شنبه 29 ذیقعده 1447
۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
16 می 2026

(۶۸۹۵) حکم کوتاهی حافظ قرآن در عمل به نماز شب و تلاوت مستمر

(۶۸۹۵) سوال: مردی حافظ قرآن است اما نماز شب نمی‌خواند و نزدیک زمان اقامه به مسجد می‌آید و اثری از حفظ قرآن در او دیده نمی‌شود و فقط هر دو ماه یک بار قرآن ختم می‌کند؛ آیا او به خاطر این کارها در حالی که حافظ است، گناهکار است؟

جواب:

به خاطر این گناهکار نیست زیرا انسان هر زمان که واجبات اسلام و ارکان آن را به جا آورد، گناهی بر او نیست اما شایسته است از آنجایی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به او نعمت حفظ قرآن عطا کرده، بر تلاوت قرآن حریص باشد زیرا تلاوت قرآن پاداش بزرگی دارد؛ برای هر حرف، یک حسنه و هر حسنه ده برابر پاداش دارد، بنابراین کسی که حروف قرآن را شمارش می‌کند شایسته نیست که خود را از تلاوت زیاد قرآن محروم کند تا از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ احتساب اجر کند و قرآن را حفظ نگه دارد زیرا اگر انسان بر تلاوت قرآن محافظت نکند، آن را فراموش می‌کند برای همین رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به محافظت بر تلاوت قرآن سفارش کرده و فرموده است: «تَعَاهَدُوا القُرْآنَ، فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لهُوَ أَشَدُّ تَفَصِّيًا مِنَ الإِبِلِ فِي عُقُلِهَا»[۱]: (بر تلاوت قرآن محافظت كنيد، سوگند به كسى كه جانم در دستان اوست، (فراموش كردن) قرآن سريع‌تر از فرار كردن شترانى است كه پاهايشان با طناب بسته شده است. (

 این از حکمت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است که قرآن زود فراموش می‌شود تا انسان تلاش بیشتری برای مرور و تلاوت آن داشته باشد و از این طریق پاداش بیشتری به دست آورد و این نیز آزمونی از سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است تا ببیند چه کسی برای کتاب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ حریص است و چه کسی حریص نیست.

بنابراین به برادرانم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به آنها با حفظ قرآن منت نهاده است توصیه می‌کنم که قرآن را زیاد تلاوت کنند تا پاداش و اجر زیادی نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به دست آورند و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌خواهم که تلاوتی که حق آن است را روزی همه‌ی ما کند و آن را حفظ کنیم، علم آن را بیاموزیم و به آن عمل کنیم.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: رجل حافظ لكتاب الله -عز وجل- لكنه لا يعرف قيام الليل، ويأتي إلى المسجد قرب الإقامة، ولا يظهر عليه أثر حفظ القرآن الكريم، ولا يختم إلا في الشهرين مرة واحدة، هل يأثم في ذلك، وهو حافظ؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لا يأثم بهذا، لأن الإنسان متى أتى بواجبات الإسلام، وأركان الإسلام، فلا إثم عليه، لكن ينبغي ما دام الله من عليه بحفظ القرآن، أن يحرص على تلاوة القرآن لأن تلاوة القرآن فيها ثواب عظيم: الحرف الواحد بحسنة، والحسنة بعشرة أمثالها، فمن يحصي الحروف في القرآن، فلا ينبغي أن يحرم نفسه من كثرة قراءة القرآن من أجل احتساب الأجر على الله -عز وجل- ومن أجل إمساك القرآن لأن الإنسان إذا لم يتعاهد القرآن نَسِيَه، ولهذا أوصى النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- بتعاهد القرآن، وقال: «تَعَاهَدُوا القُرْآنَ، فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ هُوَ أَشَدُّ تَفَصِّيًا مِنَ الإِبِلِ فِي عُقُلِهَا».

وهذا من حكمة الله -عز وجل- أن يكون القرآن يُنسى سريعا، لأجل أن يحرص الإنسان على تعاهده، وكثرة تلاوته، فيحصل له الأجر، ويزداد أجرا، وليكون هذا ،امتحانا واختبارا من الله -عز وجل- فيمن هو حريص على كتاب الله، أو ليس بحريص. فأوصي إخواني الذين مَنَّ الله عليهم بحفظ القرآن أن يُكثروا من قراءته، لما في ذلك من إكثار الأجر والثواب على الله -عز وجل- أسأل الله أن يرزقنا جميعا تلاوة كتابه حق تلاوته، حفظا وعلما وعملا.

مطالب مرتبط:

(۶۹۲۱) حکم افراط در شوخی کردن بین دوستان

زیاد شوخی کردن خیری در آن نیست و شاید گفته‌ شود: شوخی در سخن مانند نمک در غذاست؛ بدون آن غذا خوب نمی‌شود اما اگر زیاد شود، غذا نیز خراب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۶۸۷۹) آیا دیدن مردی در کنار چند زن نشانه گناه است یا حکایتی از محارم بودن؟

معماها سخت فهمیده و تفهیم می‌شوند و فقط برای دانش‌آموزان برای تیز کردن ذهنشان آورده می‌شود اما با این حال، حال که این سؤال را مطرح کرده‌اید، از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای پاسخ به آن کمک می‌طلبیم...

ادامه مطلب …

(۶۸۵۰) حکم شرع در نظر شما درباره شخصی که نماز می‌خواند و روزه می‌گیرد اما خیر را برای خود دوست دارد و برای دیگران نمی‌پسندد، چیست؟

با او همان‌طور رفتار کن که با دیگران رفتار می‌کنی، اما باید او را نصیحت کنی و به او بفهمانی که حسادت از گناهان بزرگ و از اخلاق یهودیان است همان‌طور که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ درباره آن‌ها فرموده است...

ادامه مطلب …

(۶۹۵۰) من دوستی دارم که مرا به سمت شر می‌کشاند و او از هفت سال پیش دوستم است؛ باید با او چه بکنم؟

بر تو واجب است که این دوست که تو را به شر فرا می‌خواند، نصیحت کنی، اگر هدایت شد، به سود خود اوست و اگر هدایت نشد، باید از او جدا شوی....

ادامه مطلب …

(۶۹۱۲) چقدر این عبارت درست است: “هر که چهل روز با گروهی زندگی کند، از آن‌ها می‌شود”؟

هر کسی که گروهی را دوست داشته باشد، از آن‌ها خواهد بود حتی اگر یک روز با آن‌ها زندگی کرده باشد و کسی که میان او و آن گروه محبتی وجود ندارد، اگر حتی چهل ماه هم با آن‌ها بماند، از آن‌ها نخواهد بود؛ پس این عبارت صحیح نیست...

ادامه مطلب …

(۶۸۵۳) حکم استفاده غیررسمی از خدمات خوابگاه و رستوران دانشگاه

بر او واجب است که خوابگاه دانشگاه را ترک کند اما اگر او واقعاً نیازمند اقامت در خوابگاه دانشگاه است، پس مجدداً به مسئولان مربوطه درخواست بدهد تا اقامت رسمی به او اعطا شود و با این مجوز رسمی، اقامت و استفاده از غذای دانشگاه برای او حلال خواهد بود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه