توانی از فاحشه و فتنه و دوری کن؛ چشمشت را پایین بینداز و زبانت را حفظ کن و با زنان حرف نزن و به سمت آنها نرو.

***

[۱] مسند احمد: (ج۴، ص۴۳۱). سنن ابوداود: کتاب الملاحم، باب خروج الدجال، حدیث شماره (۴۳۱۹)، از عمران بن حصین رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ با این لفظ: «مَنْ سَمِعَ بِالدَّجَّالِ فَلْيَنْأَ عَنْهُ، فَوَاللَّهِ إِنَّ الرَّجُلَ لَيَأْتِيهِ وَهُوَ يَحْسِبُ أَنَّهُ مُؤْمِنٌ فَيَتَّبِعُهُ، مِمَّا يَبْعَثُ بِهِ مِنَ الشُّبُهَاتِ»، أَوْ «لِمَا يَبْعَثُ بِهِ مِنَ الشُّبُهَاتِ».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل من سوريا: جميع المدارس بمحافظتي، وهي محافظة إدلب مدارسها مختلطة شباب وفتيات وهن سفور فوق العادة وخاصة في مدرستي، ولا يمكن بل ولا يستطيع المرء إلا أن يتحدث معهن من خلال الدروس. والمطلوب: ما حكم الشرع في ذلك؟ أفيدونا جزاكم الله ألف خير.

فأجاب رحمه الله تعالى: الذي يجب عليك أيها الأخ أن تطلب مدرسة ليس فيها هذا الاختلاط الذي وصفت حال أهله، لأن ذلك فتنة عظيمة، ولا يجوز للإنسان أن يُعَرِّضَ نفسه للفتن فإن الرجل قد يثق في نفسه قبل أن يقع في الفتنة، قد يقول: أنا حافظ لنفسي، وأنا لا أميل إلى هذا الشيء، وأنا أكرهه، ولكن إذا وقع في الحبائل ،أمسكته، ولهذا أمر النبي صلى الله عليه وسلم: «من سَمِعَ بِالدَّجَّالِ فَلْيَنَا مِنْهُ مَنْ» أي: يبعد عنه، وبين السبب في آخر الحديث فقال: «فَوَاللَّهُ إِنَّ الرَّجُلَ لَيَأْتِيهِ وَهُوَ يَحْسِبُ أَنَّهُ مُؤْمِنٌ، فَيَتَّبِعُهُ مِمَّا يُبْعَثُ بِهِ مِنَ الشُّبُهَاتِ».

فنقول: أيها الأخ يجب عليك أن تطلب مدرسة ليس هذا وضعها، فإن لم تجد مدرسة إلا بهذا الوضع وأنت محتاج إلى الدراسة، فإنك تقرأ تدرس، وتحرص بقدر ما تستطيع على البعد عن الفاحشة والفتنة، بحيث تغض بصرك وتحفظ لسانك، ولا تتكلم مع النساء ولا تمر إليهن.

مطالب مرتبط:

(۶۲۰) آیا در اسلام فلسفه وجود دارد؟

(۶۲۰) سوال: آیا در شریعت اسلامی فلسفه وجود دارد؟ جواب کسی که این ادعا را دارد، چیست؟ آیا برای طالب علم جایز است چنین دروسی را خوانده و در آن تعمق کند؟ جواب: فلسفه، یک علم مستقل یونانی است و اصحابش چنان در آن غرق می‌شوند تا به جایی می‌رسند که عقل را در همه […]

ادامه مطلب …

(۷۰۴) کمک درسی به دانشجویان و دانش آموزان

(۷۰۴) سوال: آیا کمک کردن به دانش آموزان در حل تکالیف یا مساعدت و کمک به دانشجویان در تحقیقاتی که دارند، فقط برای اینکه در کارشان به آنها کمکی شده باشد و همچنین برای تشجیع و ترغیبشان و گاهی نیز به خاطر ضیق وقت، تعاون بر نیکی و تقوا به حساب می‌آید؟ جواب: این به […]

ادامه مطلب …

(۶۳۷) سوال: حفظ قرآن برای آدم کم حافظه

(۶۳۷) سوال: من همیشه سعی می‌کنم قرآن کریم و سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را بخوانم. اما از لحاظ حفظ، ضعیف هستم.  شما چه روشی را به من پیشنهاد می‌کنید که به وسیله‌ی آن، قرآن را حفظ کنم؟ جواب: اینها چندتا از اسباب حفظ قرآن هستند: اول: بهتر است از کودکی حفظ قرآن را شروع کند. زیرا […]

ادامه مطلب …

(۶۹۰) حکم پاسخ دادن به سوالات شرعی

(۶۹۰) سوال: اگر کسی از من در مورد یک مساله‌ی شرعی سؤال کرد، جوابش را با چیزهایی که از مطالعه‌ی کتاب‌های دینی می‌دانم، یا با گوش دادن به نوارهای دینی یا چیزهایی که در این برنامه شنیده و یاد گرفته‌ام بدهم، یا اینکه بگویم: نمی‌دانم؟ جواب: بر تو واجب است که وقتی کسی از تو […]

ادامه مطلب …

(۷۱۳) خواندن کتابهای دینی در عادت ماهانه

(۷۱۳) سوال: آیا وقتی که در عادت ماهانه هستم، جایز است کتاب‌های دینی مثل (فقه السنة) را بخوانم یا خیر؟ جواب: برای زن حایض جایز است الله را ذکر گفته و تهلیل[۱] و تسبیح و تکبیر بگوید. هر کتاب دینی که خواست، چه تفسیر باشد و چه حدیث یا کتب فقه و غیره را بخواند. […]

ادامه مطلب …

(۷۰۰) آیا جایزه دادن به دانش آموزان پاداش دارد؟

(۷۰۰) سوال: آیا معلمی که به دانش آموزانش جایزه می‌دهد تا تشویق شوند، اجر و ثواب می‌برد؟ جواب: اگر معلم به دانش آموزانش جوایزی می‌دهد که بدین وسیله آنها را به درس خواندن تشویق و ترغیب نموده و ذوق آنها را برای یادگیری بیشتر کند و به خاطر آن با هم مسابقه دهند، حتما ثواب […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه