جمعه 4 محرم 1448
۲۹ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

۱۶۲ – درباره‌ی خلقت مجدد در روز قیامت

۱۶۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: شما در فتوای سابق خود، شماره‌ی «۱۶۱» گفتید که وصف جسم انسان‌ها در روز قیامت با جسمی که در دنیا دارد، متفاوت است. این در حالی است که الله عز و جل می‌فرماید: {كَمَا بَدَأَكُمْ تَعُودُونَ}[۱]، یعنی: {همان طور که در آغاز شما را خلق کرد، (به سویش) باز می‌گردید}. از شما خواستار توضیحی در این باره هستیم.

جواب دادند: این با چیزی که گفتیم تناقضی ندارد. زیرا منظور از این فرموده‌ی الله تعالی: {كَمَا بَدَأَكُمْ تَعُودُونَ} ، یعنی: {همان طور که در آغاز شما را خلق کرد، (به سویش) باز می‌گردید}، از جنبه‌ی خلقت است. این آیه مانند آیه‌ی دیگری است که می‌فرماید: {وَهُوَ الَّذِي يَبْدَأُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ وَهُوَ أَهْوَنُ عَلَيْهِ}[۲]، یعنی: {و او کسی است که خلقت را آغاز می‌کند، و سپس تکرارش می‌نماید، و این کار برای او آسان‌تر است}. بنا بر این، معنی آیه این است که همان طور که شما را خلق کرد، و بر خلقت شما توانا بود، با قدرت الله همان طور دوباره بر انگیخته می‌شوید.


[۱]  – سوره أعراف، آیه «۲۹».

[۲] – سوره روم، آیه «۲۷».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

(162) سئل فضيلة الشيخ : قلتم في الفتوى السابقة رقم “161” : إن الأجسام تبعث يوم القيامة لا على الصفة التي هي عليها في الدنيا، والله – عَزَّوَجَلَّ – يقول : (كما بدأكم تعودون) (سورة الأعراف ، الآية “29”) فنأمل من فضيلتكم توضيح ذلك؟

فأجاب فضيلته : هذا لا يشكل على ما قلنا ؛ لأن المراد بقوله: (كما بدأكم تعودون) من حيث الخلق فهو كقوله : (وهو الذي يبدأ الخلق ثم يعيده وهو أهون عليه) (سورة الروم ، الآية “27”) فالمعنى أنه كما بدأ خلقكم وقدر عليه فإنكم تعودون كذلك بقدرة الله عَزَّوَجَلَّ .

مطالب مرتبط:

۱۴۵ – دجال چه مدتی در زمین می‌ماند؟

۱۴۵ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد مدت بقای دجال در زمین سوال شد. جواب دادند: مقدار بقای او در زمین، فقط چهل روز است. اما یک روز آن مانند سال، و یک روز دیگرش مانند ماه، و یک روز دیگر، مانند هفته، و بقیه‌‌ی روزهایش مانند روزهای عادی است. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چنین فرموده‌اند. […]

ادامه مطلب …

۱۴۸ – آیا دجال الان وجود دارد؟

۱۴۸ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: شما در فتوای قبلی، فتوای شماره‌ی «۱۴۷» گفتید که دجال الان وجود ندارد، و ظاهر این کلام شما با حدیث فاطمه بنت قیس در حدیث صحیح که از تمیم داری نقل شده، تعارض دارد. امیدواریم که این را برایمان توضیح دهید. جواب دادند: ما این سخن را با […]

ادامه مطلب …

۱۴۳ – دعوت دجال و چیزی که به آن دعوت می‌دهد

۱۴۳ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد دعوت دجال و چیزی که به آن دعوت می‌دهد، سوال شد. جواب دادند: گفته شده اولین چیزی که پس از خروجش به آن دعوت می‌دهد، اسلام است و ادعا می‌کند مسلمان است، و از اسلام دفاع می‌کند. اما بعد از آن ادعای نبوت کرده و می‌گوید پیامبر است. […]

ادامه مطلب …

۱۶۷ – توضیحی در حدیث فضیلت ساق ابن مسعود رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ

۱۶۷ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: چگونه بین سخن قاضی عیاض که می‌گوید: آنچه روز قیامت وزن می‌شود، عمل است، با فرموده‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که وقتی ساق عبدالله بن مسعود پیدا شد، فرمود: «والله که این در میزان، از کوه أحد سنگین‌تر است»، جمع بندی کنیم؟ جواب دادند: در جواب باید گفت: یا این […]

ادامه مطلب …

۱۵۹ – عذاب قبر از امور غیبی است یا عینی؟

۱۵۹ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا عذاب قبر، از امور غیبی است یا از امور شهادت[۱]؟ جواب دادند: عذاب قبر از امور غیبی است، و چه بسیار انسان‌هایی که در این قبرها عذاب می‌شوند و ما آن را حس نمی‌کنیم، و چه بسا همسایه‌های آنهایی که عذاب می‌شوند، در نعمت بوده و دری […]

ادامه مطلب …

۱۶۱ – چگونه خورشید در روز قیامت نزدیک می‌شود اما مردم را نمی‌سوزاند؟

۱۶۱ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: چگونه خورشید در روز قیامت یک میل به مردم نزدیک می‌شود و آنها را نمی‌سوزاند، اما اگر الان یک وجب هم به زمین نزدیک‌تر شود، زمین را می‌سوزاند؟ جواب دادند: وظیفه‌ی انسان مومن در مورد خبرهای غیب، قبول و تسلیم است و نباید بپرسد: چگونه و چرا؟ – […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه