پنج‌شنبه 17 شعبان 1447
۱۶ بهمن ۱۴۰۴
5 فوریه 2026

(۶۷۸) سوال در مورد کتاب‌های طب جلال الدین سیوطی

(۶۷۸) سوال: کتاب‌هایی در زمینه‌ی طب از شیخ جلال الدین سیوطی دیده‌ایم. آیا ایشان با اینکه عالم تفسیر بوده، در طب نیز عالم بوده یا تشابه اسمی است یا این کتاب‌ها منسوب به اوست؟ اگر در این مورد اطلاعی دارید، نظرتان در مورد چیزهایی که در کتاب نوشته، چیست؟ خصوصا در مورد رموز و طلسم‌های ناشناخته و حروف ابجد و ارقامی که ذکر کرده و ادعا کرده برخی از آنها دوای جنون و برخی دوای امراض دیگری هستند؟

جواب:

تا جایی که سیوطی را می‌شناسم، او عالم طب نیست. گر چه خیلی قبل کتابی از او خوانده‌ام که شامل چندین علم از جمله طب بود.

اما در مورد مسائلی که سائل از این کتاب در مورد طلسم و حروف و غیره به زبان عربی مطرح کرد، چیزی نمی‌دانم. باید دانست که شفا جستن از چیزی که معنایش را کسی نمی‌فهمد، جایز نیست. جایز نیست با کلماتی که شخص نمی‌داند چیست و عبارت از طلسم و اشیاء ناشناخته است، کسی را درمان کرد یا از آن برای شفا، استفاده نمود. بلکه برای شفا جستن، باید از نوشتن کلمات معروفی استفاده کرد که با شریعت منافات ندارند.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: وجدنا كتبًا مؤلفة في الطب للشيخ جلال الدين السيوطي رحمه الله، فهل كان عالما بالطب إلى جانب التفسير حسب ما تعلمون؟ أم أنه على اسم؟ أو هي منسوبة إليه فقط ؟ فإن كنتم قد اطلعتم على شيء منها فما رأيكم فيما اشتملت عليه وخاصة تلك الرموز والطلاسم التي لا تعرف، والأحرف الأبجدية العربية والأرقام، وهذه دواء للجنون وبعض الأمراض الأخرى؟

فأجاب رحمه الله تعالى-: أنا لا أعرف عن السيوطي أنه عالم بالطب، وإن كنت قد قرأت له قديما كتابًا يشتمل على عدة علوم منها بحوث في الطب. أما ما ذكره السائل من هذا الكتاب الذي فيه الطلاسم باللغة العربية وغيرها، والحروف وما أشبهها، فهذا لا أعرف عنه شيئًا، لكن يجب أن يعلم أنه لا يجوز الاستشفاء بأمر لا يعرف معناه، فهذه الحروف التي لا يدرى ما هي، وهي عبارة عن طلاسم وأشياء لا تعلم لا يجوز لأحد أن يتداوى بها ولا يستشفي بها، وإنما يستشفى بالكتابة المعروفة التي لا تنافي ما جاءت به الشريعة.

مطالب مرتبط:

(۷۱۴) حضور زن حائض در مسجد برای استماع سخنرانی

(۷۱۴) سوال: آیا برای زنی که در عادت ماهانه به سر می‌برد جایز است برای گوش دادن به سخنرانی‌های سودمند در مسجد حاضر شود؟ البته در صورتی که مطمئن است جایی را کثیف نمی‌کند و برای کم شدن ناپاکی، وضو هم می‌گیرد؟ نیز با توجه به اینکه مدت زمان عادت ماهانه در بین زنان متفاوت […]

ادامه مطلب …

(۶۲۳) یادگیری کدام علوم شرعی واجب است؟

(۶۲۳) سوال: یادگیری کدام یک از علوم شرعی برای مؤمن واجب است؟ جواب: یادگیریِ آن عده از مسائل دینی که الله تعالی بر انسان واجب فرموده، مثل طهارت و نماز و زکات و روزه و حج و نیکی به والدین و صله‌ی رحم و غیره، واجب است. هر مسلمانی باید قبل از هر چیز، مسائل […]

ادامه مطلب …

(۶۱۸) آیا علوم شرعی منحصر در علوم دینی است؟

(۶۱۸) سوال: آیا آموختن دین فقط منحصر در علوم شرعی است یا علوم دیگری را نیز شامل می‌شود؟ جواب: علوم دینی زیر مجموعه‌ی علم شرعی هستند، و آموختنِ آنها شرعی است. در این مورد حرفی نیست. اما در مورد یادگیری بقیه‌ی علوم؛ باید دید: اگر در راستای کمک به یادگیری علوم شرعی هستند، به عنوان […]

ادامه مطلب …

(۷۰۶) حاضر نشدن در کلاس به بهانه‌ی امتحان

(۷۰۶) سوال: آیا برای دانشجویان علوم دینی جایز است که از حضور در یک کلاس به بهانه‌ی خواندن درس دیگری که امتحان دارند، خودداری کنند؟ خصوصا اگر دانشجو در اول ترم سستی کرده و وقتی امتحانات ترم شروع شود، به بهانه‌ی درس خواندن، در کلاس‌ها حضور پیدا نکند؟ آیا برای دانشجویان نصیحت و توصیه‌ای در […]

ادامه مطلب …

(۶۳۰) کسی که فکرش پریشان است، چگونه طلب علم کند

(۶۳۰) سوال: شخصی دوست دارد علم دینی را بیاموزد. اما ذهنش خیلی پریشان است و به فکر فرو رفته و آن را فراموش می‌کند. به راحتی نمی‌تواند چیزی را حفظ کند مگر اینکه وقت زیادی را صرف آن نماید. با توجه به اینکه او وقت خود را صرف امور سودمندی مثل گوش دادن به نوارهای […]

ادامه مطلب …

(۶۰۸) حلقه‌ی علم بهتر است یا حلقه‌ی ذکر؟

(۶۰۸) سوال: در روایات آمده که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم حلقه‌ي علم وحلقه‌ي ذکری را دیدند. ایشان حلقه‌ی علم را برگزیده وآنجا نشستند. آیا این روایت صحیح است؟ اگر صحیح باشد، پس آنهایی که در حلقه‌ی ذکر بودند چگونه ذکر می‌کردند یا چه ذکری می‌گفتند که رسول صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آنها را منع نکرد. اما حلقه‌ی علم را […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه