پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

(۶۶۷۶) حکم شریعت در نظر شما در تعامل با دیوانه چیست؟

(۶۶۷۶) سوال: شیخ بزرگوار، حکم شریعت در نظر شما در تعامل با دیوانه چیست؟ آیا کتک زدن و مسخره کردن به او جایز است در حالی که او نمی‌داند؟ و توبه از این کارها چگونه می‌باشد؟

جواب:

دیوانه عقل ندارد و کتک زدن او فایده‌ای ندارد؛ غالبا این‌گونه می‌باشد و چه بسا فایده‌ای داشته باشد، لذا اگر کتک زدن او برای ادب کردنش مفید باشد مانند کتک زدن کودک اشکالی ندارد و اگر فایده‌ای ندارد، جایز نیست زیرا درد آوردن بی‌فایده است.

اما مسخره و ریشخند به او، می‌ترسم که مسخره کننده و ریشخندکننده به او، خود دچار دیوانگی گردد و عقل از او یا پسران یا دخترانش گرفته شود لذا شخص در مورد خودش تقوای الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را رعایت نماید و به خاطر عافیتی که الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن‌چیزی که این دیوانه را مبتلا کرده الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را شکر کند و معلوم است که انسان دوست ندارد دیوانه باشد و دیوانگی به اختیار خودش نیست ولی ابتلا و امتحانی از جانب الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است لذا چگونه به چیزی مسخره می‌کند که متصف به آن، به اختیار خودش نبوده؟ و کسی که به دیوانه مسخره می‌کند مانند مسخره کننده به کسی است که چهره‌اش زیبا نیست یا قامت او راست نیست و مانند آن، لذا شخص باید به خاطر آنچه الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن‌چیزی که آن‌ها به آن مبتلا شده‌اند، عافیت بخشیده، الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را شکر کند و از الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای آن‌ها عافیت بخواهد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: فضيلة الشيخ، ما حكم الشرع في نظركم في معاملة المجنون؟ وهل يجوز ضربه والاستهزاء به، وهو لا يعرف؟ وكيف تكون التوبة من تلك الأفعال؟

فأجاب رحمه الله تعالى: المجنون ليس له عقل، وضربه لا يفيد شيئًا، هذا هو الغالب أن ضربه لا يفيد، وربما يفيد فإذا كان ضربه للتأديب مفيدًا، فلا بأس بضربه كما في الصغير، وإذا كان غير مفيد، فلا يجوز، لأنه إيلام بلا فائدة.

وأما السخرية به والاستهزاء به فأخشى أن يعاقب الساخر به والمستهزئ به بمثل ما حصل لهذا المجنون، فأخشى أن يُسلب عقله، أو يُسلَب عقل أبنائه، أو بناته، فليَتَّق الله امرؤ في نفسه، وليَحْمَدِ الله الذي عافاه مما ابتلي به هذا المجنون، ومعلوم أن الإنسان لا يحب أن يكون مجنونا، وليس الجنون باختياره، لكنه ابتلاء من الله وامتحان، فكيف تَسْخَر بأمرٍ لا قِبَل للمُتَّصِف به فيه، وليس باختياره؟ وإن المستهزئ بالمجنون كالمستهزئ بمن وَجْهه ليس بجميل أو قامته ليست مستقيمة، أو ما أشبه ذلك، فعلى المرء أن يحمد الله – سبحانه وتعالى – أن عافاه مما ابتلي به هؤلاء المبتلين، ولْيَسْأَلِ الله لهم العافية.

مطالب مرتبط:

(۶۶۶۲) آیا دروغ گفتن به خاطر صله‌ی رحم جایز است؟

دروغ جایز نیست مگر برای آشتی دادن بین مردم لذا اگر شخصی می‌شناسد که بین دو خویشاوند قطع رابطه است، دروغ گفتن برای اصلاح بین آن‌ها جایز می‌باشد و بعضی اهل علم می‌گویند: دروغی که در مورد آشتی بین مردم آمده، توریه می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۶۶۵۴) آیا جایز است در مورد مردمی که مرتکب محرمات و فواحش می‌گردند، در غیابشان صحبت کنیم؟

بله جایز است که در مورد کارهایی که می‌کنند برای تحذیر دادن از آن و هم‌نشینی با آن‌ها صحبت کنی...

ادامه مطلب …

(۶۶۷۱) بعضی از دوستانم به من دشنام و ناسزا می‌گویند آیا من نیز مثل خودشان جواب آن‌ها را بدهم؟

به مصلحت آن بنگر؛ اگر مصلحت در ترک و هجر آن‌ها و عدم مقابله بالمثل در آنچه گفته‌اند، می‌باشد پس آن را انجام بده و اگر مصلحت خلاف آن را می‌طلبد پس می‌توانی به مانند آنچه با تو مقابله کردند، مقابله کنی ....

ادامه مطلب …

(۶۶۸۱) آیا قول (نقل کننده‌ی کفر، کافر نیست) صحیح است یا نه؟

اگر قصد آن حدیث باشد، این حدیث نیست و اگر منظورش کلام اهل علم باشد، صحیح است که نقل کننده‌ی کفر، کافر نیست یعنی انسانی که قول کفار را حکایت کند، تکفیر نمی‌گردد و این برای اهل علم مشخص است...

ادامه مطلب …

(۶۶۶۳) حکم گفتن دروغ برای اصلاح بین افراد

دروغ برای آشتی دادن مردم به خاطر مصلحتی که از مفسده‌ی دروغ بیشتر است، جایز می‌باشد با این وجود برای کسی که بین آن‌ها آشتی می‌دهد اولی‌تر است که توریه کند...

ادامه مطلب …

(۶۶۸۷) آیا این کلام صحیح می‌باشد که بگویم: فرزند آدم حیوان ناطق است؟

الان در عرف مردم این کلمه دشنام و ناسزا محسوب می‌گردد و برای همین جایز نیست که انسان آن را به برادرش بگوید مخصوصا در مقام درگیری و ناراحتی زیرا در این صورت دشنام می‌باشد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه