سه‌شنبه 14 صفر 1448
۶ مرداد ۱۴۰۵
28 جولای 2026

(۶۴۰) سوال: بهترین روش برای حفظ قرآن

(۶۴۰) سوال: به نظر شما بهترین روش برای حفظ قرآن کریم چیست؟ سوال دیگر اینکه آیا جایز است تنها جزء معینی از قرآن مثل جزء ۲۶ را بخوانم و حفظ کنم و بقیه‌ی قرآن را رها کنم؟

جواب:

بهترین راه برای حفظ قرآن زمانی است که سن انسان کم باشد؛ چرا که حفظ برای شخص کم سن و سال آسان است. حفظ قرآن در سن پایین دو فایده دارد:

اول: آسان بودن حفظ.

دوم: باقی ماندن حفظ در قلب؛ به طوری که آن را فراموش نمی کند.

این بهترین سن برای حفظ قرآن است.

اما از نظر وقت: بهترین وقت در اول روز است. بعد از نماز صبح، قرآن خوانده و آن را حفظ کن.

اما در کیفیت حفظ، مردم با هم فرق دارند؛ مثلا برخی ۵ سطر را خوانده، حفظ کرده و سپس بارها آن را تکرار می‌کنند تا در قلبشان تثبیت شود. سپس به سراغ ۵ سطر دیگر می‌روند و به همین صورت ادامه می‌دهند و هر وقت ۵ سطر را حفظ کردند، ادامه‌ی آن را حفظ می کنند. برخی دیگر یک صفحه‌ی کامل را خوانده و تکرار می‌کنند تا زمانی که آن را از بَر کنند. برخی نیز کمتر و بیشتر از این حفظ می‌کنند. منظور این است که کیفیت حفظ به خود شخص بر می‌گردد و هر کس خود بهتر می‌داند که چه روشی برایش آسان‌تر است.

اما حفظ کردن جزء معینی از وسط قرآن هم جایز است و اشکالی ندارد. اما بهتر است حفظ را از اول قرآن شروع کنی و آن را تا آخر، حفظ نمایی.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما هي أفضل طريقة ترونها لحفظ القرآن الكريم؟ وهل يجوز أن أقرأ جزءًا معينًا مثل الجزء السادس والعشرين لكي أحفظه وأترك باقي القرآن؟ أفيدوني مأجورين؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الطريقة المثلى لحفظ القرآن الكريم أن تحفظه وأنت صغير السن، لأن صغير السن يَسْهُلُ عليه الحفظ، ففي حفظ القرآن حال الصغر فائدتان:

الفائدة الأولى: سهولة الحفظ.

والفائدة الثانية: رسوخ المحفوظ في القلب بحيث لا ينساه. هذا بالنسبة للسن الذي ينبغي أن يحفظ القرآن فيه.

أما الوقت: فأحسن ما يكون في أول النهار، إذا صليت الفجر أن تقرأ القرآن لتحفظه.

وأما كيفية الحفظ: فالناس يختلفون، فمن الناس من يقرأ خمسة أسطر مثلا فيحفظها، ثم يعيدها مرة بعد أخرى حتى ترسخ في قلبه، ثم ينتقل إلى خمسة أسطر أخرى، وهكذا، وكلما أنهى خمسة أسطر حفظ ما بعدها، ومن الناس من يقرأ صفحة كاملة ويكررها ثم يحفظها، ومن الناس من يأخذ أكثر من هذا.

المهم أن هذا – أعني : كيفية الحفظ – يرجع الى الإنسان، وهو يعرف من نفسه ما هو أهون عليه.

ويجوز أن تقتصر على حفظ جزء معين في وسط القرآن، ولا حرج عليك، لكن احرص على أن تبدأ من أول القرآن حتى تكمله.

مطالب مرتبط:

(۶۵۷) سوال: توصیه به کتب تفسیر

(۶۵۷) سوال: خواندن چه کتاب‌های تفسیری را به من و دانشجویان توصیه می‌کنید؟ جواب: گرایش کتاب‌های تفسیر با یکدیگر متفاوت است؛ مثلا تفسیر ابن کثیر یکی از بهترین تفاسیر است، ولی او در این کتاب زیاد به لغت عربی از جهت بلاغت و إعراب و غیره عنایت نورزیده است. تفسیر ابن جریر نیز طولانی است […]

ادامه مطلب …

(۶۹۳) ترک تدریس و اشتغال به عبادت

(۶۹۳) خانمی پرسیده: معلم هستم و می‌خواهم تدریس را رها کرده و مشغول عبادت شوم. آیا این کارم اشتباه است؟ اگر اشتباه نست، در صورتی که پدرم موافق کارم نباشد، حکمش چیست؟ جواب: بهتر است به تدریس ادامه دهد. چون تدریس، نشر علم است و بر خلاف عبادت خاص، تدریس عبادتی به شمار می‌رود که […]

ادامه مطلب …

(۶۸۸) برخی بدعتهای دفن و تعزیه

(۶۸۸) سوال: اینجا رسم است که وقتی یکی از اعضای خانواده وفات کرد، مردم سه روز اول برای عزا جمع می‎‌شوند و قرآن می‌خوانند و هر چقدر بتوانند، ختم می‌کنند. بعد یک جا جمع می‌شوند و یک شیخ یا یکی از زنان دعای ختم قرآن را که از روی کتاب (دعاء ختم القرآن) تالیف احمد […]

ادامه مطلب …

(۶۷۴) کتابهایی در باب زهد و فروتنی

(۶۷۴) سوال: جناب شیخ! در باب زهد، خواندن چه کتاب‌هایی را توصیه می‌کنید؟ جواب: در باب زهد هیچ چیزی بهتر از قرآن و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وجود ندارد. زهد، دو مفهوم شرعی و عرفی دارد. مفهوم شرعی: ترک هر چیزی است که برای آخرت سودی ندارد. منظور از این نوع زهد این نیست که […]

ادامه مطلب …

(۶۹۵)تصحیح مفاهیم در باب دعا و طلب از مردگان

(۶۹۵) سوال: چه چیزی برای تصحیح مفاهیم در زمینه‌ی دعا و طلب کردن از مردگان، بر علما و طلاب علم واجب است؟ جواب: بر شیوخ و طلاب واجب است برای مردم توضیح دهند که این کار منکر و شرک به حساب می‌آید و مردگانی که از آنها طلب حاجت می‌کنند، هیچ فایده‌ای برایشان ندارند؛ چرا […]

ادامه مطلب …

(۶۴۹) سوال: کتاب‌های مفید برای طالب علم متوسط

(۶۴۹) سوال: مطالعه‌ی چه کتاب‌هایی را به طالب علمی که در اواسط طلب علم است، توصیه می‌کنید؟ جواب: اول از هر چیز می‌گویم: هیچ کتابی بهتر و برتر از قرآن نیست. بنا بر این به برادرانم توصیه می‌کنم که به قرآن عنایت ورزیده، آن را حفظ کرده و بفهمند و به آن عمل نمایند. منهج […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه