یکشنبه 3 شوال 1447
۲ فروردین ۱۴۰۵
22 مارس 2026

(۷۱۱) رفتن زن برای شرکت در درس و سخنرانی

(۷۱۱) سوال: حکم خروج مکرر زن از خانه برای شرکت در سخنرانی‌ها و دروس چیست؟ مثلا عصر برای حضور در حلقه‌های حفظ قرآن و بعد از عشا برای حضور در سخنرانی علما حاضر شود. آیا در صورتی که این کار با اجازه‌ی ولی باشد، جایز است؟ آیا این کار، یعنی خروج زیاد از خانه، تشابه به مردان حساب می‌شود؟ آیا با این آیه‌ی کریمه مخالف است که می‌فرماید: {وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ} [احزاب: ۳۳]: (و در خانه‌های خود بمانید)؟

جواب:

اشکالی ندارد که زن برای حضور در حلقه‌های حفظ قرآن مخصوص زنان، از خانه خارج شود. چون این یک نوع خیر به شمار می‌رود. همچنین اشکالی ندارد که در سخنرانی علما حضور یابد؛ در صورتی که از این سخنرانی‌ها استفاده می‌برد. حتی اگر این جلسات هر شب نیز برگزار شود، در صورتی که خوف فتنه نبوده و ولیّ او نیز موافقت داشته باشد، اشکالی برای حضور در این جلسات نیست و مخالف با این آیه‌ی کریمه نیست که می‌فرماید: {وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ وَلا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجَاهِلِيَّةِ الأُولَى} [احزاب: ۳۳]: (و در خانه‌هایتان بمانید و به مانند جاهلیت گذشته، تبرج و آرایش نکنید). چون خروج زن از خانه فقط در صورتی درست است به خاطر مصلحتی بالاتر از مصلحت ماندن در خانه باشد. البته در مورد سخنرانی‌ها و کنفرانس‌ها، امروزه مساله خیلی ساده شده و به وسیله‌ی نوارهای صوتی که این سخنرانی‌ها و کنفرانس‌ها در آنها ضبط می‌شود، شخص می‌تواند در خانه نیز آنها را گوش دهد. اما ممکن است عده‌ای از سخنرانان راغب نباشند کسی صدایشان را ضبط کند که در این صورت، هر کس می‌خواهد به سخنرانی گوش کند، حتما باید در آنجا حضور یابد.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: ما حكم خروج المرأة إلى الندوات والمحاضرات باستمرار؟ كأن تحضر في وقت العصر حلقات تحفيظ القرآن، وفي فترة ما بعد العشاء تحضر الندوات لبعض العلماء؟ فهل هذا الفعل يجوز إذا كان. برضا وليها؟ وهل في ذلك مشابهة للرجال بكثرة الخروج؟ وهل يخالف الآية الكريمة: ﴿ وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُن ﴾ [الأحزاب: ٣٣]؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: لا حرج على المرأة أن تخرج إلى حلقات تحفيظ القرآن النسائية، فإن هذا من الخير، ولا حرج عليها أن تحضر الندوات إذا كانت تنتفع بذلك، حتى لو تكررت المحاضرات والندوات كل ليلة، فلا حرج عليها إذا أمنت الفتنة ووافقها وَلِيُّها على ذلك، وهذا لا يخالف الآية الكريمة: ﴿ وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ وَلَا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّحَ الْجَهِلِيَّةِ الْأُولَى ﴾ [الأحزاب: ٣٣)، لأن المرأة لم تخرج من بيتها إلا لمصلحة فوق بقائها في بيتها، على أن الأمر -والحمد لله – في الوقت الحاضر يمكن تداركه بالنسبة للندوات والمحاضرات بالأشرطة التي تُسَجَّلُ فيها تلك الندوات والمحاضرات، ولكن ربما يكون بعض المحاضرين لا يرغب أن تسجل محاضراته، وحينئذ يكون حضور المحاضرة لا بد منه لمن أراد أن يستمع إليها.

مطالب مرتبط:

(۶۶۶) نظر شیخ ابن عثیمین در مورد چند کتاب مفید

(۶۶۶) سوال: نظر جناب شیخ در مورد کتاب (مختصر تفسیر ابن کثیر) و (فقه السنة) و (ریاض الصالحین) و  (الکبائر) و (قصص الانبیاء) چیست؟ جواب: در ابتدا باید بگویم که رجوع کردن به اصل، بهتر و برتر است. اما اگر حاجت – مثل ضیق وقت یا دیگر اسباب – اقتضا کند که انسان به کتاب‌های […]

ادامه مطلب …

(۶۰۷) خلاصه‌ای در فضیلت علم و دانش

(۶۰۷) سوال: امروزه جوانان را می‌بینم که به طاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پایبند شده‌اند، ولی تنها مشغول یادگیری حدیث وتفسیر وتوحید وفقه هستند و علوم دیگر مانند ریاضیات و علوم را ترک کرده و می‌گویند به دنبال آخرت هستند. به همین خاطر تنها به دروس شرعی اهتمام ورزیده و با علوم دیگر، کاری ندارند. من نمی‌گویم […]

ادامه مطلب …

(۷۲۳) بلند شدن شاگردان هنگام ورود معلم

(۷۲۳) سوال: حکم بلند شدن دانش آموزان هنگام ورد معلم به کلاس برای ادای احترام به معلم، چیست؟ جواب: برپا شدن هنگام ورد معلم به کلاس برای احترام و تعظیم معلم، شایسته نیست. زیرا صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم این کار را با رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که از هر کسی برای احترام و تعظیم شایسته‌تر است، نکرده‌اند. اما […]

ادامه مطلب …

(۶۱۴) روش صحیح طلب علم در ابتدای آموختن

(۶۱۴) سوال: جناب شیخ از شما تقاضا دارم که روش صحیح طلب علم برای مبتدی را بیان کنید. هم چنین کتاب‌هایی که باید از آنها شروع کند را معرفی نمایید. جواب: منهج صحیح برای طالب علم، چه در اول راه باشد و چه در میانه راه طلب علم و چه در پایان آن، این است […]

ادامه مطلب …

(۶۸۱) کتاب (المأثورات) و (الدعاء المستجاب)

(۶۸۱) سوال: جناب شیخ! نظر شما در مورد کتاب (المأثورات) و (الدعاء المستجاب) چیست؟ جواب: کتاب «الدعاء المستجاب» حاوی روایات بدعی است که صحت ندارند و توصیه نمی‌کنم کسی آن را بخواند. البته اشکالی ندارد که طالب علم آن را بخواند تا از روایاتش دوری کند. البته که چیزهای مفیدی نیز در آن وجود دارد. […]

ادامه مطلب …

(۶۱۵) مراحل طلب علم توسط دانشجو

(۶۱۵) سوال: مراحلی که یک طالب علم باید بر مبنای آنها حرکت کند چیستند؟ جواب: مراحلی که یک طالب علم در مسیر طلب علم باید بر طبق آن حرکت کند چنین است: ابتدا باید از قرآن شروع کند. چون صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم ده آیه را فرا می‌گرفتند و تنها زمانی به سراغ ده آیه‌ی دیگر می‌رفتند […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه