دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۷۰۷) دعوت به سوی الله توسط زنان

(۷۰۷) سوال: یک زن چگونه می‌تواند مردم را به دین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دعوت دهد؟ چه چیزهایی به او در این راه کمک می‌کنند؟ برای شروع در طلب علم شرعی، چه کتاب‌هایی را مطالعه نماید؟

جواب:

اولا زن نیز در صورتی که نسبت به شریعت علم داشته باشد، کاملا مثل مرد، دعوتگر به حساب می‌آید. در صورتی که علم نداشته باشد، جایز نیست بدون علم، چیزی بگوید. زیرا الله تعالی می‌فرماید: {قُلْ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَالإِثْمَ وَالْبَغْيَ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَأَنْ تُشْرِكُوا بِاللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَانًا وَأَنْ تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ مَا لا تَعْلَمُونَ} [اعراف: ۳۳]: (بگو: الله حرام كرده كارهای زشت و نابهنجار را، خواه آن چيز آشكارا انجام پذيرد و ظاهر گردد و خواه پوشيده انجام گيرد و پنهان ماند، و بزهكاری را و ستمگری را كه به هيچ وجه درست نيست، و اين كه چيزی را شريك الله كنيد بدون دليل و برهانی كه از سوی الله مبنی بر حقّانيّت آن خبر در دست باشد، و اين كه به دروغ چيزی را به الله نسبت دهید كه نمی دانيد). نیز به دلیل این آیه: {وَلا تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولَئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْئُولا} [اسراء: ۳۶]: (از چيزی دنباله‌روی مكن كه از آن آگاه نیستی. بی گمان چشم و گوش و دل همه مورد پرس و جوی از آن قرار می‌گيرد). همچنین به دلیل این آیه که الله تعالی به پیامبرش صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده: {قُلْ هَذِهِ سَبِيلِي أَدْعُو إِلَى اللَّهِ عَلَى بَصِيرَةٍ أَنَا وَمَنِ اتَّبَعَنِي وَسُبْحَانَ اللَّهِ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ} [یوسف: ۱۰۸]: (بگو: اين راه من است كه من و هر که از من پیروی می‌کند، با آگاهی و علم به سوی الله می‌خوانیم و الله منزّه از هر عیبی است و من از زمره‌ی مشركان نمی‌باشم).

دوم: توانایی داشته باشد که آنچه را دانسته، بیان کند.

سوم: توانایی مجادله با مخالف را داشته باشد. چرا که ممکن است شخصی مخالف با او بیاید در حالی که دارای فصاحت و بیان زیبا باشد و با فصاحت و بیانش بر این خانم دعوتگر غلبه کند؛ چون دفاع خانم دعوتگر ضعیف و باطل شخص مخالف قویست. به همین خاطر باید توانایی مجادله با شخص معارض و مخالف را داشته باشد.

اما با چه کتاب‌هایی شروع کند: بهترین کتاب برای طالب علم، قرآن است که باید آن را حفظ کرده و در معانی آن تدبر نماید و به وسیله‌ی آن، مردم را به سوی دین الله عزوجل فرا بخواند.

سپس کتاب‌های صحیح حدیث؛ زیرا سنت بیان کننده و توضیح دهنده و تفسیر کننده‌ی قرآن است و در وجوب عمل به آن، با قرآن برابر است.

سپس به سراغ کتاب‌های عقیده و توحید برود؛ خصوصا اگر در کشوری است که شرک و عقاید باطل در آن رواج دارد.

سپس هر کدام از کتاب‌های فقهی که اهل علم نوشته‌اند و برایش میسر شد را بخواند و در مورد هر مساله‌ای از اهل علم سوال نماید که بدین گونه، به جواب دقیق خواهد رسید.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: كيف تكون المرأة داعية لدين الله؟ وما هي الأسباب المعينة على ذلك؟ وما الكتب التي أبدأ بها في تحصيل طلب العلم الشرعي؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أولا: تكون المرأة داعية كالرجل تماما إذا كان لديها علم بشريعة الله، فإن لم يكن لديها علم فلا يحل لها أن تتكلم بلا علم، لقول الله – تعالى -: ﴿ قُلْ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَالْإِثْمَ وَالْبَغْيَ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَأَن تُشْرِكُوا بِاللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَنَا وَأَن تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ ﴾ [الأعراف: 33]، ولقوله تعالى -: ﴿ وَلَا نَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمُ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولَبِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْئُولًا ﴾ [الإسراء: ٣٦]، ولقوله تعالى لنبيه -صلى الله عليه وعلى آله وسلم -: ﴿ قُلْ هَذِهِ سَبِيلِي أَدْعُوا إِلَى اللَّهِ عَلَى بَصِيرَةٍ أَنَا وَمَنِ اتَّبَعَنِي وَسُبْحَنَ اللَّهِ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ ﴾ [يوسف: ١٠٨].

ثانيا: أن يكون لديها قدرة على التكلم بما علمت.

ثالثا: أن يكون لديها قدرة على مجادلة المعارض، لأنه قد يقوم شخص معارض لما تدعو إليه، ويكون لديه فصاحة وبيان، فيغلب بفصاحته وبيانه على هذه الداعية، لضعف دفاعها وقوة باطله فلا بد أن يكون لديها قدرة على مجادلة المعارض.

وأما ما تبدأ به: فخير ما يبدأ به طالب العلم كتاب الله -عز وجل-، أن يحفظه ويتدبر معانيه، ويدعو الناس إلى دين الله -تعالى- به.

ثم ما صح عن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-، فإن السنة تبين القرآن وتوضحه وتفسره، وهي شقيقة القرآن في وجوب العمل بها. ثم بكتب العقيدة والتوحيد، لا سيما إذا كان في بلد يكثر فيه الشرك والعقيدة الباطلة.

ثم بما كتبه أهل العلم من الفقه، حسبما يتيسر لها، والأحسن أن تسأل عن كل مسألة بعينها، أي تسأل أهل العلم، ليكون ذلك أدق في الجواب.

مطالب مرتبط:

(۶۹۷) زکات علم، آموزش آن به مردم است

(۶۹۷) سوال: آیا درست است که می‌گویند علم زکات دارد و زکات آن، آموختن به مردم است؟ جواب: بله، بر شخص عالم و دانشمند واجب است که وقتی مردم به علمش احتیاج پیدا کردند، آن را برای مردم بیان کند؛ چه با جواب دادن به سوال‌های آنها باشد و چه با بیان علم برای مردم […]

ادامه مطلب …

(۶۴۵) سؤال: حکم قرائت قرآن با لکنت زبان چیست؟

(۶۴۵) سؤال: از شما بزرگوار در مورد تجوید قرآن کریم سوال دارم. چون من می‌خواهم قرائت قرآن را به خوبی یاد بگیرم. اما خواندن آن با تجوید برای من سخت است و هنگام قرائت، بسیار دچار لکنت می‌شوم. معلمی هم ندارم که تجوید را به من بیاموزد. حال با توجه به این مسأله، قرائت قرآن […]

ادامه مطلب …

(۶۵۵) سوال: مطالعه کتاب‌های دینی

(۶۵۵) سوال: از میان کتاب‌های دینی، توصیه می‌کنید چه کتاب‌هایی را خریده و مطالعه کنم؟ جواب: یکی از بهترین کتاب‌هایی که دیده‌ام، کتاب (زاد المعاد في هدي خیر العباد) تألیف ابن قیم است. این کتاب هم در زمینه‌ی فقه است و هم در زمینه‌ی سیرت و طب. کتاب مفید دیگر، کتاب (ریاض الصالحین) تالیف نووی […]

ادامه مطلب …

(۶۱۶) برای طلب علم از کجا شروع کنم

(۶۱۶) سوال: طالب علم برای شروع طلب علم، از حفظ قرآن کریم آغاز کند یا خواندن کتاب‌های اهل علم؟ جواب: از حفظ قرآن شروع کند. هیچ چیز بهتر از حفظ قرآن برای کسی که می‌خواهد چیزی را حفظ کند، نیست. زیرا قرآن کلام الله عزوجل است و تلاوت آن عبادت به حساب می‌آید. تدبر در […]

ادامه مطلب …

(۶۵۲) سوال: کدام کتاب سودمند را بخوانم؟

(۶۵۲) سوال: خواندن چه کتاب‌های سودمندی را به من توصیه می‌کنید؟ جواب: سودمندترین کتابی که توصیه می‌کنم آن را خوانده و در آن تدبر نمایی، قرآن است. همچنین تفاسیر علمای مورد اطمینان را مطالعه کن تا همان طور که قرآن را حفظ می‌کنی معنی آن را نیز بفهمی. به همین خاطر بود که صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم […]

ادامه مطلب …

(۶۵۱) سوال: کتاب‌های مفید برای طالب علم

(۶۵۱) سوال: شما به یک دانشجوی علوم شرعی در زمینه‌ی عقیده و فقه و حدیث و سیرت برای شروع، چه کتاب‌هایی را  توصیه می کنید؟ با توجه به اینکه گرایش من به مذهب حنبلی است؟ جواب: قبل از هر چیز، همه‌ی مسلمانان را نصیحت می‌کنم که به قرآن و فهم آن و تفسیر این کتاب، […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه