سه‌شنبه 11 ربیع‌الثانی 1448
۳۱ شهریور ۱۴۰۵
22 سپتامبر 2026

(۴۷۳) حکم توزیع غذا و خوراکی‌ به عنوان صدقه در نیمه‌ی شعبان

(۴۷۳) سوال: عادت داریم که هر سال در نیمه‌ی شعبان، غذا و خوراکی‌هایی را به عنوان صدقه، میان همسایگان توزیع می‌کنیم؛ آیا این کار، بدعت است؟

جواب:

بله، بدعت است زیرا در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و یارانش وجود نداشته است؛ هر عملی که به نیت تقرب به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ انجام شود و در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و یارانش انجام نشده باشد، بدعت است. پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «فَعَلَيكُم بِسُنَّتِي وَسُنَةِ الخُلَفَاءِ المهدیین الرَّاشِدِينَ، تَمَسَّكُوا بِهَا وَعَضُّوا عَلَيهَا بِالنَّواجِذِ، وَإيَّاكُم وَمُحدَثَاتِ الأمُورِ»: (به سنت من و خلفای راشدین هدایت یافته‌ پایبند باشید؛ به آن چنگ بزنید و آن را با محکم با دندان آسیاب بگیرید. از نوآوری‌ها دوری کنید که شما را از آن برحذر می‌دارم).

حتی اگر در نظر بگیریم کسی بگوید: هدف من از این کار، تقرب و نزدیکی به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیست بلکه آن را از روی عادت انجام می‌دهم؛ می‌گوییم: اختصاص یک عادت به یک روز معیّن که هر سال تکرار شود، آن را به منزله‌ی عید قرار می‌دهد و پوشیده نیست که در شریعت اسلامی فقط اعیادی وجود دارد که در شریعت ثابت شده باشد؛ که عبارت است از: عید فطر، عید قربان و روز جمعه که عید هفته است؛ اما نیمه‌ی شعبان به عنوان عید در شرع، ثابت نیست و قرار دادنش به طوری که در آن صدقات توزیع کنند یا به همسایگان هدیه دهند، عید گرفتن این روز محسوب می‌شود.

***


این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة من قطر من الدوحة: لقد اعتدنا في نصف شهر شعبان كل سنة توزيع بعض الأطعمة والمأكولات على الجيران تصدقًا، فهل هذا العمل بدعة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذا العمل بدعة، وذلك لأنه لم يكن على عهد النبي صلى الله عليه وسلم وأصحابه، وكل ما يتقرب به العبد مما ليس على عهد النبي صلى الله عليه وسلم وأصحابه فإنه يكون بدعة؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «فَعَلَيْكُمْ بِسُنَّتِي وَسُنَّةِ الْخُلَفَاءِ الْمَهْدِيِّينَ الرَّاشِدِينَ، تَمَسَّكُوا بِهَا وَعَضُّوا عَلَيْهَا بِالنَّوَاجِدِ، وَإِيَّاكُمْ وَمُحْدَثَاتِ الْأُمُورِ».

حتى لو فرض أن الإنسان قال: أنا لا أقصد بذلك التقرب إلى الله ولكنها عادة اعتدناها نقول: تخصيص العادة بيوم معين يتكرر كل سنة يجعل هذا اليوم بمنزلة العيد، ومن المعلوم أنه ليس هناك عيد في الشريعة الإسلامية إلا ما ثبت في الشريعة، كعيد الفطر، وعيد الأضحى، وكذلك يوم الجمعة هو عيد للأسبوع، وأما النصف من شعبان فلم يثبت في الشريعة الإسلامية أنه عيد، فإذا اتخذ عيدا توزع فيه الصدقات أو تهدى فيه الهدايا على الجيران، كان هذا من اتخاذه عيدا.

مطالب مرتبط:

(۴۴۳) زیان‌های بدعت برای امت اسلام

این قاعده را همواره همراه خودت داشته باش: هر کس الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را با اعتقادی قلبی، سخنی که با زبان گفته می‌شود یا عملی که با بدن انجام می‌شود عبادت کند و آن را شریعت بداند، به او می‌گوییم: دچار بدعت شده‌ای و مبتدع هستی ...

ادامه مطلب …

(۴۵۴) حکم کسی که مدیحه‌سرایی برای پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم یا صالحان را تجارتی برای خود قرار داده است

حرام است؛ مدیحه‌سرایی برای پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم دو نوع است: اول: مدحی که سزاوار پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم باشد و در آن غلو و زیاده‌روی نشود؛ دوم: مدحی که درباره‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم باشد و به حد غلو و زیاده‌روی برسد که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم  از آن نهی نموده.

ادامه مطلب …

(۴۶۶) جشن مولودی اگر با ادعای محبت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم باشد، چه حکمی دارد؟

هر کس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم  را دوست دارد، باید از سنت وی پیروی نماید و کسی ‌که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را دوست دارد، نباید چیزی در دین وی بدعت‌گزاری و نوآوری کند که از دین وی نیست.

ادامه مطلب …

(۴۶۸) حکم جشن شب اسراء و معراج

این جشن، هیچ پایه و اصلی از كتاب الله، سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و زمان خلفای راشدین رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم ندارد بلکه اصل در قرآن و سنت، این بدعت را مردود می‌شمارد.

ادامه مطلب …

(۴۴۰) چگونگی تعامل با شخص مبتدع

در رفتار و تعامل با وی باید او را نصیحت نمایید که از این کار دست بکشد؛ زیرا این کار، حرام است....

ادامه مطلب …

(۴۳۷) حکم تقسیم بدعت به پنج نوع

چیزی واقعا بدعت باشد و خوب و حسنه نیز باشد، هرگز امکان ندارد؛ زیرا مقتضایش تكذيب خبر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است که فرمود: «كُلُّ بِدعَةٍ ضَلاَلَةٌ»: (هر بدعتی، گمراهی است) ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه